Czeka\u0142 na to m\u00f3j dziadek, czeka\u0142 m\u00f3j ojciec, doczeka\u0142em ja tego pi\u0119knego dnia, kt\u00f3ry inicjuje budow\u0119 obwodnicy G\u0142ogowa. Jest to wielkie szcz\u0119\u015bcie i jako dla mieszka\u0144ca i jako drogowca, bo to nie ka\u017cdy ma szcz\u0119\u015bcie uczestniczy\u0107 w inauguracji tak du\u017cego przedsi\u0119wzi\u0119cia.<\/p>\n\n\n\n
Trzymajmy kciuki, by nic nie przeszkodzi\u0142o planom i zamiarom i by\u015bmy w 2027 roku przejechali nowym mostem.<\/p>\n\n\n\n Przy Mo\u015bcie Tolerancji, potocznie zwanym \u201eR\u00f3\u017cowym\u201d stan\u0119\u0142a przed konferencj\u0105 prasow\u0105 plansza z widokiem planowanej trasy obwodnicy G\u0142ogowa z nowym mostem (za DGLnews)<\/p>\n\n\n\n Wielu g\u0142ogowian \u015bledzi\u0142o<\/strong> rozpocz\u0119t\u0105 21 sierpnia kolejn\u0105 wypraw\u0119 poszukuj\u0105c\u0105 legendarnego okr\u0119tu podwodnego ORP Orze\u0142. W za\u0142odze jest absolwent naszego \u201eMechanika\u201d, dr in\u017c. Benedykt Hac, kt\u00f3ry komunikowa\u0142:<\/p>\n\n\n\n Wczoraj bez wi\u0119kszych problem\u00f3w dotarli\u015bmy do portu IJmuiden w Holandii, gdzie czeka\u0142 ju\u017c na nas statek Tonijn. Dzi\u015b od rana instalowanie sprz\u0119tu hydro i drabinki dla nurk\u00f3w. Ekipa Firmy VAN LAAR Maritime, od kt\u00f3rej czarterujemy statek, mega pomocna i nie wypu\u015bcili nas z portu, dop\u00f3ki wszystko nie by\u0142o dopi\u0119te na ostatni guzik. \u2026 No i nast\u0105pi\u0142 ten moment, o godzinie 14:30 ruszyli\u015bmy w Morze. Po trzech latach przerwy to spore prze\u017cycie. Przed nami oko\u0142o 100 wrak\u00f3w do sprawdzenia i wielkie emocje.<\/p>\n\n\n\n Projekt \u201eSANTI odnale\u017a\u0107 Or\u0142a\u201d jest wieloletnim przedsi\u0119wzi\u0119ciem pasjonat\u00f3w i specjalist\u00f3w chc\u0105cych odkrycia \u201emiejsca spoczynku wraku najs\u0142awniejszego chyba okr\u0119tu podwodnego ORP \u201eOrze\u0142\u201d wraz z jego sze\u015b\u0107dziesi\u0119ciotrzyosobow\u0105 za\u0142og\u0105 oraz rozwik\u0142anie zagadki przyczyn jego zatoni\u0119cia\u201d. Wiemy ju\u017c, \u017ce wyprawa \u201923 nie przynios\u0142a spektakularnego sukcesu, cho\u0107 pojawi\u0142y si\u0119 nowe znaleziska wraz z wiedz\u0105, \u017ce znane s\u0105 miejsca, w kt\u00f3rych \u201eOr\u0142a\u201d nie ma. Wehiku\u0142 czasu od pocz\u0105tku towarzyszy wyprawom i relacjonuje wyniki rejs\u00f3w. Ale ka\u017cdy z czytelnik\u00f3w mo\u017ce to czyni\u0107 cho\u0107by przez profil na fb – Benedykt Hac, czy stron\u0119 https:\/\/santiodnalezcorla.pl\/<\/a><\/p>\n\n\n\n Dziesi\u0105ta wyprawa dobieg\u0142a ko\u0144ca a na zdj\u0119ciu za\u0142oga programu tu\u017c przed wyj\u015bciem w morze. Dr Benedykt Hac drugi z lewej. (z profilu na fb)<\/p>\n\n\n\n Z \u017ca\u0142obnej karty<\/strong>. W ostatnich dniach odeszli znani G\u0142ogowianie:<\/p>\n\n\n\n 23 sierpnia 2023 r.<\/strong> zmar\u0142 Eugeniusz Patyk (87). Jako dwudziestopi\u0119ciolatek, nauczyciel z kilkuletnim do\u015bwiadczeniem trafi\u0142 do G\u0142ogowa i tu zosta\u0142 na zawsze. Najpierw kierowa\u0142 niedawno oddan\u0105 do u\u017cytku Szko\u0142\u0105 Podstawow\u0105 nr 3. Kilka lat p\u00f3\u017aniej (1969) obj\u0105\u0142 \u201ewe w\u0142adanie\u201d miejscowy (jedyny wtedy) og\u00f3lniak. Wehiku\u0142 czasu styka\u0142 si\u0119 z kierownikiem \u201etr\u00f3jki\u201d przelotnie w czasie kt\u00f3rych\u015b wakacji, jako ucze\u0144. Przed pandemi\u0105 umawiali\u015bmy si\u0119 na d\u0142ug\u0105 rozmow\u0119. Mieli\u015bmy rozmawia\u0107 o minionych latach, g\u0142\u00f3wnie o meandrach g\u0142ogowskiej polityki. Niestety, za szybko biegnie czas. \u015apieszmy si\u0119 \u2026 Cze\u015b\u0107 Jego pami\u0119ci!<\/p>\n\n\n\n Eugeniusz Patyk, (w \u015brodku) kierownik SP 3, przy po\u017cegnaniu pierwszych absolwent\u00f3w z ca\u0142ego cyklu nauczania w nowej szkole (zbiory M. Szatkowskiego)<\/p>\n\n\n\n 25 sierpnia 2023 r.<\/strong> zmar\u0142 in\u017c. S\u0142awomir Pakulski (70), pracownik \u201eFamaby\u201d, a od 1982 r. pracownik Huty Miedzi G\u0142og\u00f3w, w kt\u00f3rej sp\u0119dzi\u0142 23 lata, dochodz\u0105c do stanowiska Dyrektora Naczelnego. W 2005 r. zosta\u0142 powo\u0142any na stanowisko Wiceprezesa Zarz\u0105du KGHM SA. Na emeryturze z niespo\u017cyt\u0105 aktywno\u015bci\u0105 w\u0142\u0105czy\u0142 si\u0119 w dzia\u0142ania wolontariatu wok\u00f3\u0142 idei g\u0142ogowskiego hospicjum.<\/p>\n\n\n\n 2 wrze\u015bnia 2023 r.<\/strong> zmar\u0142 Franciszek Marciniak (95), przewodnicz\u0105cy Spo\u0142ecznej Rady ds. Kombatant\u00f3w przy Staro\u015bcie G\u0142ogowskim, kombatant II wojny \u015bwiatowej, partyzant oddzia\u0142u Batalion\u00f3w Ch\u0142opskich na Lubelszczy\u017anie. \u017bo\u0142nierz pierwszego powojennego garnizonu Wojska Polskiego i mieszkaniec G\u0142ogowa od 1952 r. Cz\u0142onek i prezes g\u0142ogowskiego oddzia\u0142u Zwi\u0105zku Kombatant\u00f3w Rzeczpospolitej Polskiej i By\u0142ych Wi\u0119\u017ani\u00f3w Politycznych.<\/p>\n\n\n\n Franciszek Marciniak w trakcie wype\u0142niania spo\u0142ecznych obowi\u0105zk\u00f3w w biurze Zwi\u0105zku Kombatant\u00f3w<\/p>\n\n\n\n Rodzinom, przyjacio\u0142om i znajomym<\/strong> zmar\u0142ych sk\u0142adamy wyrazy najg\u0142\u0119bszego wsp\u00f3\u0142czucia.<\/p>\n\n\n\n Zapraszamy do lektury. Prezentujemy w\u015br\u00f3d wrze\u015bniowych wydarze\u0144 z przesz\u0142o\u015bci te\u017c te jubileuszowe, o kt\u00f3rych ju\u017c wspominali\u015bmy, ale dzi\u015b przypominamy i namawiamy do \u015bwi\u0119towania.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n Z lektur Wehiku\u0142u (127)<\/strong><\/p>\n\n\n\n Przez wiele lat uniwersyteckie (i nie tylko) studia historyczne cieszy\u0142y si\u0119 nies\u0142abn\u0105cym zainteresowaniem. Ich absolwenci jednak w niewielkim stopniu uprawiali zdobyty zaw\u00f3d. Je\u017celi tak, to g\u0142\u00f3wnie nauczyciela i niekoniecznie archiwisty czy muzealnika. W ostatnich latach zainteresowanie tym kierunkiem wyra\u017anie spad\u0142o. Na tyle, \u017ce czo\u0142owe Uniwersytety przeprowadzaj\u0105 tzw. drugi nab\u00f3r.<\/p>\n\n\n\n W\u0142a\u015bnie niedawno ukaza\u0142a si\u0119 ksi\u0105\u017cka \u2013 wywiad rzeka z wybitnym historykiem, redaktorem dzia\u0142u historycznego w czasopi\u015bmie \u201eWi\u0119\u017a\u201d (od 40 lat),cz\u0142onkiem Polskiej Akademii Nauk, badaczem historii Polski XX wieku, kt\u00f3rej po\u015bwi\u0119ci\u0142 ponad 20 ksi\u0105\u017cek. W rozmowie z m\u0142odszymi kolegami historykamidobitnie pokazuje, jak\u0105 przeszed\u0142 drog\u0119.<\/p>\n\n\n\n Andrzej Friszke, Zaw\u00f3d: historyk<\/em>. Rozmawiaj\u0105 Jan Olaszek i Tomasz Siewierski, Warszawa, 2022.<\/p>\n\n\n\n Syn ewangelickiego pastora, absolwent olszty\u0144skiego og\u00f3lniaka, Instytutu Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego, potomek rodu, kt\u00f3rego najstarszy znany protoplasta mia\u0142 te\u017c na imi\u0119 Andrzej (1762-1833), a jego syn Jan urodzi\u0142 si\u0119 w Stawiszynie (Wielkopolska, pow. kaliski) w 1786 r.<\/p>\n\n\n\n Wypowied\u017a profesora na spotkaniu w Teatrze NN w Lublinie we wrze\u015bniu 2022 r.<\/p>\n\n\n\n S\u0105 to moje wspomnienia z ca\u0142ego \u017cycia. Obejmuj\u0105 one okres w\u0142a\u015bciwie mojej genezy. S\u0105 tam r\u00f3\u017cne dramatyczne okoliczno\u015bci. Nast\u0119pnie ca\u0142ego \u017cycia, a\u017c do lat ostatnich. A moje \u017cycie to zajmowanie si\u0119 histori\u0105, badanie historii, okresu mi\u0119dzywojennego, powojennego po roku 89 zw\u0142aszcza. To jest te\u017c taka aktywno\u015b\u0107 obywatelska.<\/em><\/p>\n\n\n\n Rozpoczyna, wi\u0119c opowie\u015b\u0107 o patriotycznej tradycji rodzinnej, O tym, \u017ce pisali si\u0119 przez \u201esz\u201d a nie \u201esch\u201d, ca\u0142y czas identyfikowali si\u0119 jako Polacy. Ojciec czas wojny sp\u0119dzi\u0142 w obozach koncentracyjnych nie przyjmuj\u0105c volkslisty i wyszed\u0142 dopiero 29 kwietnia 1945 r. Do\u015b\u0107 szybko Autora osieroci\u0142. Zosta\u0142, wi\u0119c w Olsztynie z mam\u0105 Zofi\u0105. Ju\u017c wtedy interesowa\u0142 si\u0119 przesz\u0142o\u015bci\u0105 blisk\u0105, histori\u0105 najnowsz\u0105. Wybra\u0142 kierunek studi\u00f3w historia na UW. Wartko opisuje perypetie zwi\u0105zane z pocz\u0105tkiem studi\u00f3w i i kolejne lata, kt\u00f3re zbli\u017ca\u0142y si\u0119 do polskiego prze\u0142omu. Opis okresu studi\u00f3w dla pisz\u0105cego te s\u0142owa jest bliski, bo Profesor wtedy by\u0142 prezesem Ko\u0142a Naukowego i i dla wielu z nas (student\u00f3w IH UW) autorytetem.<\/p>\n\n\n\n Wi\u0119c studia i czas prze\u0142omu (1980\/81) przedstawia tak, jak zapami\u0119ta\u0142. Burzliwy okres kszta\u0142towania osobowo\u015bci i potem pytania, co dalej? Jak zosta\u0107 w Warszawie bez meldunku i bez pracy, kt\u00f3rej nie mo\u017cna by\u0142o otrzyma\u0107 bez adresu zamieszkania? S\u0105 odpowiedzi.<\/p>\n\n\n\n Przez ponad 600 stronic w\u0119druje Andrzej Friszke przez swoje pracowite \u017cycie, dowodz\u0105c czynami, \u017ce na ko\u0144cu drogi jest sukces, cho\u0107 czasami potrzebuje on wsparcia. Opisuje drog\u0119 do cz\u0142onkostwa w Polskiej Akademii Nauk czy otrzymanych wyr\u00f3\u017cnie\u0144, nagr\u00f3d i odznacze\u0144.<\/p>\n\n\n\n Redaktorowanie w \u201eTygodniku Solidarno\u015b\u0107\u201d i \u201eWi\u0119zi\u201d, dzia\u0142ania w opozycji i wsp\u00f3\u0142udzia\u0142 w tworzeniu nowego pa\u0144stwa. Ciekawe opinie o Instytucie Pami\u0119ci Narodowej i lustracji.<\/p>\n\n\n\n Szeroko opowiada o pocz\u0105tkach bada\u0144 nad PRL; postaciach opozycji i swoim oraz ich opisywaniu (cykl o Jacku Kuroniu). Zwraca uwag\u0119 na swoje do\u015bwiadczenia z dydaktyki i poziomie wiedzy student\u00f3w w XXI w. Brak zainteresowania nawet blisk\u0105 przesz\u0142o\u015bci\u0105 przez m\u0142odych w r\u00f3\u017cnych \u015brodowiskach. O brutalnym zaw\u0142aszczeniu pa\u0144stwa przez rz\u0105dz\u0105cych. Wiele w\u0105tk\u00f3w po\u015bwi\u0119conych jest sporom o histori\u0119 i polityk\u0119 i o tzw. \u201epolityce historycznej\u201d.<\/p>\n\n\n\n Osobiste w\u0105tki dodaj\u0105 autentyzmu, umiejscawiaj\u0105 w \u00f3wczesnych realiach codziennej egzystencji.<\/p>\n\n\n\n Ko\u0144czy ostatnim s\u0142owem (\u201eUkraina, par\u0119 s\u0142\u00f3w\u201d) w kwietniu 2022 r.<\/p>\n\n\n\n Ale na zako\u0144czenie trzeba wspomnie\u0107 o bogatej ikongrafii. Wiele zdj\u0119\u0107 wysz\u0142o z aparatu profesora, bo m\u00f3wi\u0142 te\u017c o swoje pasji, kt\u00f3ra zrodzi\u0142a si\u0119 z przymusu chwili \u2013 je\u017celi sam nie zrobi\u0142 zdj\u0119\u0107, to nie zrobi\u0142 ich nikt.<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n Poczt\u00f3wka ze <\/strong>\u015a<\/strong>l<\/strong>\u0105<\/strong>ska (9)<\/strong><\/p>\n\n\n\n Dzi\u015b o metaloplastyce i szczeg\u00f3\u0142ach kowalstwa artystycznego. Opowiemy o cz\u0142owieku, kt\u00f3ry pozostawi\u0142 na \u015al\u0105sku wiele \u015blad\u00f3w swojej dzia\u0142alno\u015bci i jej efekt\u00f3w. Czytelniczka zwr\u00f3ci\u0142a nam uwag\u0119 na to, czego wielokrotnie nie zauwa\u017camy, biegn\u0105c w swoim \u017cyciu za sprawami innymi. A otaczaj\u0105 nas w\u0142a\u015bnie wytwory czasami geniusza zawodu kowala. Ogrodzenie, brama, krata, czy chocia\u017cby balustrada staje si\u0119 dzie\u0142em sztuki. Trwa\u0142ym i wielokrotnie odpornym na destrukcj\u0119 cz\u0142owieka i warunki atmosferyczne. Takim artyst\u0105 by\u0142 Jaroslav Vonka, czeski mistrz kowalstwa artystycznego z Ho\u0159ic (niedaleko Hradca Kr\u00e1lov\u00e9), kt\u00f3ry przez ponad trzydzie\u015bci lat dzia\u0142alno\u015bci we Wroc\u0142awiu pozostawi\u0142 po sobie wiele \u015blad\u00f3w i wykszta\u0142conych kowali czy uczni\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n Raduj\u0105 oczy np. kute \u017celazne bramy z 1910 r. w obiektach wroc\u0142awskiej Politechniki czy dekoracje budynk\u00f3w oddawanej do u\u017cytku w latach 1924 \u2013 1925 elektrowni, czy balustrady i kraty w Ratuszu, w tym oczywi\u015bcie i Piwnicy \u015awidnickiej. Polecamy poszukiwania w Internecie licznie wyst\u0119puj\u0105cych wizerunk\u00f3w dzie\u0142 \u201ekowalstwa artystycznego i magii ukrytej w kutych przedmiotach, rze\u017abach, odlewach\u2026\u201d.<\/p>\n\n\n\n Opowie\u015bci\u0105 na inn\u0105 okazj\u0119 mo\u017ce by\u0107 relacja z Prudnika, gdzie pi\u0119kna krata, arcydzie\u0142o Vonki zdobi drzwi wej\u015bciowe do oddzia\u0142u Santander Bank Polska.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Krata wej\u015bcia po\u0142udniowego \u201ePiwnicy \u015awidnickiej\u201d we Wroc\u0142awiu, autor Jaroslav Vonka, 1942 r.; w\u0142asno\u015b\u0107 Muzeum Narodowe w Warszawie, eksponowana w Muzeum we wroc\u0142awskim Ratuszu. Jedno skrzyd\u0142o furty wa\u017cy co najmniej 150 kg. Ozdobiona jest sze\u015bcioma figurkami \u2013 diab\u0142a, starej kobiety (m\u0119\u017cczyzny w habicie?), grajka, kt\u00f3ry w kieszeni ma ma\u0142pk\u0119, w\u0119drowca dzier\u017c\u0105cego kij (znawcy tematu podaj\u0105, \u017ce to autoportret Vonki), starej kobiety z koszem i anio\u0142a. Wszystkie te postacie maj\u0105 nawi\u0105zywa\u0107 do dawnych sta\u0142ych bywalc\u00f3w Piwnicy \u015awidnickiej. (fot. G. My\u015bk\u00f3w)<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n 1<\/strong>323<\/strong>,<\/strong> <\/strong> <\/strong>ksi\u0105\u017c\u0119 Przemko, najm\u0142odszy syn Henryka III g\u0142ogowskiego i Mechtyldy brunszwickiej, nada\u0142 mieszczanom G\u0142ogowa wszystkie prawa, kt\u00f3rymi cieszyli si\u0119 mieszczanie Wroc\u0142awia. Ksi\u0105\u017c\u0119 obj\u0105\u0142 samodzielnie rz\u0105dy w dzielnicy g\u0142ogowskiej najprawdopodobniej ok. 1321 roku. W ko\u0144cu roku nadania przywilej\u00f3w miastu mia\u0142 zawrze\u0107 zwi\u0105zek ma\u0142\u017ce\u0144ski z Konstancj\u0105, c\u00f3rk\u0105 Bernarda \u015bwidnickiego, wnuczk\u0105 W\u0142adys\u0142awa \u0141okietka. Tym samym pogodzi\u0142 si\u0119 z polskim kr\u00f3lem, kt\u00f3ry w tym czasie zajmowa\u0142 Wroc\u0142aw.<\/p>\n\n\n\n 1478,<\/strong> 11.09., <\/strong>ksi\u0119\u017cna Ma\u0142gorzata z Cilly (zwana te\u017c Cyllejsk\u0105) od osiemnastu ju\u017c lat wdowa po ksi\u0119ciu g\u0142ogowskim W\u0142odku, wystawia dokument uznaj\u0105cy ks. Kazimierza II cieszy\u0144skiego (bratanka ks. W\u0142odka) za spadkobierc\u0119 jej maj\u0105tku.<\/p>\n\n\n\n Ksi\u0105\u017c\u0119 ju\u017c kilka dni temu wjecha\u0142 do miasta powiadomiony o zagro\u017ceniu w\u0142o\u015bci swojej ciotki, Ma\u0142gorzaty Cyllejskiej. Chce zdoby\u0107 przychylno\u015b\u0107 spo\u0142eczno\u015bci miejskiej. Mieszka\u0144cy maj\u0105 z\u0142o\u017cy\u0107 nast\u0119pcy ho\u0142d. Do tego \u0142atwo jednak nie dochodzi. W wyniku spor\u00f3w, dyskusji i kompromisu udaje si\u0119 wynegocjowa\u0107 Kazimierzowi pi\u0119cioletnie zwierzchnictwo nad przypadaj\u0105c\u0105 im cz\u0119\u015bci\u0105 miasta, jako opiekunowi ksi\u0119\u017cny Ma\u0142gorzaty. Ho\u0142d mieszczan dotyczy\u0142 tylko tego okresu. Ale nie odpu\u015bci\u0142 pretensji wobec miasta \u017caga\u0144ski ksi\u0105\u017c\u0119, Jan II powszechnie zwanym Okrutnym lub Szalonym. Intensywnie si\u0119 zbroi\u0142 i szykowa\u0142 do rozprawy z cieszy\u0144skim konkurentem. W ka\u017cdym razie dzisiejsze wystawienie testamentu to dopiero pocz\u0105tek k\u0142opot\u00f3w dziedzica z Cieszyna.<\/p>\n\n\n\n Ksi\u0119\u017cna Ma\u0142gorzata niespe\u0142na dwa lata p\u00f3\u017aniej umrze w G\u00f3rze. Zgodnie z wol\u0105 zosta\u0142a pochowana w g\u0142ogowskiej kolegiacie. Tam te\u017c do dzi\u015b znajduje si\u0119 monumentalna p\u0142yta nagrobna. W roku 2015 zosta\u0142a zabrana ze \u015bciany przy portalu g\u0142\u00f3wnym i po konserwacji umieszczona wewn\u0105trz nawy pod ch\u00f3rem.<\/p>\n\n\n\n 1653, 19.09., <\/strong>podpisano ugod\u0119 mi\u0119dzy jezuitami a miastem o zamianie teren\u00f3w. Na skutek porozumienia zakon otrzyma\u0142 teren, znany obecnie z bry\u0142y wielkiego ko\u015bcio\u0142a Bo\u017cego Cia\u0142a. Wtedy by\u0142o to miejsce pe\u0142ne powojennych pogorzelisk (po wojnie trzydziestoletniej). Mierzy\u0142 wg \u00f3wczesnych miar \u201e157 \u0142okci na wsch\u00f3d i 94.5 \u0142okcia na po\u0142udnie\u201d<\/em>. I zaraz potem zakonnicy rozpocz\u0119li budow\u0119 pierwszego ko\u015bcio\u0142a. Mia\u0142 dwadzie\u015bcia trzy metry d\u0142ugo\u015bci. Znajdowa\u0142y si\u0119 w nim trzy o\u0142tarze. Charakterystyczn\u0105 dzi\u015b bry\u0142\u0119 obiekt otrzyma\u0142 p\u00f3\u0142 wieku p\u00f3\u017aniej. Zacz\u0105\u0142 j\u0105 wznosi\u0107 G. Simonetti. A kiedy nowy ko\u015bci\u00f3\u0142 p\u0142onie uderzony piorunem w 1711 r., odbudow\u0105 kieruje wroc\u0142awski architekt Johann B. Peitner.<\/p>\n\n\n\n Podnoszone z ruin p\u00f3\u0142nocne skrzyd\u0142o kolegium i gmach ko\u015bcio\u0142a Bo\u017cego Cia\u0142a w 1979 r. (z arch. E. Bogusz.)<\/p>\n\n\n\n 1813,<\/strong> 16.09.<\/strong>,<\/strong> dow\u00f3dc\u0105 pruskiego korpusu ekspedycyjnego, kt\u00f3ry ma si\u0119 rozprawi\u0107 z b\u0119d\u0105c\u0105 we francuskich r\u0119kach Festung Glogau zostaje genera\u0142 major Levin Karl von Heister (1757-1816). Dociera nad Odr\u0119 dopiero 27 wrze\u015bnia. Zamkni\u0119ty zostaje wtedy ca\u0142kowicie dost\u0119p do twierdzy. W sk\u0142adzie korpusu gen. Heistera by\u0142o – 9 batalion\u00f3w Landwehry, 4 szwadrony jazdy z 4 \u015bl\u0105skiego pu\u0142ku kawalerii landwehry, 2 baterie artylerii.<\/p>\n\n\n\n Si\u0142y rosyjskie liczy\u0142y 31 batalion\u00f3w piechoty (18 600 ludzi – 3 dywizje piechoty pospolitego ruszenia – kostromska gen. Bardakowa, riaza\u0144ska gen. Izmai\u0142owa, symbirska – gen. Wasilczikowa), 3 baterie dzia\u0142 (450 ludzi), 5 pu\u0142k\u00f3w kozak\u00f3w (2000 – 8, 12, 13 i 16 pu\u0142k baszkirski i 2 pu\u0142k miszarski).<\/p>\n\n\n\n Razem wok\u00f3\u0142 G\u0142ogowa kwaterowa\u0142o 29 450 ludzi. Oblegaj\u0105cy dysponowali 44 batalionami piechoty (26 400 \u017co\u0142nierzy), jazd\u0105 (2400 kawalerzyst\u00f3w), artyleri\u0105 – 5 baterii armat z 650 kanonierami. To wojsko musia\u0142o je\u015b\u0107 i pi\u0107. A w chwilach wolnych si\u0119 bawi\u0107. Okoliczne miejscowo\u015bci musia\u0142y dostarcza\u0107 prowiant. Konie i wozy by\u0142y rekwirowane do pracy przy robotach obl\u0119\u017cniczych.<\/p>\n\n\n\n W trakcie rozejmu pilaszkowickiego, od pocz\u0105tk\u00f3w czerwca do ko\u0144ca sierpnia, twierdza sta\u0142a si\u0119 g\u0142\u00f3wnym centrum logistycznym dla Wielkiej Armii na \u015al\u0105sku.<\/p>\n\n\n\n Ko\u015bci\u00f3\u0142 pw. \u015bw. Stanis\u0142awa po sekularyzacji w 1810 r., zamieniony na magazyn (rys. R. Knoetel)<\/p>\n\n\n\n 1820, <\/strong><\/a>26.09.<\/strong>, <\/strong>dwudziestoletni Polak Adam Loga wyrusza z Leszna w podr\u00f3\u017c do Bonn. Prowadzi dziennik podr\u00f3\u017cy, kt\u00f3ry przetrwa przez lata w pozna\u0144skim archiwum. Niedawno zosta\u0142 opublikowany. Dzi\u0119ki temu mo\u017cemy pozna\u0107 stan umys\u0142u m\u0142odego Polaka i podr\u00f3\u017cnika. Pierwsze dni eskapady to Wschowa i G\u0142og\u00f3w. Miasto nad Odr\u0105 wyzwala w nim egzaltacj\u0119. <\/strong><\/p>\n\n\n\n Jak pisze, G\u0142og\u00f3w pokazuje pot\u0119g\u0119 drogiey ojczyzny, dzielno\u015b\u0107 rodak\u00f3w i razem niewczesne naszego upadku przyczyny<\/em>. Prezentowany fragment jest pisany zgodnie z \u00f3wczesn\u0105 pisowni\u0105.<\/p>\n\n\n\n Z rana przez kilka most\u00f3w, wa\u0142\u00f3w, bram, tu i \u00f3wdzie od \u017co\u0142nierzy zatrzymywani dostali\u015bmy si\u0119 do G\u0142ogowa. Poniewa\u017c poczta berli\u0144ska z t\u0105d dopiero 25 <wrze\u015bnia> odchodzi\u0142a p\u00f3\u0142tora dnia w tem mie\u015bcie zabawi\u0107 si\u0119 musia\u0142em, kt\u00f3ry czas na poznanie <jego> ciekawo\u015bci obr\u00f3ci\u0142em. Przypomnia\u0142em sobie obecno\u015bci\u0105 tych mieysc s\u0142awnych w dziejach Polski, pot\u0119g\u0119 drogiey Oyczyzny, dzielno\u015b\u0107 rodak\u00f3w i razem niewczesne naszego upadku przyczyny.<\/p>\n\n\n\n W G\u0142ogowie poznawa\u0142em polskie posiad\u0142o\u015bci, a dzie\u0142a G\u0142ogowian\u00f3w \u015bwiadcz\u0105, i\u017c kiedy\u015b prawymi byli Polakami. Roku 1109 podczas woyny dzielnego Boles\u0142awa Krzywoustego z Henrykiem V Cesarzem Niemieckim, G\u0142ogowianie g\u0142odem i przemoc\u0105 oblegaj\u0105cych nieprzyjaci\u00f3\u0142 przyci\u015bnieni, a niepewni posi\u0142k\u00f3w od swoich, prosz\u0105 o zawieszenie broni, daj\u0105c w zak\u0142ad dzieci pierwszych obywateli i \u015bl\u0105 do Kr\u00f3la <Boles\u0142awa> po dalsze rozkazy, kt\u00f3ry wkr\u00f3tce im na odsiecz nadey\u015b\u0107 obiecuie. Wierni Kr\u00f3lowi, s\u0142awie i Oyczy\u017anie rozpoczynai\u0105 kroki nieprzyjacielskie. Okrutny Henryk, woysku dzieci G\u0142ogowian\u00f3w na czele prowadz\u0105cemu miasto ka\u017ce <z>dobywa\u0107. Zadumiewai\u0105 si\u0119 z razu nieszcz\u0119\u015bliwi Oycowie, ale uczucia wolno\u015bci nad uczucia rodzicielskie przenosz\u0105c, wielko\u015bci\u0105 swych syn\u00f3w zagrzani, kt\u00f3rzy, rozrywaj\u0105c swe szaty, polsk\u0105 pier\u015b im wskazywali ch\u0119tn\u0105 ponie\u015b\u0107 cios \u015bmiertelny za dobro Oyczyzny, podw\u00f3yne odnaszai\u0105 zwyci\u0119stwo nad srogim Cesarzem i nad uczuciami cz\u0142owieka, dai\u0105c wieczny i iedyny przyk\u0142ad potomno\u015bci, \u017ce nic dro\u017cszego nad Oyczyzn\u0119. Widz\u0105c w tym \u015al\u0105sku szczyt naszey wielko\u015bci, oraz w nim <tak\u017ce> postrzega\u0142em zarodek naszego upadku. Wielki Boles\u0142aw, kt\u00f3ry, nie zaczepiaj\u0105c, ale si\u0119 broni\u0105c, w czterdziestu bitwach odni\u00f3s\u0142 zwyci\u0119stwo, pod kt\u00f3rym Polska obawian\u0105 i wielbion\u0105 by\u0142a, s\u0142abo\u015bci\u0105 choroby powodowany Kray mi\u0119dzy czterech syn\u00f3w, a tem samem mi\u0119dzy tylu nieprzyjaci\u00f3\u0142 podzieli\u0142, kt\u00f3rych niezgody pierwszym by\u0142o skutkiem, utrata naypi\u0119knieyszey krainy, \u015al\u0105ska A to iedno, mo\u017ce wi\u0119cey, iak si\u0119 wydaie, do nast\u0119pnych si\u0119 przy\u0142o\u017cy\u0142o czas\u00f3w nieszcz\u0119\u015bliwych, kt\u00f3re, iednem s\u0142owem, ci\u0105g\u0142em nieszcz\u0119\u015bciem nazywa\u0107 by mo\u017cna.<\/p>\n\n\n\n G\u0142og\u00f3w iako znaczna i pograniczna twierdza, w ka\u017cdej prawie woynie wiele wycierpia\u0142a, najcz\u0119\u015bciej za\u015b przez uporne m\u0119stwo dzielnych mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n Okrucie\u0144stwa Czech\u00f3w dotychczas zostai\u0105 w pami\u0119ci <miejscowych> Obywateli. Pokazano mi wie\u017c\u0119, gdzie roku 1462 Grzegorz Prodziebrad, Kr\u00f3l Czeski radc\u00f3w miasta w wi\u0119zieniu g\u0142odem umorzy\u0142. [autor pomyli\u0142 lata i sprawc\u00f3w – Wehiku\u0142]<\/p>\n\n\n\n Spustosze\u0144 poniesionych w ostatniey woynie ieszcze smutne s\u0105 znaki [wojny napoleo\u0144skie, obl\u0119\u017cenie twierdzy do kwietnia 1814 r – Wehiku\u0142.]. Zachwalone <dawniej> po wa\u0142ach ogrody zupe\u0142nie zosta\u0142y zniszczonymi. Nowe zasadzenia, wiele ieszcze czasu potrzebui\u0105 nim dawney si\u0119 zr\u00f3wnaj\u0105 pi\u0119kno\u015bci, lecz mi\u0119dzy niemi wymierzone armaty i u\u0142o\u017cone kule i onym smutn\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107 rokui\u0105.<\/p>\n\n\n\n Miasto ca\u0142e iest twierdz\u0105, z strony Odry zdaie si\u0119 byd\u017a niezdobyt\u0105. Liczy<\/p>\n\n\n\n <miasto> do 12 000 mieszka\u0144c\u00f3w. Turn [zamek] postawiony R.<oku> 1260 przez Konrada <I G\u0142ogowskiego>, i pa\u0142ac, gdzie Xi\u0105\u017c\u0119ta \u015bl\u0105scy z familli Piasta do oney wyga\u015bnienia, do R.<oku> 1476 mieszkali, s\u0105 pochwa\u0142y godne. W\u0142a\u015bnie ko\u0144czy\u0142em pisa\u0107 w moim dzienniku, gdy Postylion dosy\u0107 surowym g\u0142osem mi oznajmi\u0142, \u017ce poczta czeka\u0107 nie lubi. O ma\u0142a przes\u0142yszawszy si\u0119 w godzinie <w godzinie jej odjazdu> by\u0142bym musia\u0142, kilka dni ieszcze nudne, w tym mie\u015bcie przep\u0119dzi\u0107. Przybieg\u0142em do woza, kt\u00f3ry iu\u017c odchodzi\u0142, gdzie Postmistrz wyszukan\u0105 burk\u0105 mnie raczy\u0142 po\u017cegna\u0107. W towarzystwie pewnego Kuncendorfa, (\u2026) w dalsz\u0105 pu\u015bci\u0142em si\u0119 drog\u0119.<\/p>\n\n\n\n Wehiku\u0142 poleca: Dariusz Rolnik, Obraz Niemiec i Niemc\u00f3w w dzienniku podr\u00f3\u017cy Adama Logi (1800-1831) z Leszna do Bonn odbytej w 1820 roku [w:] Trzeba dyscypliny – bez niej nie da si\u0119 pasji sk\u0142adnie wyrazi\u0107…, Studia z dziej\u00f3w nowo\u017cytnych (XVI-XVIII w.), pod red. Macieja Foryckiego, Adama Per\u0142akowskiego, Filipa Wola\u0144skiego, Pozna\u0144 2012, s. 169-183.<\/p>\n\n\n\n 1895, 18.09., <\/strong>jak doni\u00f3s\u0142 Liegnitzer Tageblatt (nr 215 z 13 IX 1895) cesarsk\u0105 nagrod\u0119 dla artylerii pieszej (Fussartilleri<\/em>e), kt\u00f3r\u0105 przyzna\u0142 cesarz za najlepsze strzelanie z armaty (dzia\u0142a), otrzyma po raz pierwszy od utworzenia w G\u0142ogowie stacjonuj\u0105ca tu 2 Kompania Pu\u0142ku Artylerii Pieszej nr 6 \u2013 (2. Compagnie des Fuss-Artillerie-Regiments von Dieskau<\/em>). Kompanie 1 i 2 wraz ze sztabem przyby\u0142y do G\u0142ogowa w 1873 roku, mija, wi\u0119c dzi\u015b 150 lat. Mia\u0142y siedzib\u0119 w koszarach fortu Bruckenkopf.<\/p>\n\n\n\n Br\u00fcckenkopf Kaserne<\/p>\n\n\n\n 1899, <\/strong>7.09.,<\/strong> jak donosi\u0142 \u201eLiegnitzer Tageblatt\u201d (nr 212 z 9 IX 1899) rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 bardzo ciekawe przedsi\u0119wzi\u0119cie budowlane – podniesienie starego mostu kolejowego nad Odr\u0105.<\/p>\n\n\n\n Po przeniesieniu ruchu na nowo wybudowany most, od razu przyst\u0105piono z prawego brzegu Odry do podnoszenia mostu w taki spos\u00f3b, \u017ce zdj\u0119to najpierw \u017celazn\u0105 nawierzchni\u0119 (toru) pomi\u0119dzy prawym filarem a \u015brodkowym. Nast\u0119pnie w czterech dolnych cz\u0119\u015bciach mostu umieszczono hydrauliczne podno\u015bniki, podparte d\u017awignikami przyziemnymi, dzi\u0119ki czemu mo\u017cliwe by\u0142o, by w ci\u0105gu kilku dni ten odcinek zosta\u0142 przy\u015brubowany do uzyskanej wysoko\u015bci. R\u00f3wnie\u017c cz\u0119\u015b\u0107 mostu mi\u0119dzy filarami \u015brodkowym i lewym zosta\u0142a ju\u017c przy\u015brubowana do wymaganej wysoko\u015bci. Obecnie zaj\u0119to si\u0119 podnoszeniem tej cz\u0119\u015bci mostu, kt\u00f3ra przywr\u00f3ci po\u0142\u0105czenie l\u0105dowe na lewym brzegu. Wi\u0119ksze trudno\u015bci ni\u017c podnoszenie mostu spowoduje nadmurowanie filar\u00f3w, poniewa\u017c ich g\u0142\u00f3wki wybudowano wy\u0142\u0105cznie z cementu. B\u0119d\u0105 one musia\u0142y by\u0107 rozebrane do czasu usuni\u0119cia starych sk\u0142ad\u00f3w. Wyburzenie obrotowej cz\u0119\u015bci mostu b\u0119dzie wymaga\u0142o d\u0142u\u017cszego czasu, podobnie jak usuni\u0119cie filaru, na kt\u00f3rym spoczywa ta cz\u0119\u015b\u0107; to ostatnie zadanie prawdopodobnie wykonaj\u0105 saperzy (Pionieren). <\/p>\n\n\n\n Cztery hydrauliczne podno\u015bniki u\u017cyte do podniesienia mostu maj\u0105 \u0142\u0105czny ud\u017awig 8000 cetnar\u00f3w; ka\u017cdy podno\u015bnik potrzebuje tylko wiadra wody i cz\u0142owieka do poruszania d\u017awigni\u0105 dociskow\u0105 w g\u00f3r\u0119 i w d\u00f3\u0142, aby j\u0105 uruchomi\u0107; ka\u017cde pojedyncze naci\u015bni\u0119cie podnosi poruszaj\u0105cy ci\u0119\u017car o milimetr, tak wi\u0119c przy nacisku 900 razy osi\u0105gana jest po\u017c\u0105dana wysoko\u015b\u0107 o 90 centymetr\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n Most kolejowy przed pierwsz\u0105 przebudow\u0105<\/p>\n\n\n\n 73, 3.09., zainaugurowano pierwszy rok nauki w Zasadniczej Szkole W\u0142\u00f3kienniczej. Pomieszczenia udost\u0119pni\u0142 O\u015brodek Szkolno-Wychowawczy im. Marii Konopnickiej (obecnie g\u0142\u00f3wny obiekt PWSZ). Tu dziewczyny odbywa\u0142y zaj\u0119cia z teorii i praktycznej nauki zawodu. Tego dnia wmurowano te\u017c akt erekcyjny pod budow\u0119 Zak\u0142adu w zachodniej cz\u0119\u015bci miasta, gdzie trwa\u0142a ju\u017c budowa obiektu przysz\u0142ej \u201eMilany\u201d, filii legnickich zak\u0142ad\u00f3w dziewiarskich. Mia\u0142y tu powsta\u0107 miejsca pracy dla \u017con g\u00f3rnik\u00f3w i hutnik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n Uczennice szko\u0142y zawodowej w w\u0142asnor\u0119cznie \u201ewyprodukowanych\u201d w szkole sweterkach (arch. Wehiku\u0142u).<\/p>\n\n\n\n , 12.09.,<\/strong> Nie ka\u017cdy d\u0142ugopis s\u0142u\u017cy do pisania. Przekona\u0142a si\u0119 o tym spaceruj\u0105ca z dzieckiem w parku g\u0142ogowianka. Kiedy zauwa\u017cy\u0142a le\u017c\u0105cy na alejce d\u0142ugopis, podnios\u0142a i chcia\u0142a go wypr\u00f3bowa\u0107. Nacisn\u0119\u0142a, by wysun\u0105\u0107 wk\u0142ad i \u2026 eksplodowa\u0142. \u201eKonkrety\u201d donios\u0142y, \u017ce \u015bledztwo trwa. Nie znamy jego wynik\u00f3w. Mo\u017ce Czytelnicy pomog\u0105?<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n 1993<\/strong><\/a>, <\/strong>15.09.<\/strong> <\/strong>Z\u0142ota fabryka czy fabryka z\u0142ota? W uruchamianym od lipca piecu Kaldo na Wydziale Metali Szlachetnych (WMS) Huty Miedzi \u201eG\u0142og\u00f3w\u201d otrzymano po raz pierwszy 1610 kg tzw. surowego srebra (metal Dore). Po rozruchu mechanicznym, w sierpniu przyszed\u0142 czas na pr\u00f3by technologiczne. Po ich zako\u0144czeniu, 14 wrze\u015bnia za\u0142adowano pierwszy wsad. Nast\u0119pnego dnia otrzymano pierwsze kilogramy surowego srebra, kt\u00f3re poddano potem jeszcze procesowi elektrorafinacji. Bowiem ostatni etap uzyskiwania srebra jest taki sam jak w produkcji miedzi. W galwanicznych wannach metal przechodzi z anod na katody. Na tych ostatnich osadza si\u0119 czysty kruszec zawieraj\u0105cy 99,99% czystego srebra. Produkt ko\u0144cowy ma posta\u0107 wlewk\u00f3w i granulatu. Zu\u017cywane jest w przemy\u015ble (zw\u0142aszcza fotograficznym i elektronicznym) w wi\u0119kszo\u015bci za granic\u0105. Jak donosi\u0142a specjalistyczna prasa w 2011 r. \u201enajwi\u0119kszym producentem srebra na \u015bwiecie by\u0142 BHP Billiton (46,6 mln uncji). R\u00f3\u017cnica pomi\u0119dzy drugim i trzecim miejscem jest niewielka\u201d. KGHM uplasowa\u0142 si\u0119 na trzecim, produkuj\u0105c ok. 1260 ton. <\/em><\/strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n Wydzia\u0142 Metali Szlachetnych dla otrzymania swoich produkt\u00f3w wykorzystuje pozosta\u0142o\u015bci procesu produkcyjnego miedzi. Z tzw. szlamu anodowego odzyskiwane jest srebro. Szlam z\u0142otono\u015bny, powsta\u0142y w procesie elektrorafinacji srebra, jest podstaw\u0105 do produkcji z\u0142ota. Kilkaset kilogram\u00f3w produktu wysokiej czysto\u015bci znajduje zainteresowanie przede wszystkim na rynku finansowym, jako lokata czy inwestycja. Tylko ok. 10% produkcji trafia do przemys\u0142u. W kolejnym procesie technologicznym odzyskiwany jest r\u00f3wnie\u017c koncentrat platynowo-palladowy (kilkadziesi\u0105t kg rocznie).<\/p>\n\n\n\n Kierownikiem Wydzia\u0142u w budowie i p\u00f3\u017aniejszym wieloletnim szefem WMS zosta\u0142 Wojciech Cis.<\/p>\n\n\n\n Sielski obrazek z Hut\u0105 (fot. Z. Lisowski)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" 21 sierpnia dyr. Lidia Markowska z wroc\u0142awskiego Oddzia\u0142u GDDKiA publicznie, w pobli\u017cu \u201eR\u00f3\u017cowego\u201d Mostu og\u0142osi\u0142a, \u017ce zam\u00f3wienie o nazwie \u201eZaprojektowanie i wybudowanie obwodnicy G\u0142ogowa w ci\u0105gu drogi krajowej nr 12 w pi\u0105tek, 25 sierpnia uka\u017ce si\u0119 oficjalnie. Obwodnica ma mie\u0107 … Czytaj dalej ![\"\"](\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/1-2023.09--1024x684.jpg\")
<\/figure>\n\n\n\n![\"\"](\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/1-1024x705.jpg\")
<\/figure>\n\n\n\n![\"\"](\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/3-2023-Patyk-1024x601.jpg\")
<\/figure>\n\n\n\n<\/figure>\n\n\n\n
<\/figure>\n\n\n\n
![\"\"](\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/\u2502-2-1024x768.jpg\")
<\/figure><\/li>![\"\"](\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/\u2502-1024x768.jpg\")
<\/figure><\/li>![\"\"](\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/5-2023.09-1-Vonka-Krata-1-1024x716.jpg\")
<\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n![\"\"](\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/6-1-Cilly-768x1024.jpg\")
<\/figure>\n\n\n\n![\"\"](\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/7-1653-1979-odbudowa-kolegium-2-EB-1024x629.jpg\")
<\/figure>\n\n\n\n![\"\"](\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/8-1813-Knoetel.jpg\")
<\/figure>\n\n\n\n<\/figure>\n\n\n\n
![\"\"](\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/10-most-kolejowy-1024x652.jpg\")
<\/figure>\n\n\n\n<\/figure>\n\n\n\n
![\"\"](\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/12-1993-HMG-II-ZL-2016-do-publik-1024x576.jpg\")
<\/figure>\n\n\n\n