{"id":1505,"date":"2021-06-04T12:13:38","date_gmt":"2021-06-04T10:13:38","guid":{"rendered":"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/?p=1505"},"modified":"2021-06-04T12:13:38","modified_gmt":"2021-06-04T10:13:38","slug":"wehikul-czasu-czerwiec-2021-rok-13-148","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/2021\/06\/04\/wehikul-czasu-czerwiec-2021-rok-13-148\/","title":{"rendered":"Wehiku\u0142 czasu czerwiec 2021 (rok 13\/148)"},"content":{"rendered":"\n

Przy tym wybuchu soczystej <\/strong>zieleni – jak przekazuj\u0105 swoje opinie G\u0142ogowianie – G\u0142og\u00f3w wydaje si\u0119 bardziej zielony ni\u017c w poprzednich latach.  Sporo g\u0142og\u00f3w kwitnie – co \u015bwietnie i kolorowo wygl\u0105da<\/em>. Nie\u015bmia\u0142o rozwijaj\u0105ce si\u0119 listki akacji (zwanej robini\u0105) przykryte zosta\u0142y znienacka przez bia\u0142e, zwisaj\u0105ce grona kwiaty. To ro\u015bliny miododajne wi\u0119c ju\u017c brz\u0119cz\u0105 pszczo\u0142y, kt\u00f3re zwiedzia\u0142y si\u0119 o przysmakach. Kasztanowce, lipy dok\u0142adaj\u0105 urody\u2026<\/p>\n\n\n\n

Czy III fala epidemii ju\u017c<\/strong> za nami? Kolejne etapy luzowania obostrze\u0144 zaludniaj\u0105 Bulwar, parki, sklepy i restauracje. Zamykany jest oddzia\u0142 covidowy w G\u0142ogowskim Szpitalu Powiatowym. \u2013 chorych ju\u017c tylko 6 (31.05.), wszystkie respiratory dedykowane pacjentom z Covid-19 s\u0105 wolne<\/em> \u2013 m\u00f3wi rzecznik Szpitala Ewa Todorov. Oddzia\u0142 covidowy funkcjonowa\u0142 od ponad roku. Jego wygaszenie, cho\u0107 przyjmowane z zadowoleniem, nie zwalnia z czujno\u015bci i gotowo\u015bci do ponownego uruchomienia. A teraz odetchn\u0105\u0107 b\u0119d\u0105 mogli ludzie z pierwszej linii \u2013 codziennie wype\u0142niali swoje ci\u0119\u017ckie obowi\u0105zki \u2013 lekarze, piel\u0119gniarki, sanitariusze, salowe i ci wszyscy, kt\u00f3rzy byli potrzebni. Musieli by\u0107 przy chorym lub dla niego.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Jedna z sal na oddziale covidowym. (fot.G\u0142ogowski Szpital Powiatowy)<\/p>\n\n\n\n

Przed nami ju\u017c XII Imieniny Jana<\/strong>. 24 czerwca 2010 roku Wehiku\u0142 czasu pyta\u0142 \u2013 czy w G\u0142ogowie ma szanse narodzi\u0107 si\u0119 nowa tradycja? Pan Jan H\u0142ubowski postanowi\u0142 obchodzi\u0107 wtedy swoje imieniny wraz z Janem z G\u0142ogowa. Wi\u0119c tego dnia na \u0142aweczce przy Profesorze Janie usiedli wraz z Janem Fusem. By\u0142 te\u017c Antoni Bok z Towarzystwa\u00a0Ziemi G\u0142ogowskiej, kilkoro znajomych i \u017cyczliwych przygodnych przechodni\u00f3w. Zdj\u0119cia robi\u0142a Gra\u017cyna Szyszka z Tygodnika G\u0142ogowskiego \u2013 a wirtualnie by\u0142 te\u017c duchem G\u0142ogowski Wehiku\u0142 czasu. Potem ju\u017c bez wzgl\u0119du na pogod\u0119 co roku\u2026 I sta\u0142a si\u0119 tradycja! W czwartek, 24 czerwca 2021, o godzinie 17.00 przy \u0142aweczce Jana z G\u0142ogowa, jeszcze w ograniczonych warunkach (sytuacja pandemiczna), jak informuj\u0105 Organizatorzy \u2013 redakcja „Tygodnika G\u0142ogowskiego” i TZG \u2013 po z\u0142o\u017ceniu kwiat\u00f3w na kolanach pomnika Jana z G\u0142ogowa nast\u0105pi zasadzenie drzewek pami\u0119ci w 2021 roku. Tym zaszczytem obdarzeni zostan\u0105 przedstawiciele personelu i wyleczonych pacjent\u00f3w oddzia\u0142u covidowego Szpitala Powiatowego w G\u0142ogowie oraz przedstawiciele jubilat\u00f3w \u2013 obchodz\u0105cej 75 urodziny Powszechnej Sp\u00f3\u0142dzielni Spo\u017cywc\u00f3w i pie\u0107dziesi\u0119ciolatka \u2013 Huty Miedzi \u201eG\u0142og\u00f3w\u201d.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Z inicjatywy Jana H\u0142ubowskiego uczestnicy Imienin Jana w wyznaczonych miejscach miasta wsadzaja sadzonki rzadkich, czasami egzotycznych roslin. Tu Antoni Bok wraz z wnukiem Iwo w trakcie III Imienin w 2021 roku. (fot. z albumu rodzinnego).<\/p>\n\n\n\n

Znalezisko GROT-u (pozosta\u0142o\u015b\u0107<\/strong> pomnika Schillera) w Parku \u201eotworzy\u0142o sezon\u201d nowych wie\u015bci dla badaczy przesz\u0142o\u015bci miasta. Znany regionalista Pawe\u0142 \u0141achowski, dzi\u0119ki swoim kontaktom i dzia\u0142aniom, przekaza\u0142 na profilu G\u0142ogowskiego Forum Historycznego mi\u0142o\u015bnikom G\u0142ogowa niespodziewan\u0105 wie\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Uroczysty wjazd starosty krajowego do G\u0142ogowa. (Fot. Tomasz Augustyn, Fundacja Pa\u0142ac Gorzan\u00f3w).<\/p>\n\n\n\n

Najstarszy panoramiczny widok<\/strong> G\u0142ogowa, nieznany w mie\u015bcie do dzi\u015b, znajduje si\u0119 w rodowej siedzibie dawnego starosty krajowego na zamku Herberstein w austriackiej Styrii. To siedziba rodu, kt\u00f3rego cz\u0142onkiem by\u0142 Johann Bernhard von Herberstein, Starosta ziemski ksi\u0119stwa g\u0142ogowskiego (F\u0171rstenthumshauptmann). Niebawem kopia malowid\u0142a znajdzie si\u0119 w restaurowanym pa\u0142acu Herberstein\u00f3w w Gorzanowie na ziemi k\u0142odzkiej.<\/p>\n\n\n\n

Obraz przedstawia, jak napisa\u0142 P. \u0141achowski, ponad 500-osobowy orszak, kt\u00f3ry przeby\u0142 drog\u0119 z Wroc\u0142awia do G\u0142ogowa, towarzysz\u0105c staro\u015bcie krajowemu w uroczystym wje\u017adzie do miasta dla obj\u0119cia stanowiska. \u201e\u2026jecha\u0142y w nim 23 karoce i oko\u0142o 450 os\u00f3b jad\u0105cych konno (oficer\u00f3w, \u017co\u0142nierzy, muzykant\u00f3w i s\u0142u\u017c\u0105cych). Z tekstu opisuj\u0105cego ca\u0142e zdarzenie oraz sk\u0142ad orszaku, mo\u017cna si\u0119 dowiedzie\u0107, i\u017c Herberstein jecha\u0142 na koniu na czele kolumny (jego herb rodowy po prawej stronie opisu, po lewej natomiast herb ksi\u0119stwa g\u0142ogowskiego), a towarzyszy\u0142 mu \u00f3wczesny komendant twierdzy genera\u0142 Jobst Hilmar von Knigge\u201d. Jak m\u00f3wi P. Lachowski, dalej prowadzi kwerend\u0119 w bibliotekach i archiwach, by uzyska\u0107 jak najwi\u0119cej wiedzy i b\u0119dzie nas sukcesywnie na profilu G\u0142ogowskiego Forum Historycznego informowa\u0142.<\/p>\n\n\n\n

By\u0107 mo\u017ce uda si\u0119 kolejn\u0105 kopi\u0119 sprowadzi\u0107 do G\u0142ogowa, czego miastu i jego mi\u0142o\u015bnikom oraz turystom \u017cyczymy. Jak ju\u017c sygnalizowali\u015bmy, G\u0142ogowski Wehiku\u0142 czasu jest posiadaczem prezentowanego ni\u017cej miedziorytu autorstwa Matth\u00e4usaK\u00fcselaz podobizn\u0105 Johanna Bernarda von Herbersteina. Je\u017celi spe\u0142ni\u0142by si\u0119 pomys\u0142 kolegi Paw\u0142a \u0141achowskiego, by i w G\u0142ogowie znalaz\u0142a si\u0119 kopia panoramicznego widoku miasta w 1672 roku, to przeka\u017cemy w to miejsce r\u00f3wnie\u017c prezentowany miedzioryt.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Johann Bernard von Herberstein, g\u0142ogowski kr\u00f3lewski starosta krajowy (1671-1685), ryt. Matth\u00e4usK\u00fcsel.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

3 maja w poniedzia\u0142ek<\/strong>, po godz. 23 wybuch\u0142 po\u017car zabytkowej plebanii w Jakubowie (gmina Radwanice). Stra\u017cakom powiatu g\u0142ogowskiego oraz polkowickiego, dzi\u0119ki sprawno\u015bci i szybko\u015bci reakcji, uda\u0142o si\u0119 nie dopu\u015bci\u0107 do przerzucenia si\u0119 ognia na pobliski ko\u015bci\u00f3\u0142. A ten jest jedn\u0105 z najstarszych \u015bwi\u0105ty\u0144 na ziemi g\u0142ogowskiej (patrz ni\u017cej). Stra\u017cacy najlepiej jak mogli uczcili swoje \u015bwi\u0119to, kt\u00f3re obchodz\u0105 4 maja, w \u015bw Floriana, a ks. kan. Stanis\u0142aw Czerwi\u0144ski, kustosz jakubowskiego Sanktuarium i ofiara po\u017caru jest ich kapelanem.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

P\u0142on\u0105ca plebania Sanktuarium w Jakubowie. (fot. OSP Radwanice za Nasze Miasto G\u0142og\u00f3w)\u00a0<\/p>\n\n\n\n

21 czerwca wr\u0119czymy<\/strong> po raz IX G\u0142ogowsk\u0105 Nagrod\u0119 Historyczn\u0105 \u201eZ\u0142oty Bilet czytelnik\u00f3w Wehiku\u0142u czasu\u201d i dyplomy specjalne. Wyr\u00f3\u017cnienia zosta\u0142y przyznane w spos\u00f3b szczeg\u00f3lny i wyj\u0105tkowy ze wzgl\u0119du na czas i warunki, w kt\u00f3rch \u017cyjemy \u2013 w czasie najgro\u017aniejszej epidemii.\u00a0<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

Z lektur Wehiku\u0142u <\/strong><\/p>\n\n\n\n

W czasie, kiedy wreszcie mo\u017cna wybra\u0107 \u2013 p\u00f3j\u015b\u0107 na spacer, na spotkanie, do kina, czy teatru trudno przekonywa\u0107 o potrzebie lektury. A jednak sprob\u00f3jemy. Troch\u0119 inaczej.<\/p>\n\n\n\n

Dzi\u015b o pisarzu zza miedzy i jego retro krymina\u0142ach z akcj\u0105 na Ziemi G\u0142ogowskiej.<\/p>\n\n\n\n

Krzysztof Kozio\u0142ek<\/strong> to dzi\u015b czterdziestotrzyletni zielonog\u00f3rzanin z urodzenia, mieszkaniec Nowej Soli. Jak si\u0119 przedstawia \u2013 absolwent politologii na Uniwersytecie Zielonog\u00f3rskim, z zawodu pisarz i dziennikarz. Pasjonat g\u00f3rskich w\u0119dr\u00f3wek, zapalony kibic \u017cu\u017cla<\/em>. (Trudno tego ostatniego nie przypomina\u0107 kibicowi lubelskiego Motoru).<\/p>\n\n\n\n

Debiutowa\u0142 w roku 2007 r. i od tego czasu napisa\u0142 blisko 20 ksi\u0105\u017cek i pisze nadal. Nagradzany i dostrzegany przez czytelnik\u00f3w i krytyk\u0119.<\/p>\n\n\n\n

My chcemy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na krymina\u0142y retro z akcentem lokalnym. Ostatnio wyst\u0105pi\u0142 \u201ewysyp\u201d powie\u015bci sensacyjnych, \u201ekrymina\u0142\u00f3w\u201d, umieszczonych w polskim interiorze. Akcj\u0119 niekt\u00f3rych swoich ksi\u0105\u017cek K. Kozio\u0142ek umie\u015bci\u0142 nad \u015brodkow\u0105 Odr\u0105 (unikamy regionalizowania). A poniewa\u017c s\u0105 to te\u017c popularne \u201ekrymina\u0142y retro\u201d \u2013 regionalist\u00f3w interesuj\u0105 szczeg\u00f3lnie. Tre\u015b\u0107 obok intrygi, zbrodni, zagadek i zaskocze\u0144 imponuje wiedz\u0105 historyczn\u0105 autora i umiej\u0119tno\u015bci\u0105 przekazywania zdobytej przez lektur\u0119 i ikonografi\u0119 (zachowan\u0105) wiedzy wkomponowanej w narracj\u0119 ka\u017cdej powie\u015bci. Pozwala to tym, kt\u00f3rych nie irytuje, dowiedzie\u0107 si\u0119 nowego lub skonfrontowa\u0107 posiadane wiadomo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Nie jest w G\u0142ogowie nieznany, 6 lat temu go\u015bci\u0142a K. Kozio\u0142ka Miejska Biblioteka Publiczna w filii nr 2 na osiedlu Kopernik.<\/p>\n\n\n\n

Szczeg\u00f3lnie polecamy trzy ksi\u0105\u017cki, kt\u00f3re w swej tre\u015bci akcje maj\u0105 umieszczone nad Odr\u0105:  <\/p>\n\n\n\n

Krzysztof Kozio\u0142ek, G\u00f3ra Synaj<\/strong>, Warszawa 2017.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Autor akcj\u0119 umie\u015bci\u0142 w 1938 roku w Glogau (G\u0142ogowie) oraz Neusalz (Nowej Soli). I zwracamy uwag\u0119 od razu, \u017ce wszystkie nazwy podawane s\u0105 w j\u0119zykowej wersji przedwojennej, czyli po niemiecku. Wyja\u015bnienia i t\u0142umaczenia w przypisach. Topografia miasta, kt\u00f3r\u0105 Kozio\u0142ek czytelnikowi pokazuje, wynika bardziej z uwa\u017cnej lektury kartografii i ikonografii ni\u017c z wizji lokalnej. Tych miejsc ju\u017c nie ma, jak \u201eSiedziba Kripo, kt\u00f3ra mie\u015bci\u0142a si\u0119 w okaza\u0142ej kamienicy przy Langestrasse 44, wci\u015bni\u0119ta mi\u0119dzy Aptek\u0119 Zamkow\u0105 i sklep tekstylny<\/em>\u2026\u201d (s.46), wie\u017ca Bismarcka, restauracja prowadzona przez Szwajcara i lipa Torstennsona – \u201epotrzeba by\u0142o czterech ros\u0142ych m\u0119\u017cczyzn aby obj\u0105\u0107 j\u0105 r\u0119koma<\/em>\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Te, kt\u00f3re pozosta\u0142y, uzyskuj\u0105 i powojenne okre\u015blenia, chyba niewyst\u0119puj\u0105ce w opisywanych czasach – \u201eMatzke mieszka\u0142 w jednym z najbardziej reprezentacyjnych miejsc w Glogau zwanym czworok\u0105tem czy kwadratem<\/em>\u201d s. 145 \u2013 charakterystyczne miejsca G\u0142ogowa i po wojnie \u201eokr\u0105g\u0142a sadzawka przypominaj\u0105ca wielk\u0105 patelni\u0119<\/em>\u201d (s. 236).<\/p>\n\n\n\n

Zapowiedzmy wi\u0119c, \u017ce w Glogau, \u201e\u2026w sobot\u0119 tu\u017c po otwarciu ogrodu zoologicznego rodzina burmistrza znajduje cia\u0142o ch\u0142opca \u2026 Zw\u0142oki le\u017ca\u0142y na wybiegu dla nied\u017awiedzi\u201d (<\/em>s.51).<\/p>\n\n\n\n

G\u00f3ra Synaj to pasjonuj\u0105cy, inteligentny i kompletnie nieprzewidywalny krymina\u0142, oferuj\u0105cy, zar\u00f3wno \u015bwietnie skonstruowan\u0105 intryg\u0119, jak i niezwykle barwnie, ciekawie i przekonuj\u0105co nakre\u015blony na kartach tej opowie\u015bci \u015bwiat przedwojennego, niemieckiego Dolnego \u015al\u0105ska \u2013 czytamy w recenzji Urszuli Janiszyn na portalu opetaniczytaniem.pl<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Krzysztof Kozio\u0142ek, Miecz zdrady<\/strong>, Nowa S\u00f3l 2010.<\/p>\n\n\n\n

Akcja tej z kolei ksi\u0105\u017cki dzieje si\u0119 wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie i miejscami dos\u0142ownie nad Odr\u0105, a znany autor, Mariusz Czubaj pisze, \u017ce \u201eKrzysztof Kozio\u0142ek brawurowo \u0142\u0105czy \u017celazne regu\u0142y krymina\u0142u z kolorytem lokalnym!”<\/em>. Wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107 miesza si\u0119 z histori\u0105 sprzed wiek\u00f3w. Realizm \u015bwiata bez granic, jego ciemne, bandyckie strony przeniesione zostaj\u0105 na nadodrza\u0144skie ulice. Ale jest i historia mi\u0142osna, fascynuj\u0105cy autora \u017cu\u017cel oraz sprawna polska policja.<\/p>\n\n\n\n

Za Miecz zdrady<\/em> autor zosta\u0142 zg\u0142oszony do Paszportu Polityki 2010 i nominowany do Lubuskiego Wawrzynu Literackiego. Anna Kaczmar w zielonog\u00f3rskim „Pro Libris” pisze, \u017ce dostrzeg\u0142a podobie\u0144stwa „Miecza zdrady” do kontrowersyjnego „Kodu Leonarda da Vinci” Dana Browna.<\/p>\n\n\n\n

A w tre\u015bci \u2013<\/p>\n\n\n\n

\u017bu\u017clowiec Falubazu Zielona G\u00f3ra Marcin Malicki zostaje oskar\u017cony o zamordowanie kolekcjonera antyk\u00f3w za pomoc\u0105 \u015bredniowiecznego miecza. W spraw\u0119 zostaje wmieszany nowosolski dziennikarz Andrzej Sok\u00f3\u0142, kt\u00f3ry trafia na trop niewyobra\u017calnych skarb\u00f3w gromadzonych 300 lat przez rodzin\u0119 von Sch\u00f6naich\u00f3w. \u015alady kosztowno\u015bci prowadz\u0105 do Zielonej G\u00f3ry, Ko\u017cuchowa, Bytomia Odrza\u0144skiego, Siedliska, Otynia i Zaboru. Przed laty szuka\u0142y ich ju\u017c: niemieckie gestapo, radziecki G\u0142\u00f3wny Zarz\u0105d Zdobyczy i polski Urz\u0105d Bezpiecze\u0144stwa, a tak\u017ce tajemnicze Przedsi\u0119biorstwo Poszukiwa\u0144 Terenowych, ale bez rezultatu<\/em>….<\/p>\n\n\n\n

Krzysztof Kozio\u0142ek, Furia rodzi si\u0119 w S\u0142awie<\/em><\/strong>, Nowa S\u00f3l 2015.<\/p>\n\n\n\n

Kolejny krymina\u0142 retro. Czy mo\u017cna oboj\u0119tnie przej\u015b\u0107 obok takich opinii, jak te? \u2013Genialny. Intryguj\u0105cy. Mistyczny. Rewelacyjny. Niesamowicie wci\u0105gaj\u0105cy<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

W roku edycji tom zosta\u0142 nominowany do nagrody \u201eKryminalna Pi\u0142a\u201d za najlepszy polski krymina\u0142 miejski. Oczywi\u015bcie chodzi o urocze miasteczko nad wielkim jeziorem \u2013 o S\u0142aw\u0119, kiedy\u015b z dodatkiem \u015al\u0105ska, kiedy\u015b cz\u0119\u015b\u0107 Ziemi G\u0142ogowskiej, dzi\u015b Ziemi Lubuskiej.<\/p>\n\n\n\n

W ko\u0144cu ostatniej wojny miasteczko nad \u201e\u015al\u0105skim Morzem\u201d jest jeszcze kurortem dla ozdrowie\u0144c\u00f3w, miejscem szkolenia hitlerowskiej m\u0142odzie\u017cy i tajnych prac w pa\u0142acu po\u0142o\u017conym w rozleg\u0142ym starym parku nad jeziorem. Kiedy miejscowi i przybysze dowiaduj\u0105 si\u0119 o serii makabrycznych zbrodni, do akcji wkracza asystent kryminalny Anton Habicht, z g\u0142ogowskiej Kripo. Jest te\u017c pi\u0119kna kobieta, w\u0105tek szpiegowski z polsk\u0105 agentur\u0105 na pograniczu. Polecamy.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Krzysztof Kozio\u0142ek na zdj\u0119ciu z jedn\u0105 ze swoich ksi\u0105\u017cek (www.krzysztofkoziolek.pl).<\/p>\n\n\n\n

Rok 991, <\/strong>Pierwsze wzmianki o istnieniu w tej miejscowo\u015bci parafii i ko\u015bcio\u0142a pochodz\u0105 ju\u017c z 991 r., a wi\u0119c z samych pocz\u0105tk\u00f3w chrze\u015bcija\u0144stwa w Polsce<\/em> \u2013 napisa\u0142 w li\u015bcie pasterskim po ostatnim wypadku wspominanym wy\u017cej, biskup ordynariusz. Poniewa\u017c mija w\u0142a\u015bnie 1030 lat od tego wydarzenia, przypomnijmy pocz\u0105tki \u015bwi\u0105tyni w Jakubowie.<\/p>\n\n\n\n

Podstawowym zbiorem wiadomo\u015bci jestKronika Jakubowa, ko\u015bcio\u0142a i szko\u0142y<\/em> napisana przez miejscowego proboszcza w czasie pe\u0142nienia przez niego pos\u0142ugi w parafii. W\u0142a\u015bnie mija 100 lat, jak j\u0105 zako\u0144czy\u0142 (marzec 1921). A z kolei 1030 lat temu zapisa\u0142 kronikarz:<\/p>\n\n\n\n

Roku pa\u0144skiego 991, za czas\u00f3w panowania ksi\u0119cia Mieszka (+992) zosta\u0142 zbudowany na otwartym polu ko\u015bci\u00f3\u0142 wraz z wie\u017c\u0105 i otaczaj\u0105cym go dziedzi\u0144cem. A rezyduj\u0105cy w Smogorzewie biskup po\u015bwi\u0119ci\u0142 go, czyni\u0105c patronem \u015bwi\u0105tyni \u015bw. Jakuba Starszego Aposto\u0142a. Gorliwi w swej wierze chrze\u015bcijanie, by by\u0107 bli\u017cej domu bo\u017cego zacz\u0119li budowa\u0107 w okolicy \u015bwi\u0105tyni domy. Min\u0119\u0142o niespe\u0142na kilka lat, a powsta\u0142a wioska, kt\u00f3rej mieszka\u0144cy przeszli pod jurysdykcj\u0119 duchownych zar\u00f3wno w kwestiach duchowych jak i \u015bwieckich<\/em>. (Kronika s. 24)<\/p>\n\n\n\n

Tam\u017ce te\u017c o tym, \u017ce ju\u017c od pocz\u0105tku \u015bwi\u0105tynia mia\u0142a by\u0107 otoczona wysokim murem obronnym. Kronik\u0119 przet\u0142umaczy\u0142a Wioletta Mazurek, zredagowa\u0142 i opatrzy\u0142 naukowym wst\u0119pem Marek Robert G\u00f3rniak, a wyda\u0142o Stowarzyszenie Bractwo \u015bw. Jakuba Aposto\u0142a w Jakubowie i Wydawnictwo Diecezji Zielong\u00f3rsko-Gorzowskiej. Redaktorem naczelnym wydania by\u0142 ks. Kan. Stanis\u0142aw Czerwi\u0144ski. Jakub\u00f3w 2010.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Sanktuarium \u015bw. Jakuba Aposto\u0142a \u2013 ko\u015bci\u00f3\u0142 pw. \u015bw. Jakuba Aposto\u0142a. (fot. R. Rokaszewicz).<\/p>\n\n\n\n

1481, 18.06.<\/strong>, w trakcie pobytu w G\u0142ogowie pe\u0142nomocnika kr\u00f3la Macieja Korwina, Jerzego Steina \u201enast\u0105pi\u0142o po\u0142\u0105czenie obu cz\u0119\u015bci G\u0142ogowa oraz konfirmacja Jana \u017caga\u0144skiego jako pana Ksi\u0119stwa G\u0142ogowskiego \u2026 Jan ze wszystkimi miastami i szlacht\u0105 z\u0142o\u017cy\u0142 ho\u0142d kr\u00f3lowi Maciejowi Korwinowi\u2026\u201d. <\/em>Tak\u0105 notatk\u0119, na podstawie \u017ar\u00f3de\u0142, zapisa\u0142 w swoim \u201eSuplemencie\u201d profesor Marian Ptak z Uniwersytetu Wroc\u0142awskiego. A \u201enasz\u201d Kaspar Borgeni we wzmiance 273 w Rocznikach oceni\u0142: \u201eTeraz wreszcie G\u0142og\u00f3w sta\u0142 si\u0119 jedno\u015bci\u0105 i jedyny Pan B\u00f3g niech b\u0119dzie pochwalony\u201d.<\/p>\n\n\n\n

1484<\/strong>, <\/strong>10.06.,<\/strong> wyruszy\u0142 z G\u0142ogowa orszak m\u0142odej \u017cony. Wyjecha\u0107 w nim mia\u0142a do swojego m\u0119\u017ca, niedawno po\u015blubionego we Wroc\u0142awiu Miko\u0142aja Banffiego, najstarsza c\u00f3rka ksi\u0119cia Jana II, zwanego Okrutnym lub Szalonym. Kronikarz Borgeni zanotowa\u0142:<\/p>\n\n\n\n

Ksi\u0105\u017c\u0119 Jan pos\u0142a\u0142 Ma\u0142gorzat\u0119 c\u00f3rk\u0119 swoj\u0105 na W\u0119gry \u2026 wielce stosownie i z pi\u0119knym wyposa\u017ceniem. Mia\u0142a bowiem trzy powozy ksi\u0105\u017c\u0119ce, a przy ka\u017cdym z nich sze\u015b\u0107 koni ma\u015bci siwej, z kt\u00f3rych jeden by\u0142 ca\u0142kowicie poz\u0142acany, a kobierce i aksamitne poduszki w [powozie], w kt\u00f3rym siedzia\u0142a ksi\u0105\u017c\u0119ca c\u00f3rka, by\u0142y bardzo ozdobne. Poza tymi trzema powozami mia\u0142a chyba z dziesi\u0119\u0107 woz\u00f3w, wszystkie dobrze wyposa\u017cone i ozdobione szlachetnym suknem koloru czerwonego. Wioz\u0142a w nich dziewcz\u0119ta i kobiety oraz m\u0142odzie\u0144c\u00f3w, skrzynie, szkatu\u0142ki i wszystko co niezb\u0119dne, czego potrzebowa\u0142a<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

Tu trzeba przypomnie\u0107, \u017ce Ksi\u0105\u017c\u0119 Jan II Szalony mia\u0142 \u0142\u0105cznie pi\u0119\u0107 c\u00f3rek. Najstarsza Ma\u0142gorzata (urodzi\u0142a si\u0119 oko\u0142o 1465-1472 r., zmar\u0142a po 1502 r.), wspominana jest wy\u017cej. Trzy kolejne zostan\u0105 wydane za m\u0105\u017c cztery lata p\u00f3\u017aniej:<\/p>\n\n\n\n

Salomea (urodzi\u0142a si\u0119 oko\u0142o 1476-1477, zmar\u0142a po 30 IX 1514 r.), Jadwiga<\/p>\n\n\n\n

(urodzi\u0142a si\u0119 oko\u0142o 1477-1478 r., zmar\u0142a 15 II 1524 r.) i Anna (urodzi\u0142a si\u0119 oko\u0142o 1480 r., zmar\u0142a w 1541 r.), jako jeszcze dziewczynki, w celu przeprowadzenia politycznej intrygi. Ksi\u0105\u017c\u0119 Jan II wykorzysta\u0107 chcia\u0142 swoje c\u00f3rki do spe\u0142nienia zapisu w umowie z Korwinem, \u017ce w\u0142adz\u0119 po nim obejmie m\u0119\u017cczyzna. Niesty, nie mia\u0142 syna.<\/p>\n\n\n\n

Najm\u0142odsza Barbara (urodzi\u0142a si\u0119 oko\u0142o 1481 r., zmar\u0142a 6 IV 1539 r.).<\/p>\n\n\n\n

M\u0105\u017c Ma\u0142gorzaty, mo\u017cnow\u0142adca Miko\u0142aj Banffy, nad\u017cupan Preszburga by\u0142 W\u0119grem, bliskim wsp\u00f3\u0142pracownikiem kr\u00f3la Macieja Korwina. Preszburg to dzisiejsza Bratys\u0142awa, stolica S\u0142owacji.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

G\u0142og\u00f3w ponad pi\u0119\u0107 wiek\u00f3w p\u00f3\u017aniej, w czerwcu 2017 roku.<\/p>\n\n\n\n

W roku 1671<\/strong>,zosta\u0142 mianowanyStarost\u0105 ziemskim ksi\u0119stwa g\u0142ogowskiego (F\u0171rstenthumshauptmann), zwany te\u017c Starost\u0105 ziemskim (Landeshauptmann) Johann Bernhard II von Herberstein. Starosta, jak pisze prof. J. Kuczer, by\u0142 urz\u0119dnikiem \u2013 cesarskim namiestnikiem. Jego decyzje mia\u0142y moc decyzji w\u0142adcy i nie wymaga\u0142y potwierdzenia monarchy<\/em>. Mieszka\u0142 i urz\u0119dowa\u0142 w nadodrza\u0144skim zamku oraz z jego d\u00f3br znajduj\u0105cych si\u0119 w weichbildzie g\u0142ogowskim pobiera\u0142 nale\u017cno\u015bci. Musia\u0142 siedzib\u0119 wyremontowa\u0107. Przysposobi\u0142 j\u0105 z wielkim rozmachem, przez co i urz\u0105d zyska\u0142 na presti\u017cu. Ufundowa\u0142 te\u017c kaplic\u0119 w pobliskim ko\u015bciele klasztornym pw. \u015bw. Franciszka. Tam te\u017c, jak i wielu innych starost\u00f3w, zosta\u0142 po \u015bmierci pochowany. Obejmuje urz\u0105d w roku 1672. W zwi\u0105zku z przypadaj\u0105c\u0105 w przysz\u0142ym roku 350 rocznic\u0105, b\u0119dziemy pisali cz\u0119\u015bciej o tej postaci. Tu przypominamy, \u017ce Wehiku\u0142 czasu opisywa\u0142 ju\u017c zdarzenie z 9 marca 1681 roku (340 lat temu), kiedy kuchcik pr\u00f3bowa\u0142 otru\u0107 swojego chlebodawc\u0119.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Czy tak m\u00f3g\u0142 wygl\u0105da\u0107 Gross Glogau w II po\u0142owie XVII wieku? Fragment obrazu. (Fot. Tomasz Augustyn, Fundacja Pa\u0142ac Gorzan\u00f3w).<\/p>\n\n\n\n

1698, 30.06.,<\/strong> mia\u0142a obj\u0105\u0107 dzi\u015b urz\u0105d poczmistrza wdowa po Hansie von Roherscheid. G\u0142og\u00f3w staje si\u0119 pr\u0119\u017cnym o\u015brodkiem pocztowym. Starszy brat zmar\u0142ego Hansa \u2013 Karl, by\u0142 generalnym poczmistrzem Wroc\u0142awia.<\/p>\n\n\n\n

1846, 5. 06., <\/strong>w kazamacie Fortu Gwiazda zmar\u0142 du\u0144ski jeniec <\/strong>Jens Christian Nielsen, szeregowiec 20. pu\u0142ku piechoty, 8. Kompanii, wzi\u0119ty do niewoli po bitwie pod Dybb\u00f8l 18 kwietnia. Cho\u0107 trwa\u0142a jeszcze II wojna o Szlezwik, zwana te\u017c wojn\u0105 du\u0144sko-prusk\u0105, na \u015al\u0105sk i do G\u0142ogowa przybywali kolejni du\u0144scy je\u0144cy. Zostali wzi\u0119ci do niewoli w trakcie wielkiej i krwawej bitwy pod Dybb\u00f8l 18 kwietnia. Og\u00f3\u0142em mia\u0142o ich tu by\u0107 383. Umieszczono ich g\u0142\u00f3wnie w kazamatach Fortu Gwiazda (Stern Fort). Na pewno cierpieli g\u0142\u00f3d i ch\u0142\u00f3d. Niewygody, rany i choroby r\u00f3wnie\u017c doskwiera\u0142y. <\/p>\n\n\n\n

Pono\u0107 honorowi i waleczni \u017co\u0142nierze cieszyli si\u0119 sympati\u0105 \u015al\u0105zak\u00f3w, otrzymuj\u0105c od niekt\u00f3rych wymiern\u0105 pomoc, jednak nie z ka\u017cdej korzystali i nie od ka\u017cdego ofiarodawcy j\u0105 przyjmowali. Jak czytamy w jednej z notatek prasowych, dar w\u0142odarza d\u00f3br Przemkowa nie spotka\u0142 si\u0119 w\u015br\u00f3d je\u0144c\u00f3w z aprobat\u0105:<\/p>\n\n\n\n

Du\u0144ska duma. Szczeg\u00f3lne wydarzenie tworzy w G\u0142ogowie (pruski \u015al\u0105sk) temat dnia. Ksi\u0105\u017c\u0119 Augustenburga z Przemkowa przes\u0142a\u0142 miejscowej komendanturze 1000 sztuk cygar do rozdzielenia w\u015br\u00f3d Du\u0144czyk\u00f3w. Je\u0144cy, kt\u00f3rzy znajduj\u0105 si\u0119 w Forcie Gwia\u017adzistym (w G\u0142ogowie – przyp. t\u0142umacza), dowiedzieli si\u0119, kto by\u0142 ofiarodawc\u0105 i z ca\u0142\u0105 stanowczo\u015bci\u0105 odm\u00f3wili przyj\u0119cia podarunku. Ci jednak, kt\u00f3rzy s\u0105 internowani w inkwizytoriacie (urz\u0119dzie \u015bledczym – przyp. t\u0142umacza), cygara przyj\u0119li, poniewa\u017c nazwisko ofiarodawcy by\u0142o dla nich nieznane. Gdy jednak nast\u0119pnego dnia dowiedzieli si\u0119, kto by\u0142 ofiarodawc\u0105, byli niepocieszeni i pozosta\u0142e jeszcze cygara zniszczyli<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

(\u0179r\u00f3d\u0142o: Gazeta „Das Vaterland” Nr 115 z dnia 21 maja 1864 r. T\u0142umaczy\u0142 i zamie\u015bci\u0142 na swoim profilu KARTKA Z KALENDARZA \u2013 pan Eugeniusz Cipura z Przemkowa).<\/p>\n\n\n\n

Co spowodowa\u0142o, \u017ce honorowi Du\u0144czycy odm\u00f3wili rozkoszowania si\u0119 smakiem cygar arystokraty z pobliskiego Przemkowa? Ot\u00f3\u017c \u0142askawym darczy\u0144c\u0105 by\u0142 Ksi\u0105\u017c\u0119 Christian August von Schleswig-Holstein-Sonderburg-Augustenburg, w latach 1853 \u2013 1869 w\u0142a\u015bciciel przemkowskiej posiad\u0142o\u015bci. M\u00f3wi\u0105c dosadnie, by\u0142 to ksi\u0105\u017c\u0119 Szlezwika-Holsztynu, o kt\u00f3ry toczy\u0142a si\u0119 ta wojna, i kt\u00f3ry zosta\u0142 zaanektowany przez Prusy i jego koalicjanta.<\/p>\n\n\n\n

W twierdzy umieszczono, jak zapisa\u0142 J. Blaschke, kilkuset je\u0144c\u00f3w du\u0144skich. Inne \u017ar\u00f3d\u0142o podaje dok\u0142adn\u0105 ich liczb\u0119 \u2013 383. Ju\u017c w tym pierwszym okresie uwi\u0119zienia je\u0144c\u00f3w w g\u0142ogowskiej twierdzy zmar\u0142o czterech z nich. Na szcz\u0119\u015bcie by\u0142y to jedyne ofiary. Dzi\u0119ki pami\u0119ci Du\u0144czyk\u00f3w znamy ich nazwiska:<\/p>\n\n\n\n

1. Hans Christensen, kapral 22. pu\u0142ku piechoty, 4. kompanii, nr 15; urodzony 29 lipca 1833 w N\u00f8rre Holsted, parafia Holsted, hrabstwo Ribe, potwierdzony 1848 w F\u00e5borg, wzi\u0119ty do niewoli po bitwie pod Dybb\u00f8l 18 kwietnia, przyby\u0142 do G\u0142ogowa 1 maja, zmar\u0142 15 maja. Syn rolnika Christena Thuesena i Anne Marie Eriksdatter.<\/p>\n\n\n\n

2. Jens Christian Nielsen, szeregowiec 20. pu\u0142ku piechoty, 8. kompanii; urodzony 23 lipca 1839 w Krogen, parafia Tranum, hrabstwo Hj\u00f8rring, schwytany po bitwie pod Dybb\u00f8l 18 kwietnia i zabrany do twierdzy w G\u0142ogowie, zmar\u0142 5 czerwca. Syn w\u0142a\u015bciciela domu Nielsa Christensena H\u00f8gha i Karen Marie Christensdatter.<\/p>\n\n\n\n

3. Niels Hansen, szeregowiec 17. pu\u0142ku piechoty, 3. kompania, nr 185; urodzony 25 pa\u017adziernika 1833 w Illerup, parafia Raklev, hrabstwo Holb\u00e6k, potwierdzony 1848, schwytany po bitwie pod Dybb\u00f8l 18 kwietnia, przyby\u0142 do twierdzy w G\u0142ogowie 24 kwietnia, zmar\u0142 5 maja 1864 r. Syn rolnika Hansa Nielsena i Karen Jensdatter.<\/p>\n\n\n\n

4. Hans Christian Hansen, szeregowiec 22. pu\u0142ku piechoty 5. kompanii nr 22; urodzony 30 marca 1833 w Varde, schwytany po bitwie pod Dybb\u00f8l 18 kwietnia, przyby\u0142 do twierdzy w G\u0142ogowie 27 kwietnia, zmar\u0142 16 maja. Syn wo\u017anicy Hansa Madsena i Inger Christensdatter. Mistrz kamieniarski w Jyllerup w parafii \u00c5rre. \u017bonaty z Mette Henriksdatter, z kt\u00f3r\u0105 mia\u0142 dwoje dzieci. Zostali pochowani obok siebie na cmentarzu garnizonowym. W roku 1886 na skutek ustale\u0144 mi\u0119dzynarodowych du\u0144skie Ministerstwo Wojny ufundowa\u0142o cztery marmurowe tablice, kt\u00f3re postawiono na grobach. Systematycznie op\u0142acano te\u017c ustalone kwoty za piel\u0119gnowanie mogi\u0142. Pa\u0144stwo du\u0144skie po raz<\/p>\n\n\n\n

ostatni mia\u0142o zap\u0142aci\u0107 za ich utrzymanie w 1942 r., a niemieckie w\u0142adze G\u0142ogowa okre\u015bli\u0142y, \u017ce miejsca te znajduj\u0105 si\u0119 \u201eim guten Zustande\u201d \u2013 w dobrym stanie.<\/p>\n\n\n\n

Rozpocz\u0119ta 1 lutego 1864 r. tzw II wojna o Szlezwik lub wojna du\u0144sko-pruska trwa\u0142a do ko\u0144ca wrze\u015bnia. W jednym z jej epizod\u00f3w \u2013 przeprawie na wysp\u0119 Als i w bitwie o ni\u0105 \u2013 uczestniczyli pionierzy z 5 batalionu pionier\u00f3w, maj\u0105cego siedzib\u0119 w G\u0142ogowie. Na pami\u0105tk\u0119 tego udzia\u0142u koszary, (z kt\u00f3rych dzi\u015b pozosta\u0142 tylko budynek Starostwa), otrzyma\u0142y nazw\u0119 \u201eAlsenkaserne\u201d.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Marmurowe tablice upami\u0119tniaj\u0105ce zmar\u0142ych du\u0144skich \u017co\u0142nierzy, pochowanych na cmentarzu garnizonowym (nieistniej\u0105cym ju\u017c niestety). Fotografia i informacje z du\u0144skiej strony po\u015bwi\u0119conej pami\u0119ci tego wydarzenia; http:\/\/gravminder.blogspot.com.<\/p>\n\n\n\n

1929, 12.06.<\/strong>, po\u015bwi\u0119cono nowo wybudowan\u0105 Pestalozzi Schule, czyli budynek obecnego I Liceum Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cego. Autorem projektu by\u0142 Eugen Griesinger, \u00f3wczesny miejski radca budowlany. \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Budynek powsta\u0142 w latach 1924 \u2013 1928 w stylu tzw. g\u0142ogowskiego ekspresjonizmu, kt\u00f3ry by\u0142 fenomenem w architekturze pierwszych lat po I wojnie \u015bwiatowej. Pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 ewangelickiej, powszechnej szko\u0142y dla dziewcz\u0105t. W prawym skrzydle budynku uczy\u0142y si\u0119 r\u00f3wnie\u017c dzieci katolickie w wieku 6 – 10 lat (obojga p\u0142ci) z Przedmie\u015bcia Wi\u0105z\u00f3w (okolice ul. Przemys\u0142owej) i Ostrowa Tumskiego. Od 1929 r. w budynku mie\u015bci\u0142a si\u0119 r\u00f3wnie\u017c szko\u0142a pomocnicza dla dzieci op\u00f3\u017anionych umys\u0142owo. Szko\u0142y znajdowa\u0142y si\u0119 tu do wybuchu wojny. P\u00f3\u017aniej umieszczono w gmachu, jak i w wielu innych, lazaret pomocniczy. Po zaj\u0119ciu miasta w 1945 r. przez Armi\u0119 Czerwon\u0105 budynek od kwietnia mie\u015bci\u0142 rosyjsk\u0105 komendantur\u0119 wojenn\u0105. Przekazanie obiektu w\u0142adzom polskim nast\u0105pi\u0142o w po\u0142owie 1946 r. Od tego momentu obiekt sta\u0142 si\u0119 siedzib\u0105 Starostwa Powiatowego. Jednak ze wzgl\u0119du na zniszczenia miasta, urz\u0105d przeniesiono jeszcze w 1945 roku do S\u0142awy, zwanej wtedy \u015al\u0105sk\u0105. Powr\u00f3t do G\u0142ogowa z wielu powod\u00f3w odwleka\u0142 si\u0119 w czasie. Przez lata p\u00f3\u017aniejsze w gmachu mie\u015bci\u0142y si\u0119 te\u017c kom\u00f3rki administracji miasta i powiatu, a p\u00f3\u017aniej \u2013 do dzi\u015b \u2013 szko\u0142y, w zale\u017cno\u015bci od obowi\u0105zuj\u0105cego systemu szkolnictwa w Polsce. Najd\u0142u\u017cej funkcjonuj\u0105c\u0105 w budynku szko\u0142\u0105 jest Liceum Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105ce im. Boles\u0142awa Krzywoustego. Kontynuuje tradycje za\u0142o\u017conego jeszcze w 1945 roku, w S\u0142awie Gimnazjum i Liceum.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Widok na przedwojenn\u0105 szko\u0142\u0119 i kamienny detal wewn\u0105trz. (fot. T. Maciesza).\u00a0<\/p>\n\n\n\n

1945, 26.06.,<\/strong> zorganizowanych by\u0142o na terenie powiatu dziewi\u0119\u0107 posterunk\u00f3w milicji \u2013 G\u0142og\u00f3w, \u017bark\u00f3w, Jaczewo, Jakobskirche, Kwelle, Polkwitz, S\u0142awa, Kutlau, Beuten (pisownia z dokumentu \u2013 bo nazwy te dzi\u015b brzmi\u0105 nast\u0119puj\u0105co \u2013 G\u0142og\u00f3w, \u017bark\u00f3w, <\/em>Jacz\u00f3w, Jakub\u00f3w, Gaworzyce, Polkowice, S\u0142awa, Kotla i Bytom Odrza\u0144ski), w kt\u00f3rych by\u0142o 115 milicjant\u00f3w. Podzia\u0142 ten nie odpowiada strukturze administracyjnej, kt\u00f3ra si\u0119 jeszcze nie ukszta\u0142towa\u0142a. Jak r\u00f3wnie\u017c stan osobowy jest p\u0142ynny, bowiem kilka dni p\u00f3\u017aniej w kolejnym meldunku ju\u017c jest \u2013 \u201e1 oficer, 15 podoficer\u00f3w i 124 szeregowc\u00f3w<\/em>\u201d. Nast\u0119pnego dnia \u2013 komendant donosi, \u017ce \u201eze wzgl\u0119du na brak dyscypliny rozwi\u0105zany zosta\u0142 posterunek w Jaczewie<\/em>\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Tego samego dnia informuje prze\u0142o\u017conych, \u017ce oddzia\u0142y Wojska Polskiego przyst\u0105pi\u0142y do wysiedlania Niemc\u00f3w. I nazywa rzecz po imieniu \u2013 \u201ecz\u0119\u015b\u0107 inwentarza \u017cywego jaki pozosta\u0142 – zosta\u0142 zgrupowany w posterunkach i maj\u0105tku milicyjnym<\/em>\u201d.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Komendant Powiatowy Milicji Obywatelskiej w trakcie uroczysto\u015bci o\u015bwiatowych w S\u0142awie w czerwcu 1945 roku. (Fot. z Kroniki Szko\u0142y podstawowej w S\u0142awie), kt\u00f3r\u0105 przeniesiono ze S\u0142awy.(Fot z: Ludwik St\u0119pczak, Kronika Publicznej Szko\u0142y Powszechnej w S\u0142awie \u015al\u0105skiej 1945-47; Archiwalia z lat 1945-1948; w posiadaniu rodziny St\u0119pczak\u00f3w).<\/p>\n\n\n\n

1967<\/strong>, <\/strong>10.06.<\/strong> zainstalowano w Urz\u0119dzie Pocztowo-Telekomunikacyjnym now\u0105 central\u0119 telefoniczn\u0105 i tego dnia zmieniono w G\u0142ogowie system numer\u00f3w telefonicznych z trzycyfrowego na czterocyfrowy. Ilo\u015b\u0107 abonent\u00f3w przekroczy\u0142a 1000. Nast\u0119pny tysi\u0105c osi\u0105gni\u0119to w roku 1971. Natomiast przez ca\u0142\u0105 nast\u0119pn\u0105 dekad\u0119 zainstalowano tyle po\u0142\u0105cze\u0144, \u017ce w 1980 r. by\u0142o 2991abonent\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Jednak rozbudowa systemu telefonii nie odbywa\u0142a si\u0119 w G\u0142ogowie w takim tempie, jak rozbudowa miasta i przybywanie kolejnych mieszka\u0144c\u00f3w. Czytelnik Jan Kwaczy\u0144ski napisa\u0142 \u201eTelefon pod\u0142\u0105czono mi dopiero w 1988 r. Co to by\u0142o za wydarzenie. Mie\u0107 abonament to by\u0142 kontakt ze \u015bwiatem, tak si\u0119 w\u00f3wczas wydawa\u0142o. A kolejny opisa\u0142 i na dow\u00f3d przedstawi\u0142 dokumenty swoich perypetii z pozyskaniem telefonu. (O tym napiszemy w jednym z nast\u0119pnych wyda\u0144 – Wehiku\u0142).<\/p>\n\n\n\n

Jak napisa\u0142 z kolei do Wehiku\u0142u Czytelnik, znany w G\u0142ogowie przewodnik Ireneusz Dominiak \u2013 Mama by\u0142a ostatnim kierownikiem plac\u00f3wki (jednoosobowej). Pami\u0119tam pi\u0119kne meble \u2013 wielkie biurko z zasuwanym blatem z takich w\u0105skich listewek jak \u017caluzje. Super zasoby biblioteczne z lat 40-tych do 70-tych. I wielk\u0105 i pi\u0119kn\u0105 palm\u0119 w holu<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

Tak. Numer telefoniczny mia\u0142 kiedy\u015b tylko trzy, potem cztery cyfry i kolejne do dziewi\u0119ciu \u2013 i nikt jeszcze nie nosi\u0142 telefonu w kieszeni.<\/p>\n\n\n\n

M\u0142odszym czytelnikom przypominamy, \u017ce \u201ekom\u00f3rki\u201d w kieszeni to wynalazek nie tak odleg\u0142ych czas\u00f3w. Dzi\u0119ki Waszym Dziadkom i Rodzicom telefon dzwoni\u0142 w domu dzi\u0119ki skomplikowanej sieci przewod\u00f3w, oplataj\u0105cych ca\u0142y \u015bwiat, zako\u0144czonych gniazdkiem w \u015bcianie.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Odbudowany i uruchomiony w po\u0142owie lat pi\u0119\u0107dziesi\u0105tych XX wieku Urz\u0105d Pocztowo-Telekomunikacyjny G\u0142og\u00f3w 1. W budynku mie\u015bci\u0142 si\u0119 do ko\u0144ca grudnia 1991 r. miejscowy oddzia\u0142 pa\u0144stwowej jednostki organizacyjnej \u201ePolska Poczta, Telegraf i Telefon\u201d. Tu te\u017c by\u0142y zainstalowane pierwsze centrale telefoniczne. (Fot. R. Sanojca, ze zbior\u00f3w M. Szatkowskiego).<\/p>\n\n\n\n

1983, 30.06.,\u00a0 <\/strong>prezydent G\u0142ogowa, Marian Borawski Zarz\u0105dzeniem nr 13\/83 zatwierdzi\u0142 \u201eSzczeg\u00f3\u0142owy plan zagospodarowania przestrzennego Centrum – Stare Miasto, uwzgl\u0119dniaj\u0105cy walory historycznego uk\u0142adu urbanistycznego tej cz\u0119\u015bci miasta. Planowano zabudowa\u0107 powierzchni\u0119 oko\u0142o 122 hektar\u00f3w.Wewn\u0119trzny obszar zabudowy oparty mia\u0142 zosta\u0107 na zabytkowej siatce ulic \u015bredniowiecznego miasta i odzwierciedla\u0107 pierzejowy charakter kwarta\u0142\u00f3w mieszkalno-obronnych. <\/p>\n\n\n\n

Nie planowano budowy oficyn, a w ich miejsce przestronne podw\u00f3rka. \u015aredniowieczne obwarowania miejskie mia\u0142y w kilku miejscach akcentowa\u0107 fragmenty zielonych plant, teren\u00f3w spacerowych. Plan przewidywa\u0142 1530 mieszka\u0144 dla ok. 4,5 tysi\u0105ca mieszka\u0144c\u00f3w, obiekty us\u0142ugowe, w tym przedszkola i szko\u0142y. Mia\u0142o to by\u0107 wi\u0119c osiedle \u017cywe, pe\u0142ne mieszka\u0144c\u00f3w, a nie u\u017cytkownik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Zdj\u0119cie z lat p\u00f3\u017aniejszych fragment centrum przed zabudow\u0105. W tle budowa kwarta\u0142u obok ko\u015bcio\u0142a i ogrodzenie niewidocznej odbudowy ratusza. No i popatrzcie na zagajnik przed ko\u015bcio\u0142em Bo\u017cego Cia\u0142a. Jak m\u00f3wi Irek Dominiak, powsta\u0142 na pro\u015bb\u0119 ksi\u0119\u017cy, bo wierni w lecie mdleli w trakcie mszy.\u00a0 (Fot. z archiwum J\u00f3zefa Kordasa, jednego z architekt\u00f3w Starego Miasta).<\/p>\n\n\n\n

2011, 23.06.,<\/strong> w czwartek wieczorem przesz\u0142a nad miastem burza. Trzy natychmiast nast\u0119puj\u0105ce po b\u0142yskawicach grzmoty musia\u0142y uderzy\u0107 gdzie\u015b w centrum miasta. Takie wra\u017cenie odnios\u0142o wielu g\u0142ogowian. I si\u0119 nie pomylili. Jeden z piorun\u00f3w uderzy\u0142 w\u0142a\u015bnie w najwy\u017cszy z trzech \u015bwierk\u00f3w stoj\u0105cych w nowej, r\u00f3\u017canej cz\u0119\u015bci miejskiej fosy, <\/em>napisano w jednej z gazet. To drzewo przetrwa\u0142o wojn\u0119, bo dendrolodzy ocenili \u017ce \u015bwierk k\u0142uj\u0105cy mia\u0142 sto lat i mierzy\u0142 ponad 20 metr\u00f3w\u2026 Rozszczepione drzewo zagra\u017ca\u0142o odwiedzaj\u0105cym rosarium dlatego postanowiono je \u015bci\u0105\u0107. Operacja wymaga\u0142a nie lada kunsztu od mistrz\u00f3w pi\u0142y. Trzeba by\u0142o wycina\u0107 okaleczone i stwarzaj\u0105ce zagro\u017cenie drzewo po kawalku. Tak by r\u00f3wnie\u017c nie zniszczyc rozwijaj\u0105cego si\u0119 rosarium. Po kilku godzinach dzia\u0142a\u0144 i uzyciu ciezkiego sprz\u0119tu, zagro\u017cenie usuni\u0119to.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Usuwanie rozp\u0142atanego, stuletniego \u015bwierka w Fosie Miejskiej. (fot. K. Chudzik, Nasze Miasto).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Przy tym wybuchu soczystej zieleni – jak przekazuj\u0105 swoje opinie G\u0142ogowianie – G\u0142og\u00f3w wydaje si\u0119 bardziej zielony ni\u017c w poprzednich latach.  Sporo g\u0142og\u00f3w kwitnie – co \u015bwietnie i kolorowo wygl\u0105da. Nie\u015bmia\u0142o rozwijaj\u0105ce si\u0119 listki akacji (zwanej robini\u0105) przykryte zosta\u0142y znienacka … Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1505"}],"collection":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1505"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1505\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1522,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1505\/revisions\/1522"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1505"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1505"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1505"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}