{"id":1525,"date":"2021-07-13T21:14:31","date_gmt":"2021-07-13T19:14:31","guid":{"rendered":"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/?p=1525"},"modified":"2021-07-14T20:20:43","modified_gmt":"2021-07-14T18:20:43","slug":"wehikul-czasu-lipiec-2021-rok-13-149","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/2021\/07\/13\/wehikul-czasu-lipiec-2021-rok-13-149\/","title":{"rendered":"Wehiku\u0142 czasu lipiec 2021 (rok 13\/149)"},"content":{"rendered":"\n

Wakacje 2021 b\u0119d\u0105 mia\u0142y<\/strong> na pewno wymiar rado\u015bniejszy ni\u017c poprzednie. Cho\u0107 pandemia jeszcze ko\u0142acze w tle, to atrakcji i mo\u017cliwo\u015bci aktywnego wypoczynku pojawia si\u0119 wiele.<\/p>\n\n\n\n

Kolejna edycja \u201eLata w Twierdzy\u201d skrzy atrakcjami w G\u0142ogowie i zaprasza na wycieczk\u0119 do twierdzy \u201eKostrzyn\u201d. Propozycje maj\u0105 r\u00f3wnie\u017c inne instytucje i organizacje. B\u0119dzie si\u0119 dzia\u0142o.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

IX G\u0142ogowskiej Nagrody Historycznej<\/strong> \u201eZ\u0142oty Bilet czytelnik\u00f3w Wehiku\u0142u Czasu za 2020 rok\u201d wr\u0119czenie ju\u017c za nami. Szeroko relacjonowane by\u0142o w mediach dzi\u0119ki wsp\u00f3\u0142pracy z nami, a tak\u017ce dzi\u0119ki Pani rzecznik Prezydenta i newsom samych laureat\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Z kronikarskiego obowi\u0105zku przypominamy, \u017ce w Sali Rajc\u00f3w g\u0142ogowskiego ratusza po raz pierwszy w dziewi\u0119cioletniej ju\u017c historii Nagrody przyznano j\u0105 dw\u00f3m Laureatom. Zosta\u0142y nimi aktywne w pandemicznym roku 2020 organizacje: G\u0142ogowska Edukacja Kresowa i Towarzystwo Ziemi G\u0142ogowskiej. Otrzyma\u0142y ufundowane przez Patrona Honorowego Prezydenta G\u0142ogowa Rafaela Rokaszewicza statuetki wykute w metalu i osadzone na podstawie z czarnego, wiekowego d\u0119bu przez rze\u017abiarza z Chociemy\u015bli, Janusza Owsianego.<\/p>\n\n\n\n

Stowarzyszenie GEK obdarowane zosta\u0142o przez Muzeum Archeologiczno-Historyczne i Stowarzyszenie Przyjaci\u00f3\u0142 Muzeum i Historii Miasta G\u0142ogowa wydawnictwami. Ze swoim zestawem dar\u00f3w do\u0142\u0105czy\u0142o te\u017c TZG. Natomiast Rodzina R\u00f3\u017cy Lewicz otrzyma\u0142a w prezencie kopi\u0119 obrazu Cranacha \u2013 Madonna g\u0142ogowska.<\/p>\n\n\n\n

Ksi\u0119dzu kanonikowi Rafa\u0142owi Zendranowi, kt\u00f3ry nie m\u00f3g\u0142 by\u0107 wtedy z nami, w imieniu Kapitu\u0142y dyplom wr\u0119czy\u0142a 7 lipca dyr. MBP, Izabela Owczarek.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

\u201eRodzinne\u201d zdj\u0119ciu wyr\u00f3\u017cnionych IX G\u0142ogowska nagrod\u0105 Historyczn\u0105 (fot. GEK)<\/p>\n\n\n\n

W 611 rocznic\u0119 bitwy<\/strong> pod Grunwaldem przypominamy g\u0142ogowskiego puszkarza, kt\u00f3ry ok. 1409 r. uda\u0142 si\u0119 do Malborka na krzy\u017cack\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119. Specjalnie dla Czytelnik\u00f3w Wehiku\u0142u czasu wyniki swoich poszukiwa\u0144 prezentuje Stanis\u0142aw Saternus, pasjonat historii Zakonu i rycerstwa z tego okresu.<\/p>\n\n\n\n

80 urodziny Telemacha<\/strong> Pilitsidisa, uczci\u0142o kilka dni temu miasto G\u0142og\u00f3w wystaw\u0105 w MAH \u2013 \u201e80 na 80\u201d (\u201eTelemach Pilitsidis. Malarstwo. 80 obraz\u00f3w na 80 lat\u201d) i pi\u0119knym katalogiem \u2013 albumem.<\/p>\n\n\n\n

Jubilat urodzi\u0142 si\u0119 7 stycznia 1941r. w greckim Kivotos, 60 lat temu rozpocz\u0105\u0142 studia w krakowskiej Akademii Sztuk Pi\u0119knych. Dyplom obroni\u0142 w 1967 roku u prof. Jerzego Nowosielskiego. Artysta, poeta, filozof, pedagog osiedli\u0142 si\u0119 45 lat temu w G\u0142ogowie, gdzie w\u0142adze stara\u0142y si\u0119 stworzy\u0107 artystom godziwe warunki egzystencji. Zrealizowa\u0142 kilkadziesi\u0105t wystaw indywidualnych, namalowa\u0142 ponad 3 tys. prac. Wyda\u0142 pi\u0119\u0107 tomik\u00f3w wierszy. Uczestniczy\u0142 w ponad trzystu wystawach zbiorowych. Na przestrzeni 40 lat stworzy\u0142 ponad 3000 obraz\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Telemach Pilitsidis z ks. Piotrem Matusem w swojej pracowni (fot. Z. Lipowski)<\/p>\n\n\n\n

Za nami XII ju\u017c<\/strong> Imieniny Jana obchodzone przy pomniku profesora Jana z G\u0142ogowa. Niestety, drugie w czasie pandemii Covid 19. W ubieg\u0142ym roku pami\u0105tkowe drzewka zasadzili lekarze i ratownicy medyczni oraz \u017co\u0142nierze WOT zaanga\u017cowani w walce z pandemi\u0105. W tym roku gromadzie Jan\u00f3w, Janin i Jank\u00f3w towarzyszyli przedstawiciele oddzia\u0142u covidowego ze Szpitala Powiatowego oraz Jubilaci \u2013 przedstawiciele PSS Spo\u0142em (75 lat) i Huty Miedzi \u201eG\u0142og\u00f3w\u201d (50 lat), kt\u00f3rzy posadzili pami\u0105tkowe drzewka w Fosie Miejskiej.<\/p>\n\n\n\n

Obchody imienin najs\u0142ynniejszego G\u0142ogowianina, nauczyciela Miko\u0142aja Kopernika s\u0105 r\u00f3wnie\u017c okazj\u0105 do przypomnienia, \u017ce bohaterami ulic, plac\u00f3w czy rond w mie\u015bcie s\u0105 r\u00f3wnie\u017c inni Janowie: malarz Jan Cybis, dziejopis Jan D\u0142ugosz, kurier i bohater II wojny \u015bwiatowej Jan Karski, poeta Jan Kochanowski, Ksi\u0105\u017c\u0119 Jan II, malarz Jan Matejko, \u201ekurier z Warszawy\u201d, dyrektor RWE Jan Nowak Jeziora\u0144ski, genera\u0142 wojsk polskich, wi\u0119zie\u0144 i uciekinier z g\u0142ogowskiej twierdzy Jan Nepomucen Umi\u0144ski, papie\u017c Jan Pawe\u0142 II, genera\u0142 napoleo\u0144ski, bohater \u201eMazurka D\u0105browskiego\u201d genera\u0142 Jan Henryk D\u0105browski, profesor, matematyk, filozof i literat Jan \u015aniadecki. Ten ostatni ma ulic\u0119 wsp\u00f3lnie z bratem J\u0119drzejem, lekarzem, biologiem i chemikiem, autorem polskich nazw pierwiastk\u00f3w chemicznych, m.in. wodoru, w\u0119gla, siarki czy krzemu.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

XII Imieniny Jana. (fot. Kacper Chudzik<\/p>\n\n\n\n

Jubileusz Huty Miedzi <\/strong>\u201eG\u0142og\u00f3w\u201d- 50 lat temu dziennikarz Polskiej Agencji Prasowej donosi\u0142:<\/p>\n\n\n\n

\u201ena zachodnich kra\u0144cach Polski, powsta\u0142 jeden z najwi\u0119kszych obiekt\u00f3w przemys\u0142owych naszego kraju. W pobli\u017cu piastowskiego G\u0142ogowa – symbolu obrony naszej zachodniej granicy nad Odr\u0105 i Nys\u0105 \u0141u\u017cyck\u0105 – uruchomiono 20 bm. w przeddzie\u0144 Lipcowego \u015awi\u0119ta olbrzymi\u0105 hut\u0119 miedzi<\/em>\u201d.<\/p>\n\n\n\n

A 20 lipca 1971 r., uroczy\u015bcie, z udzia\u0142em najwy\u017cszych w\u0142adz pa\u0144stwowych oddano do u\u017cytku Hut\u0119 Miedzi \u201eG\u0142og\u00f3w\u201d. Nad Odr\u0119 zje\u017cd\u017caj\u0105 przedstawiciele w\u0142adz z Edwardem Gierkiem i Piotrem Jaroszewiczem. Odbywa si\u0119 wielka uroczysto\u015b\u0107 polityczna zako\u0144czona festynami i koncertem Zespo\u0142u Pie\u015bni i Ta\u0144ca \u201e\u015al\u0105sk\u201d. O kulisach przygotowa\u0144 i nieznanych wydarzeniach ni\u017cej.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Edward Gierek i Piotr Jaroszewicz w towarzystwie Ryszarda Sojki, dyrektora naczelnego Huty w trakcie przej\u0119ci na miejsce uroczysto\u015bci. (Z rodzinnego archiwum Marka Sojki)<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

Z lektur Wehiku\u0142u\u00a0<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Historyk i socjolog, dziennikarz, specjalista od historii spo\u0142ecznej PRL, socjologii historycznej i ewolucji rozwoju spo\u0142ecznego i gospodarczego<\/p>\n\n\n\n

Adam Leszczy\u0144ski, Ludowa historia Polski. Historia wyzysku i oporu. Mitologia panowania<\/strong>. Warszawa 2020.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

Jak wydawca zapowiada\u0142 ksi\u0105\u017ck\u0119 dystrybutorom: Ludowa historia Polski to ksi\u0105\u017cka o tym, co wyparte z pami\u0119ci \u2014 dzieje Polski napisane z perspektywy \u201edolnych 90 proc.\u201d mieszka\u0144c\u00f3w naszego kraju. To historia instytucji, za pomoc\u0105 kt\u00f3rych bogaci odbierali pieni\u0105dze i zasoby biednym, legalnie i nielegalnie, oraz historia bunt\u00f3w i oporu tych ostatnich. To tak\u017ce opowie\u015b\u0107 o tym, w jaki spos\u00f3b elity w Polsce uzasadnia\u0142y swoj\u0105 w\u0142adz\u0119 i sw\u00f3j przywilej oraz o przemocy, kt\u00f3r\u0105 powszechnie stosowa\u0142y.<\/p>\n\n\n\n

Tak wi\u0119c ksi\u0105\u017cka Adama Leszczy\u0144skiego pokazuje tysi\u0105cletnie dzieje wyzysku, panowania i oporu. Te obszary tematyczne autor dok\u0142adnie opisuje bogato argumentuj\u0105c i uzasadniaj\u0105c.<\/p>\n\n\n\n

Wbrew potocznym podejrzeniom Leszczy\u0144ski nie umiejscawia swojego dzie\u0142a w autorskim patrzeniu na \u015bwiat przez lewicowe, patriotyczne okulary. Jak pisze recenzent z Histmaga –<\/p>\n\n\n\n

\u201eOg\u00f3lna koncepcja ksi\u0105\u017cki i same deklaracje autora wskazywa\u0107 mog\u0142yby na jego ideologiczne zaanga\u017cowanie i sympatyzowanie z lewicow\u0105 wizj\u0105 \u015bwiata. Leszczy\u0144ski nie ukrywa, \u017ce swojej krytycznej analizy dokonuje z okre\u015blonych pozycji, przede wszystkim za\u015b chce da\u0107 g\u0142os wykluczonym i wyzyskiwanym. Czy jednak jest w\u015bciek\u0142ym radyka\u0142em, kt\u00f3ry nienawidzi szlachty i kapitalizmu? Trudno to raczej udowodni\u0107. W wywodzie o pa\u0144szczy\u017anie wyra\u017anie zaznacza te elementy tego porz\u0105dku spo\u0142ecznego, kt\u00f3re dawa\u0142y korzy\u015bci poddanym (bezpiecze\u0144stwo, tradycyjne zwyczaje, poczucie wsp\u00f3lnoty). Co wi\u0119cej, wskazuje te\u017c, \u017ce to odej\u015bcie od nich, np. w kierunku oczynszowania czy pr\u00f3by likwidacji serwitut\u00f3w, by\u0142y dla ch\u0142op\u00f3w szkodliwe, gdy\u017c wprowadza\u0142y w relacje czynnik \u015bci\u015ble ekonomiczny. R\u00f3wnie\u017c obraz PRL rysowany w Ludowej historii Polski mo\u017ce zaskoczy\u0107 kogo\u015b, kto spodziewa\u0142by si\u0119 lewicowej apologetyki minionego ustroju. Autor zwraca uwag\u0119 na systemowy wyzysk robotnik\u00f3w przez teoretycznie robotnicz\u0105 w\u0142adz\u0119, pr\u00f3b\u0119 \u201ewyci\u015bni\u0119cia\u201d wsi poprzez kolektywizacj\u0119 rolnictwa czy coraz wi\u0119ksze bariery awansu spo\u0142ecznego w p\u00f3\u017aniejszych dekadach Polski Ludowej\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Intryguj\u0105cy jest cytat z artyku\u0142u Antoniego S\u0142onimskiego, w kt\u00f3rym znany Wilniuk pisze, \u017ce:<\/p>\n\n\n\n

\u201ePolska staje si\u0119 jednym z najbiedniejszych kraj\u00f3w \u015bwiata. Gdyby policzy\u0107 w Polsce ludzi nie wegetuj\u0105cych, ale \u017cyj\u0105cych na normalnym poziomie, okaza\u0142oby si\u0119, \u017ce ca\u0142e pa\u0144stwo skurczy\u0142o si\u0119 do rozmiar\u00f3w niewielkiego miasta europejskiego\u2026 Polska konsumuje t\u0142uszczy, cukru, owoc\u00f3w i tytoniu mniej ni\u017c trzymilionowa Dania\u2026 wprowadzili\u015bmy do dorobku ludzko\u015bci maszynk\u0119 s\u0142u\u017c\u0105c\u0105 do rozdzielania zapa\u0142ki na cztery cz\u0119\u015bci\u2026 Przeci\u0119tny Poleszuk pali \u0142uczywo. Ma on na sobie baranic\u0119, \u0142apcie, ko\u017cuch, koszul\u0119, spodnie z samodzia\u0142u. Jedyn\u0105 rzecz\u0105, kt\u00f3rej sam nie wyprodukowa\u0142 jest i to z carskim orze\u0142kiem guzik metalowy, na kt\u00f3rym trzymaj\u0105 si\u0119 portki\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Ciekawych odsy\u0142amy do lektury recenzji i om\u00f3wie\u0144, jak np. interesuj\u0105cej pracy Wojciecha \u015amieji, W stron\u0119 klasowego coming outu<\/p>\n\n\n\n

http:\/\/www.artpapier.com\/index.php?page=artykul&wydanie=409&artykul=8237&kat=15<\/a><\/p>\n\n\n\n

\"\"
Ok\u0142adka<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

1409<\/strong>, mia\u0142 uda\u0107 si\u0119 z G\u0142ogowa do Malborka puszkarz i mistrz artyleryjski o nazwisku Steynkeler. Stanis\u0142aw SATERNUS, pasjonat i hobbysta, badacz i znawca Zakonu krzy\u017cackiego z Olsztyna, specjalnie dla Wehiku\u0142u czasu przeprowadzi\u0142 poszukiwania biograficzne. Oto ich efekt.<\/p>\n\n\n\n

Informacje dotycz\u0105ce postaci historycznej puszkarza Steynkeler, jego pochodzenia, jego prawdopodobnej rodziny i prawdopodobnego herbu.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Trudno obecnie okre\u015bli\u0107 jest pochodzenie tej interesuj\u0105cej postaci.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Nie jest te\u017c \u0142atwo opisa\u0107 j\u0105 i okre\u015bli\u0107 jej najbli\u017csz\u0105 rodzin\u0119. W dost\u0119pnych \u017ar\u00f3d\u0142ach informacje na temat osoby puszkarza nazwiskiem Steynkeller s\u0105 niezwykle sk\u0105pe. Potwierdzonym w \u017ar\u00f3d\u0142ach informacjom na jego temat towarzysz\u0105 w opracowanej przez mnie informacji na temat tej postaci i jego pochodzenia g\u0142\u00f3wnie moje domniemania oraz przypuszczenia. Oparte s\u0105 one na dokonanych przeze mnie analizach dost\u0119pnych dokument\u00f3w, materia\u0142ach i publikacjach oraz dokonanej przeze mnie symulacji.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Posta\u0107 wspomnianego mistrza artyleryjskiego Steynkelera wymieniana ( bez podania jego imienia ) jako B\u00fcchsensch\u00fctz czyli jako artylerzyst\u0119 lub te\u017c kanoniera, ale jako B\u00fcchsengiesser – puszkarza, czyli inaczej odlewnika armat pochodz\u0105cego podobno z G\u0142ogowa (von Glogau) trzykrotnie wyst\u0119puje w odszukanych przeze mnie \u017ar\u00f3d\u0142ach.<\/em><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Prawdopodobny herb puszkarza Steinkeller. <\/strong>Rysunek wykonano w oparciu o opisy herb\u00f3w Lorenza i Heinricha Steikeller.Barwy herbu nieznane. W polu tarczy na skosie pi\u0119\u0107 kamiennych sklepie\u0144 w skos. He\u0142m prawdopodobnie z labrami. Klejnot herbu to dwa skrzyd\u0142a orle ze skosami, na ka\u017cdym skosie sklepienia piwniczne jak w godle tarczy. (rys. i opis Stanis\u0142aw Saternus)<\/p>\n\n\n\n

Wspominaj\u0105 Steynkelera:<\/em><\/p>\n\n\n\n

– Das Marienburger Tresslerbuch der Jahre 1399-1409.<\/em><\/p>\n\n\n\n

– Zeitschrift f\u00fcr historische Waffen- und Kost\u00fcmkunde: Organ des Vereins   f\u00fcr Historische Waffenkunde<\/em><\/p>\n\n\n\n

– Grzegorz \u017babi\u0144ski w swojej publikacji – Sposoby nabywania broni palnej<\/em><\/p>\n\n\n\n

i zwi\u0105zanego z ni\u0105 wyposa\u017cenia w pa\u0144stwie krzy\u017cackim w Prusach.<\/em><\/p>\n\n\n\n

( Ways of acquisition of firearms and related equipment bin the State of the Teutonic Order in Prussi ).<\/em><\/p>\n\n\n\n

To z tej ostatniej publikacji dowiadujemy si\u0119 o tym, \u017ce obok mistrza Petera Werdera, pochodz\u0105cego z Gda\u0144ska, odlewnika krzy\u017cackich armat d\u0142ugich odnotowany jest te\u017c inny specjalista z tego miasta wykonuj\u0105cy armatnie odlewy. Jest nim w\u0142a\u015bnie niejaki Steykeller, odlewnik pracuj\u0105cy dla Zakonu. Odnotowane zosta\u0142o to w wydatkach zwi\u0105zanych z produkcj\u0105 armat d\u0142ugich dla Malborka. Wed\u0142ug niemieckiego historyka Bernarda Engela wspomniany Steykeller pochodzi\u0142 z G\u0142ogowa a jego praca odlewnicza mog\u0142a odbywa\u0107 si\u0119 w Gda\u0144sku. Je\u015bli tak by\u0142o to nie jest wiadomo od kiedy jest on mieszka\u0144cem G\u0142ogowa. Mo\u017cliwe, \u017ce pojawia si\u0119 on tam w ko\u0144cowym okresie XIV wieku. Nie jest te\u017c wiadomo od kiedy \u015bwiadczy on prac\u0119 na rzecz Zakonu. Mog\u0142o to mie\u0107 miejsce ju\u017c na pocz\u0105tku XV wieku. Odnotowany jest on w Malborku w 1409 roku, ale nie \u015bwiadczy to om tym, \u017ce przebywa\u0142 on w Malborku. To tyle, co uda\u0142o mi si\u0119 ustali\u0107 w sprawie wykonywanej profesji przez wspomnianego wy\u017cej Steynkellera, nieznanego niestety z imienia.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Z dost\u0119pnych \u017ar\u00f3de\u0142:<\/em><\/p>\n\n\n\n

– Neues allgemeines Deutsches Adels-Lexicon, historycznej pracy Ernsta Heinricha Kneschke,<\/em><\/p>\n\n\n\n

– Geschichte des ehemaligen Bisthums Lebus und des Landes dieses Nahmens von Sigmund Wilhelm Wohlbr\u00fcck, Tom 1 i 3,<\/em><\/p>\n\n\n\n

dowiadujemy si\u0119 o trzech rodach Steinkeller, zwanych tak\u017ce Steynkeller, Stenkelre lub Stenkeller. Nie ma jednak \u017cadnych dowod\u00f3w na to, \u017ce rody te posiada\u0142y wsp\u00f3lne korzenie oraz wsp\u00f3lnego przodka. Nie ma te\u017c dowod\u00f3w na pochodzenie ka\u017cdego z nich, z osobna. O tym, \u017ce mogli oni pochodzi\u0107 od wsp\u00f3lnego przodka przemawia jedynie jednakowe nazwisko u\u017cywane przez ka\u017cdy z tych rod\u00f3w.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Ich nazwisko wywodzi si\u0119 zapewne od nazwy konstrukcji megalitycznej, pewnego rodzaju o\u0142tarza grobowego nazwanego Steinkeller, czyli Kamienna Piwnica.<\/em><\/p>\n\n\n\n

O konstrukcjach takich dowiadujemy si\u0119 za\u015b od Agnieszki Matyszewskiej z jej artyku\u0142u \u201eKonstrukcje megalityczne z Golic\u201d – Rocznik Choje\u0144ski 5. Podaje ona, \u017ce ze \u017ar\u00f3de\u0142 autorstwa Beckmanna i Kehrberga wynika, i\u017c w okolicach Cedyni i Golic (po\u0142o\u017conych w dawnej prowincji Brandenburgia) znajdowa\u0142o si\u0119 co najmniej kilka takich, wspomnianych konstrukcji megalitycznych. Pierwsz\u0105 z nich lokalizowano na polu okre\u015blonym Eichhorn i to ona zosta\u0142a nazywana Steinkeller. By\u0142 to pewnego rodzaju o\u0142tarz grobowy ustawiony na ma\u0142ych kamieniach, kt\u00f3re tworzy\u0142y jego podstaw\u0119 wygl\u0105daj\u0105c\u0105 jak pag\u00f3rek. Od po\u0142udnia do p\u00f3\u0142nocy sk\u0142ada\u0142a si\u0119 ona z pi\u0119ciu du\u017cych kamieni. Element taki, ale mocno ju\u017c zmodyfikowany odnajdujemy w godle herbu z piecz\u0119ci jednego z p\u00f3\u017aniejszych cz\u0142onk\u00f3w rodu Steinkeller pochodz\u0105cego z Ziemi Lubuskiej.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Za\u0142o\u017cy\u0142em, \u017ce przodkowie wspomnianych trzech rod\u00f3w swoje nazwisko przyj\u0119li od nazwy tej megalitycznej konstrukcji. W\u0105tpliwe jest by stanowili oni rodzin\u0119 i mieli wsp\u00f3lnego przodka. Ich herby, kt\u00f3rymi si\u0119 pos\u0142ugiwali mog\u0105 dowodzi\u0107 tego, \u017ce stanowili r\u00f3\u017cne rodziny pos\u0142uguj\u0105ce si\u0119 tym samym nazwiskiem. Mo\u017cliwe jest to, \u017ce ich pierwotne gniazda rodowe znajdowa\u0142y si\u0119 prawdopodobnie gdzie\u015b w pobli\u017cu wspomnianych konstrukcji.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Jeden z rod\u00f3w Steinkeller odnotowany jest na Pomorzu Przednim. Otrzymuje on tam status wa\u017cnej, szlachty meklembursko-pomorskiej. Odnotowani s\u0105 oni na Pomorzu po raz pierwszy w 1355 roku. Posiadaj\u0105 sw\u00f3j w\u0142asny herb, kt\u00f3ry na b\u0142\u0119kitnej tarczy jako god\u0142o posiada czerwone serce, w kt\u00f3re wbite s\u0105 trzy miecze, jeden pionowo, drugi uko\u015bnie w prawo i trzeci uko\u015bnie w lewo. Klejnot stanowi\u0105 w koronie trzy niebieskie lilie, rozmieszczone jak miecze w tarczy. Dowodnie przedstawiciel tego rodu, pan na Pantelitz, by\u0142 jednym z 300 rycerzy, kt\u00f3rzy to towarzyszyli w 1496 roku ksi\u0119ciu pomorskiemu Bogus\u0142awowi X Wielkiemu w pielgrzymce do Ziemi \u015awi\u0119tej.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Inny r\u00f3d Steinkeller odnajdujemy w Marchii Brandenburskiej. Ta szlachecka rodzina mog\u0142a mie\u0107 lub te\u017c mia\u0142a rodzinne koligacje ze wspomnian\u0105 wcze\u015bniej pomorsk\u0105 rodzin\u0105 Steinkeller. O ich koligacjach rodzinnych mo\u017ce dowodzi\u0107 fakt pos\u0142ugiwania si\u0119 przez t\u0119 rodzin\u0119 herbem bardzo podobnym do herbu pomorskich Steinkeller\u00f3w. Ich herb przedstawia\u0142 na b\u0142\u0119kitnej tarczy trzy srebrne miecze ze z\u0142otymi r\u0119koje\u015bciami wbite w zielone tr\u00f3jwzg\u00f3rze. Klejnotem by\u0142 dziki m\u0119\u017cczyzna wystaj\u0105cy z korony, opasany listowiem i trzymaj\u0105cy w obu d\u0142oniach niebiesk\u0105 lili\u0119 heraldyczn\u0105.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Odnotowani s\u0105 oni w Brandenburgii w 1354 roku, w miejscowo\u015bci Falkenberg po\u0142o\u017conej na terenie dawnego biskupstwa lubuskiego. Na terenie tego biskupstwa posiadaj\u0105 swoje inne liczne dobra. Odnotowani s\u0105 tam jeszcze w 1532 roku.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Kolejnym rodem Steinkeller jest szlachecki r\u00f3d, kt\u00f3ry odnajdujemy na terenie Ziemi Lubuskiej. To tam w miejscowo\u015bci Worin, kt\u00f3ra po\u0142o\u017cona by\u0142a niedaleko F\u00fcrstenwalde (obecnie powiat M\u00e4rkisch – Oderland w Brandenburgii) niejaki Konrad (Kunz) posiada\u0142 m\u0142yn, kt\u00f3rym zarz\u0105dza\u0142 wraz ze swoimi synami. Byli nimi Wilhelm, Rule, Hans, Hermann i Nicolaus. Do \u015bmierci ojca (Kunza) w 1389 roku \u017cyli podobno jeszcze dwaj jego synowie Hans i Wilhelm, poddani (wasale) biskupa lubuskiego mi\u015bnie\u0144skiego Jana Kietlicza. To oni sprzedali rodowy maj\u0105tek (wspomniany m\u0142yn) opatowi klasztoru w \u017baganiu.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Nie jest wiadomo czy wtedy w\u0142a\u015bnie czy te\u017c wcze\u015bniej, co jest prawdopodobne, przedstawiciele tego rodu przemieszczaj\u0105 si\u0119 na terenie Dolnego \u015al\u0105ska. Prawdopodobnie trafiaj\u0105 oni wtedy tak\u017ce do G\u0142ogowa gdzie ich obecno\u015b\u0107 potwierdzona jest ju\u017c p\u00f3\u017aniej.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Brak jest jakichkolwiek \u015blad\u00f3w, kt\u00f3re m\u00f3wi\u0142yby co\u015b na temat pochodzenia tej rodziny.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Przedstawicieli rodu nazywanego Steinkeller na Dolnym \u015al\u0105sku odnajdujemy w XIV wieku w\u015br\u00f3d rajc\u00f3w miasta Wroc\u0142aw. Wkr\u00f3tce te\u017c zostaj\u0105 oni jedn\u0105 z wa\u017cniejszych rodzin wroc\u0142awskich patrycjuszy. Kodeks Dyplomatyczny Wielkopolski wymienia jako \u015bwiadka Andrzeja Steinkeller, kanonika wroc\u0142awskiego odnotowanego w latach 1398-1405, kt\u00f3ry pochodzi\u0142 z patrycjuszowskiej rodziny wroc\u0142awskiej. Dowodnie w 1404 roku odnotowani s\u0105 oni w Schollwitz w pobli\u017cu Bolkowa. Natomiast w latach 1423 -1425 inny ju\u017c Kunze von Steinkeller odnotowany zosta\u0142 jako kanclerz ksi\u0119stwa wroc\u0142awskiego. Z zachowanych dokument\u00f3w w 1424 roku poznajemy wasala kr\u00f3la Czech rycerza wymienionego jako Lorentza Steynkeller a w 1445 roku odnotowany jest te\u017c Jan Steinkeller, mieszczanin wroc\u0142awski. W 1460 roku poznajemy Georga von Steinkeller, mieszka\u0144ca i radnego miasta Wroc\u0142aw, oskar\u017cony p\u00f3\u017aniej o wyr\u00f3b fa\u0142szywych gulden\u00f3w. P\u00f3\u017aniej bo ju\u017c w XVI wieku poznajemy innego Georga von Steinkeller odnotowanego jako w\u0142a\u015bciciela maj\u0105tku Wilxen pod Trzebnic\u0105.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Podobno w XVI wieku ten \u015bl\u0105ski r\u00f3d Steinkeller wymiera.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Wiadomo jest, \u017ce cz\u0142onkowie tego rodu byli na \u015al\u0105sku, opr\u00f3cz wymienionego ju\u017c Schollwitz, w\u0142a\u015bcicielami licznych d\u00f3br takich jak: Schossnitz (Breslau -1404), Sadewitz (Breslau – ?), Magnitz ( Breslau – 1438,1440 ), Sacksch\u00fctz ( 1467- ?), Wixlen (1474 – Trenbitz), tak\u017ce B\u00e4sau (Freistadt, Glogau – 1492 ), Kochelwitz (Ruda – 1492) oraz Sembowitz (Rosenberg – 1492).<\/em><\/p>\n\n\n\n

R\u00f3d Steinkeller pochodz\u0105cy z Ziemi Lubuskiej, jako szlachecki r\u00f3d posiada\u0142 sw\u00f3j herb. Herb ten jak informuj\u0105 \u017ar\u00f3d\u0142a by\u0142 zupe\u0142nie inny od herb\u00f3w innych rod\u00f3w Steinkeller z Pomorza i Brandenburgii.<\/em><\/p>\n\n\n\n

W XV wieku przechodzi on r\u00f3\u017cne przeobra\u017cenia co w owym czasie by\u0142o zjawiskiem powszednim, podyktowanym r\u00f3\u017cnymi wzgl\u0119dami, g\u0142\u00f3wnie potrzebami osobistymi r\u00f3\u017cnych rodzin danego rodu. Niemniej jednak przez ca\u0142y ten okres swoich przemian herb w swoim godle zachowuje jeden sta\u0142y element. To w\u0142a\u015bnie on przechodzi r\u00f3\u017cne przeobra\u017cenia i w jakim\u015b nieznanym kszta\u0142cie znajdowa\u0142 si\u0119 prawdopodobnie w pierwotnym  (nieznanym) herbie tego rodu.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Chodzi tu o uproszczony graficznie wizerunek konstrukcji megalitycznej nazywanej Steinkeller a sk\u0142adaj\u0105cej si\u0119 z pi\u0119ciu du\u017cych kamieni. Wizerunek ten dostosowany do potrzeb heraldycznych m\u00f3g\u0142 w swojej pierwotnej wersji przedstawia\u0107 pi\u0119\u0107 uszeregowanych kamieni. P\u00f3\u017aniej wyst\u0119puje on ju\u017c w r\u00f3\u017cnych innych formach, ale z zachowaniem pi\u0119ciokrotnego powt\u00f3rzenia jednej sta\u0142ej cz\u0119\u015bci, kt\u00f3ra sk\u0142ada si\u0119 na ca\u0142o\u015b\u0107 god\u0142a.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Herb przynale\u017cny jednemu z przedstawicieli tego rodu po raz pierwszy poznajemy z piecz\u0119ci wroc\u0142awianina Lorenza Steinkeller, kt\u00f3ra pochodzi z 1435 roku. To na niej, zgodnie z jego opisem, w tarczy na skosie znajduje si\u0119 pi\u0119\u0107 kamiennych sklepie\u0144 piwnicznych. Niestety nie uda\u0142o mi si\u0119 dotrze\u0107 do wizerunku tej piecz\u0119ci, aby potwierdzi\u0107 rzeczywisty wygl\u0105d herbu z jego opisem. Wygl\u0105d tych kamiennych sklepie\u0144 opracowa\u0142em i narysowa\u0142em w oparciu o posiadan\u0105 wiedz\u0119.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Inny znany herb rodu Steinkeller odnajdujemy na p\u0142askorze\u017abie wykonanej zapewne z piaskowca. Umieszczoa jest ona podobno na jednym z zewn\u0119trznych mur\u00f3w ko\u015bcio\u0142a archikatedralnego we Wroc\u0142awiu. Jak podaje wspomniane ju\u017c \u017ar\u00f3d\u0142o (Geschichte des ehemaligen Bisthums Lebus und des Landes dieses Nahmens) jest to herb zmar\u0142ego w 1483 roku wroc\u0142awianina Heinricha Steinkellera. Herbu tego te\u017c nie widzia\u0142em. Zwr\u00f3ci\u0142em si\u0119 z pro\u015bb\u0105 o informacj\u0119 o nim do kancelarii parafialnej Archikatedry we Wroc\u0142awiu, ale jak na razie nie otrzyma\u0142em \u017cadnej odpowiedzi w tej sprawie.<\/em><\/p>\n\n\n\n