{"id":2256,"date":"2024-08-05T15:58:02","date_gmt":"2024-08-05T13:58:02","guid":{"rendered":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/?p=2256"},"modified":"2024-08-05T15:58:02","modified_gmt":"2024-08-05T13:58:02","slug":"wehikul-czasu-sierpien-2024-rok-16-186","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/2024\/08\/05\/wehikul-czasu-sierpien-2024-rok-16-186\/","title":{"rendered":"Wehiku\u0142 czasu\u00a0 sierpie\u0144 2024 (rok 16\/186)"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Dwa sierpnie; <\/strong><strong>I &#8211; 915 lat temu<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>24.08.1109,<\/strong> w dzie\u0144 \u015bw. Bart\u0142omieja po nieudanym nag\u0142ym ataku na bram\u0119, rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 obl\u0119\u017cenie g\u0142ogowskiego grodu przez wojska kr\u00f3la Henryka V. <strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Post\u0105piono zgodnie z zasadami \u00f3wczesnej sztuki wojennej. W przypadku nieskutecznej pr\u00f3by zdobycia grodu przez zaskoczenie, z marszu naje\u017ad\u017aca rozpoczyna\u0142 obl\u0119\u017cenie. Z regu\u0142y, bowiem nie pozostawia\u0142 na zapleczu niezdobytego grodu, kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142 sta\u0107 si\u0119 o\u015brodkiem i zapleczem walki partyzanckiej. Technika obl\u0119\u017cnicza stosowa\u0142a wi\u0119c nast\u0119puj\u0105ce metody: etap negocjacji i zabieg\u00f3w dyplomatycznych (wyst\u0105pi\u0142 \u2013 zak\u0142adnikami rozejmu zosta\u0142y dzieci g\u0142ogowskie); etap dzia\u0142a\u0144 zbrojnych przy u\u017cyciu przywiezionych ze sob\u0105 i konstruowanych na miejscu machin obl\u0119\u017cniczych w przypadku fiaska rozm\u00f3w. Jak wiemy, atak zbrojny tak\u017ce nast\u0105pi\u0142. We wrze\u015bniu wraz z brakiem sukces\u00f3w, wycofaniem si\u0119 sojusznik\u00f3w i partyzanckimi atakami woj\u00f3w Krzywoustego Henryk zwin\u0105\u0142 obl\u0119\u017cenie.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"673\" src=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/1-2024-1109-1024x673.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2257\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/1-2024-1109-1024x673.jpg 1024w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/1-2024-1109-300x197.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/1-2024-1109-768x505.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/1-2024-1109-1536x1010.jpg 1536w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/1-2024-1109.jpg 1597w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\">Kartka pocztowa Salonu Malarzy Polskich (1885\u20131945) w Krakowie. Na niej w podpisie dwa b\u0142\u0119dy. Henryk V nie by\u0142 jeszcze cesarzem i zdarzenie mia\u0142o miejsce w roku 1109.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Dwa sierpnie; <\/strong><strong>II &#8211; 80 lat temu<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>1 sierpnia 1944,<\/strong> o godz. 17.00 wybuch\u0142o Powstanie, kt\u00f3re najpierw by\u0142o okre\u015blane jako \u201eSierpniowe\u201d. Powstanie Warszawskie to nazwa z lat p\u00f3\u017aniejszych. Corocznie przypominamy to wydarzenie, kt\u00f3rego tragicznym skutkiem by\u0142a m.in. eksterminacja ludno\u015bci cywilnej i jej exodus. W 1950 roku w G\u0142ogowie by\u0142o zameldowanych 186, a w powiecie 440, razem 626 mieszka\u0144c\u00f3w pochodz\u0105cych z Warszawy. Pami\u0119tajmy wi\u0119c w G\u0142ogowie o \u201eswoich\u201d powsta\u0144cach i mieszka\u0144cach Warszawy. Pozostali tu na naszej ziemi i naszych cmentarzach.<\/p>\n\n\n\n<p><em>&nbsp;\u201eW 1944 r. w sierpniu, kiedy jecha\u0142y transporty z ludno\u015bci\u0105 Warszawy po powstaniu, organizowali\u015bmy dla nich pomoc, kt\u00f3ra wyra\u017ca\u0142a si\u0119 w podawaniu wody, b\u0105d\u017a kawa\u0142ka chleba. Pami\u0119tam, \u017ce wtedy wszyscy Polacy i Czesi, kt\u00f3rzy pracowali na PKP w G\u0142ogowie, oddawali swoje porcje chleba dla powsta\u0144c\u00f3w warszawskich (\u2026). W 1944 r. jesieni\u0105 w ka\u017cd\u0105 niedziel\u0119 zabierano nas na samochody i wywo\u017cono do pracy przy budowie okop\u00f3w obronnych w rejonie G\u0142ogowa. Pierwsze prace wykonywali\u015bmy w rejonie Kotli w kierunku miasta. Kopali\u015bmy olbrzymie rowy przeciwczo\u0142gowe (\u2026)\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Osiemnastoletni Polak z okolic Cieszyna wiosn\u0105 1940 roku trafi\u0142 na tzw. roboty do G\u0142ogowa. Pracowa\u0142 na odcinku kolei Reichsbahn Glogau przy przebudowie szlaku kolejowego do Szprotawy. Potem w miejscowej parowozowni, wykonuj\u0105c ci\u0119\u017ckie brudne prace, jak np. przy czyszczeniu parowoz\u00f3w czy wagon\u00f3w. W trakcie sta\u0142ego prawie pobytu wzd\u0142u\u017c tor\u00f3w obserwowa\u0142 ruch kolejowy. Wy\u017cej drukujemy fragment jego wspomnie\u0144 sprzed 80. lat, kiedy przez g\u0142ogowski w\u0119ze\u0142 kolejowy przeje\u017cd\u017ca\u0142y wagony pe\u0142ne ludzi:<em> \u201ewidzia\u0142em wiele transport\u00f3w wojskowych, kt\u00f3re sz\u0142y na wsch\u00f3d, widzia\u0142em transporty rannych, powracaj\u0105cych z frontu i to dodawa\u0142o mi otuchy do \u017cycia (\u2026)\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>(Wspomnienia Emanuela Czy\u017ca zamieszka\u0142ego w Gaikch (ze zbioru oprac. przez W. Nawrockiego), u\u017cyczone przez M.R. G\u00f3rniaka, s. 136).<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"670\" src=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/2-dworzec-po-1935-1024x670.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2258\" style=\"width:669px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/2-dworzec-po-1935-1024x670.jpg 1024w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/2-dworzec-po-1935-300x196.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/2-dworzec-po-1935-768x503.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/2-dworzec-po-1935.jpg 1430w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"> Oddany do u\u017cytku tu\u017c przed wojn\u0105 dworzec kolejowy przyjmowa\u0142 do ko\u0144ca stycznia 1945 r. podr\u00f3\u017cnych<\/p>\n\n\n\n<p><strong>21 lipca 2024<\/strong>, zmar\u0142 J\u00f3zef Cwynar (1946) dzia\u0142acz spo\u0142eczny, przewodnik PTTK, regionalista g\u0142ogowski, wszechstronny popularyzator wiedzy o mie\u015bcie i Ziemi G\u0142ogowskiej. By\u0142y pracownik GFMB \u201eFamaba\u201d, GPB i Intertrans PKS S.A. G\u0142og\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Od 1972 roku (ponad p\u00f3\u0142 wieku) uczestniczy\u0142 w zorganizowanym \u017cyciu turystycznym naszego miasta jako cz\u0142onek PTTK. Przez 30 lat (1992\u20132022) pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 prezesa Ko\u0142a Przewodnik\u00f3w Terenowych i Sudeckich w G\u0142ogowie. By\u0142 \u015bwietnym regionalist\u0105, uczestnicz\u0105c w edukacji dzieci i m\u0142odzie\u017cy, opracowuj\u0105c mapy regionalne oraz has\u0142a do Encyklopedii Ziemi G\u0142ogowskiej. Dzia\u0142a\u0142 w Towarzystwie Mi\u0142o\u015bnik\u00f3w G\u0142ogowa od 1977 r. (od 1995 r. TZG). Wyr\u00f3\u017cniony wieloma dowodami szacunku. W roku 2023 TZG wyst\u0105pi\u0142o z wnioskiem o uhonorowanie Tytu\u0142em Zas\u0142u\u017cony dla Miasta G\u0142ogowa. Przekazujemy Rodzinie najg\u0142\u0119bsze wyrazy szacunku.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"678\" src=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/3-J.-Cwynar-i-Rychlik-2016.11.15-1024x678.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2259\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/3-J.-Cwynar-i-Rychlik-2016.11.15-1024x678.jpg 1024w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/3-J.-Cwynar-i-Rychlik-2016.11.15-300x199.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/3-J.-Cwynar-i-Rychlik-2016.11.15-768x508.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/3-J.-Cwynar-i-Rychlik-2016.11.15.jpg 1500w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"> J\u00f3zef Cwynar (pierwszy z lewej) na konferencji z okazji jubileuszu Famaby, 15 listopada 2016 r (fot. Jerzy Popiel)<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Po\u0142owa wakacji<\/strong>. Czekamy na Wasze relacje i opisy g\u0142ogowskich znalezisk.<\/p>\n\n\n\n<p>Kto nie s\u0142ysza\u0142 o ulicy G\u0142ogowskiej w Poznaniu? Czy Czytelnicy znaj\u0105 inne miasta, w kt\u00f3rych jest ul. G\u0142ogowska? A mo\u017ce macie stamt\u0105d zdj\u0119cia? Przysy\u0142ajcie.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"679\" src=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.5-1024x679.jpe\" alt=\"\" class=\"wp-image-2260\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.5-1024x679.jpe 1024w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.5-300x199.jpe 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.5-768x509.jpe 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.5.jpe 1098w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\">Taki wizerunek miejskiego herbu G\u0142ogowa znajduje si\u0119 w krakowskich Sukiennicach                (fot. Wojtek M.)<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Z lektur Wehiku\u0142u (138)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Kolejna praca pachn\u0105ca jeszcze farb\u0105 drukarsk\u0105. 24 lipca autorzy i redaktorzy wraz z bohaterem ksi\u0105\u017cki poznawali pierwsze egzemplarze. Zaraz potem trafi\u0142a do Lublina.<\/p>\n\n\n\n<p>Jolanta Budkowska, Henryk Ciejka i El\u017cbieta Rutkowska, <strong><em>Bogu, Ludziom, Miastu. G\u0142ogowskie Dzie\u0142a Ks. Ryszarda Dobro\u0142owicza<\/em><\/strong>, G\u0142og\u00f3w 2024<\/p>\n\n\n\n<p>Wszystkim mi\u0142o\u015bnikom G\u0142ogowa, regionalistom, historykom, przewodnikom, czyli tym, kt\u00f3rzy obserwuj\u0105 i anga\u017cuj\u0105 si\u0119 w rozbudow\u0119 i odbudow\u0119 miasta nad Odr\u0105, posta\u0107 nie jest obca. Oczywi\u015bcie, przede wszystkim powszechnie znana jest wiernym ko\u015bcio\u0142a katolickiego. Popularny ksi\u0105dz Ryszard budzi\u0142 powszechn\u0105 sympati\u0119. Kiedy na kilka lat wyjecha\u0142 z miasta, pojawia\u0142y si\u0119 znaki zapytania. Wr\u00f3ci\u0142 i emerytur\u0119 sp\u0119dza aktywnie na Ostrowie Tumskim.<\/p>\n\n\n\n<p>Opisywana ksi\u0105\u017cka zawiera kilka rozdzia\u0142\u00f3w autorstwa:<s><\/s><\/p>\n\n\n\n<p>\u017bycie Twoje \u2013 Jolanta Budkowska; Budowa ko\u015bcio\u0142a i parafii NMP Kr\u00f3lowej Polski \u2013 Henryk Ciejka; Odbudowa kolegiaty i budowa Domu \u201eUzdrowienie Chorych\u201d \u2013 El\u017cbieta Rutkowska; \u017bycie Twoje trwa\u0107 b\u0119dzie \u2013 Jolanta Budkowska (wiersz);<\/p>\n\n\n\n<p>Kalendarium \u017cycia ks. Ryszarda Dobro\u0142owicza (opracowanie zbiorowe).<\/p>\n\n\n\n<p>Zatrzymajmy si\u0119 na chwil\u0119 przy ostatnim wpisie w kalendarium:<\/p>\n\n\n\n<p><strong>19.09.2022 r<\/strong>. \u2013 <em>\u201eFeniks Nadodrza\u0144ski\u201d \u2013 nagroda za wybitne zas\u0142ugi dla miasta od kapitu\u0142y G\u0142ogowskiego \u201eWehiku\u0142u czasu\u201d i Towarzystwa Ziemi G\u0142ogowskiej.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Przyznawany i fundowany przez autora Wehiku\u0142u \u201eFeniks Nadodrza\u0144ski\u201d \u2013 rze\u017aba Janusza Owsianego wraz z dyplomem pi\u00f3ra Antoniego Boka zosta\u0142 wr\u0119czony w niedziel\u0119 18 wrze\u015bnia 2022, w kolegiacie, po Mszy \u015bw. sprawowanej o godz. 8.00 rano. Ks. Ryszard by\u0142 bardzo wzruszony, dzi\u0119kuj\u0105c, wspomnia\u0142 ze swoistym humorem, \u017ce nie spodziewa si\u0119 ju\u017c raczej wyr\u00f3\u017cnie\u0144, a bardziej powinien skupi\u0107 si\u0119 na redagowaniu w\u0142asnego testamentu. Przy tej okazji parafianie spontanicznie od\u015bpiewali <em>plurimos annos (Sto lat\u2026)<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>Wracaj\u0105c do prezentowanego dzie\u0142a. Tom jest wysmakowany redaktorsko i edytorsko. Nic dziwnego, sta\u0142o si\u0119 to dzi\u0119ki do\u015bwiadczonym autorom sk\u0142adu i koncepcji wydawnictwa, kt\u00f3rymi s\u0105:. Piotr Krzemi\u0144ski i Antoni Bok. Sw\u00f3j wk\u0142ad maj\u0105 panie Izabela Rutkowska i Marta Stabiszewska.<\/p>\n\n\n\n<p>Powt\u00f3rzmy wi\u0119c s\u0142owa autor\u00f3w i realizator\u00f3w: zapraszamy do lektury o \u017cyciu i dzie\u0142ach niezwyk\u0142ego cz\u0142owieka Ks. Pra\u0142ata Ryszarda Dobro\u0142owicza, kt\u00f3ry swoje \u017cycie po\u015bwi\u0119ci\u0142 miastu G\u0142og\u00f3w<em>.<\/em><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"801\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.6-801x1024.jpe\" alt=\"\" class=\"wp-image-2261\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.6-801x1024.jpe 801w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.6-235x300.jpe 235w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.6-768x982.jpe 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.6.jpe 1023w\" sizes=\"(max-width: 801px) 100vw, 801px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Poczt\u00f3wka ze <\/strong><strong>\u015a<\/strong><strong>l<\/strong><strong>\u0105<\/strong><strong>ska (20)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Ogrom, majestat, pot\u0119ga! Jak okre\u015bli\u0107 zjawiskow\u0105 budowl\u0119, kt\u00f3r\u0105 nad Odr\u0105 miejscami wida\u0107 ju\u017c z daleka? Uwa\u017cnemu kierowcy czy jego pasa\u017cerowi wy\u0142oni si\u0119 w trakcie podr\u00f3\u017cy. Potem, kiedy przyt\u0142oczeni wielko\u015bci\u0105 i zasi\u0119giem rozrzuconych zabudowa\u0144 idziemy w kierunku kasy, za rogiem Pa\u0142acu Opat\u00f3w wy\u0142ania si\u0119 fasada zachodnia i zapiera dech w piersiach. A\u017c trudno uwierzy\u0107, \u017ce trzeba i\u015b\u0107, i\u015b\u0107, i\u015b\u0107\u2026 reprezentacyjna, barokowa fasada liczy 223 metry. Po drodze mijamy wej\u015bcie do pa\u0142acu, gdzie jest kasa i wej\u015bcie do kunsztownie odnowionych kilku pomieszcze\u0144.<\/p>\n\n\n\n<p>Przed zaskoczonym turyst\u0105 Opactwo Cysters\u00f3w w Lubi\u0105\u017cu \u2013 pocysterski zesp\u00f3\u0142 klasztorny. Jeden z najwi\u0119kszych zespo\u0142\u00f3w klasztornych Europy, drugi co do wielko\u015bci obiekt sakralny na \u015bwiecie i najwi\u0119ksza tego typu budowla cysterska.<\/p>\n\n\n\n<p>300 pomieszcze\u0144, 600 okien, 2,5 hektara powierzchni dach\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>W krypcie pochowano Piast\u00f3w \u015al\u0105skich, m.in. Boles\u0142awa Wysokiego (1127\u20131201), kt\u00f3ry sprowadzi\u0142 na te ziemie Cysters\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Tworzy\u0142 freski i liczne obrazy malowa\u0142&nbsp;Micha\u0142 Willmann, nazywany (nie bez przyczyny) \u015bl\u0105skim Rembrandtem, mieszkaj\u0105cy i tworz\u0105cy tu przez blisko p\u00f3\u0142 wieku.<\/p>\n\n\n\n<p>Od 1810 roku rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 upadek, kiedy kr\u00f3l pruskli og\u0142osi\u0142 sekularyzacj\u0119 klasztor\u00f3w. Pa\u0144stwo przej\u0119\u0142o i wywioz\u0142o st\u0105d ponad p\u00f3\u0142 tysi\u0105ca obraz\u00f3w oraz wiele bezcennych zabytk\u00f3w, rze\u017ab i instrument\u00f3w muzycznych. Potem uruchumiono szpital dla os\u00f3b umys\u0142owo chorych, pochodz\u0105cych z arystokratycznych rod\u00f3w. Po II wojnie przez 3 lata leczono tu \u017co\u0142nierzy Armii Radzieckiej. Bezcenne stalle por\u0105bano na kawa\u0142ki i spalono na \u017co\u0142nierskich ogniskach. A\u017c przyszed\u0142 kres zniszcze\u0144. Nasta\u0142 czas odbudowy. Zapraszamy do Lubi\u0105\u017ca, to ca\u0142kiem niedaleko.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"768\" src=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/owa-1024x768.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2262\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/owa-1024x768.jpg 1024w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/owa-300x225.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/owa-768x576.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/owa.jpg 1120w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"> A\u017c trudno uwierzy\u0107, \u017ce ta fasada ma ponad 220 metr\u00f3w d\u0142ugo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>Dzi\u015b, obok ciekawostek, od\u015bwie\u017camy kilka wakacyjnych opowie\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>1526<\/strong><strong>, <\/strong><strong>29.08.,<\/strong> &nbsp;&#8211; dzi\u015b mia\u0142a miejsce bitwa pod Mohaczem, gdzie star\u0142y si\u0119 wojska w\u0119gierskie kr\u00f3la Ludwika II Jagiello\u0144czyka z wojskami tureckimi su\u0142tana Sulejmana Wspania\u0142ego. W\u015br\u00f3d armii w\u0119gierskiej by\u0142 tysi\u0105cpi\u0119\u0107setosobowy oddzia\u0142 posi\u0142kowy polskiej piechoty rotmistrza Lenarta Gnoje\u0144skiego. Z udzia\u0142u w bitwie zachowa\u0142 si\u0119 kronikarski zapis, kt\u00f3rego fragment przytaczamy poni\u017cej:<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;\u201e<em>Bitwa stawa\u0142a si\u0119 coraz bardziej zaci\u0119ta (\u2026), a\u017c nieprzyjaciel zacz\u0105\u0142 si\u0119 cofa\u0107, czy to pod naporem naszych do tego zmuszony, czy te\u017c, by naszych zwabi\u0107 do tego miejsca, gdzie sta\u0142y dzia\u0142a (\u2026). Tymczasem, gdy nasi napierali na nieprzyjaciela, a kolumna kr\u00f3lewska pospiesza\u0142a z szybko\u015bci\u0105, z jak\u0105 m\u00f3g\u0142 tylko \u017co\u0142nierz pancerny, zacz\u0119\u0142o si\u0119 chwia\u0107 prawe skrzyd\u0142o i wielu z tego skrzyd\u0142a rzuci\u0142o si\u0119 do ucieczki, przera\u017conych, jak s\u0105dz\u0119, pociskami, kt\u00f3re nieprzyjaciel w\u00f3wczas dopiero pocz\u0105\u0142 miota\u0107. To, jak r\u00f3wnie\u017c cz\u0119ste uderzenia pocisk\u00f3w, przelatuj\u0105cych ju\u017c nawet nad naszymi g\u0142owami, kt\u00f3rzy byli\u015bmy przy kr\u00f3lu, niema\u0142e przera\u017cenie w\u015br\u00f3d wszystkich wywo\u0142a\u0142o. A w tym samym czasie kr\u00f3l znikn\u0105\u0142 z naszego oddzia\u0142u, czy to wyprzedziwszy owe szeregi, kt\u00f3re, jak powiedzieli\u015bmy by\u0142y przed nim, czy te\u017c porwany z szyku przez tych, kt\u00f3rzy byli za nami (\u2026)\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Jednak przez d\u0142u\u017cszy czas jeszcze walczono ju\u017c nie na tej szerokiej r\u00f3wninie, lecz pod owymi dzia\u0142ami, kt\u00f3re tak blisko nas by\u0142y, \u017ce odleg\u0142o\u015b\u0107 nie wynosi\u0142a jak 10 krok\u00f3w, a\u017c wreszcie nie tylko z obawy, lecz tak\u017ce z powodu dymu dzia\u0142, zas\u0142aniaj\u0105cego wszystko, znaczna cz\u0119\u015b\u0107 wojska zmuszona by\u0142a zej\u015b\u0107 na dolin\u0119, \u0142\u0105cz\u0105c\u0105 si\u0119 z owym trz\u0119sawiskiem, podczas gdy reszta m\u0119\u017cnie jeszcze walczy\u0142a przed dzia\u0142ami. Zreszt\u0105, gdy r\u00f3wnie\u017c i ci, kt\u00f3rzy cofn\u0119li si\u0119 na dolin\u0119, wr\u00f3cili celem wznowienia walki i okaza\u0142o si\u0119 niemo\u017cliwe opiera\u0107 si\u0119 d\u0142u\u017cej sile dzia\u0142 i dymu, po rozpr\u00f3szeniu si\u0119 znacznej cz\u0119\u015bci wojska i ci r\u00f3wnie\u017c zmuszeni byli do ucieczki (\u2026). W\u0142a\u015bciwa bitwa trwa\u0142a prawie 1 \u00bd godziny (\u2026). Niema\u0142o zgin\u0119\u0142o w owym trz\u0119sawisku; albowiem i cia\u0142o kr\u00f3la, kt\u00f3ry jak niekt\u00f3rzy twierdzili, tam tak\u017ce zgin\u0105\u0142, znaleziono potem w stromej rozpadlinie pod wsi\u0105 (\u2026), kt\u00f3re to miejsce z powodu wylewu Dunaju wi\u0119cej by\u0142o nape\u0142nione wod\u0105, ni\u017c zwykle.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Przyj\u0119cie bitwy w otwartym polu i przy nierozpoznanym terenie w obliczu przewagi liczebnej Turk\u00f3w zako\u0144czy\u0142o si\u0119 kl\u0119sk\u0105 W\u0119gier i \u015bmierci\u0105 kr\u00f3la. Ten fakt sta\u0142 si\u0119 symbolicznym ko\u0144cem pot\u0119gi dynastii Jagiellon\u00f3w w Europie \u015brodkowej. Zako\u0144czy\u0142o si\u0119 panowanie Jagiellon\u00f3w w Czechach i na W\u0119grzech. A \u015al\u0105sk znalaz\u0142 si\u0119 tym samym w monarchii Habsburg\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>[za:<a href=\"http:\/\/www.osman.livenet.pl\/readarticle.php?article_id=19\">http:\/\/www.osman.livenet.pl\/readarticle.php?article_id=19<\/a>]:<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"776\" src=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/7-1526-Mohacz.-HS-II-4-1024x776.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2263\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/7-1526-Mohacz.-HS-II-4-1024x776.jpg 1024w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/7-1526-Mohacz.-HS-II-4-300x227.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/7-1526-Mohacz.-HS-II-4-768x582.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/7-1526-Mohacz.-HS-II-4.jpg 1294w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\">\u015amier\u0107 Ludwika Jagiello\u0144czyka na miedziorycie z pocz. XIX w. [Geschichte Schlesiens, II, 4]<\/p>\n\n\n\n<p><strong>1788<\/strong><strong>,<\/strong><strong> sierpie\u0144,<\/strong> kr\u00f3l Fryderyk Wilhelm II \u2013 bratanek i nast\u0119pca Fryderyka II (od 1786 r.) przyby\u0142 do twierdzy nad Odr\u0105. Tu osobi\u015bcie mianowa\u0142 na stopie\u0144 genera\u0142a majora Emila Filipa von R\u00fctsa,<strong> <\/strong>(1734\u2013 1800), komendanta twierdzy z o\u015bmioletnim sta\u017cem. Nowo mianowany genera\u0142 jest synem oficera. By\u0142 kadetem w Berlinie, uczestnikiem bitew wojny siedmioletniej. W roku 1763 zosta\u0142 mianowany kapitanem i dow\u00f3dc\u0105 kompanii w garnizonowym, g\u0142ogowskim 37 pu\u0142ku piechoty. Po powrocie z&nbsp; kampanii wojennej 1778\u20131779 r.<strong> <\/strong><strong>(<\/strong>wojna o sukcesj\u0119 bawarsk\u0105) zosta\u0142 awansowany do stopnia pu\u0142kownika i obj\u0105\u0142 stanowisko komendanta twierdzy. Za udzia\u0142 w starciach pod Schatzlar (\u017dacl\u00e9\u0159) po drugiej stronie Sudet\u00f3w,otrzyma\u0142 Order Pour le M\u00e9rite (\u201eZa zas\u0142ug\u0119\u201d \u2013 najwy\u017csze pruskie odznaczenie za bojowe czyny do roku 1918).&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Genera\u0142 dowodzi\u0142 twierdz\u0105 jeszcze przez kolejne siedem lat (3.09.1780 &#8211; 21.03.1795), kiedy odszed\u0142 na zas\u0142u\u017cony odpoczynek z emerytur\u0105 1100 talar\u00f3w rocznie. Zwi\u0105za\u0142 si\u0119 z regionem rodzinnie. W latach 1768-1787 \u017conaty z Fryderyk\u0105 von Liebermann. \u015alub mia\u0142 miejsce w Bia\u0142o\u0142\u0119ce (Weissholz), \u017cona zmar\u0142a w G\u0142ogowie. Biogram komendanta znajduje si\u0119 w II tomie generalskich biografii Kurta von Priesdorffa. Tam w\u0142a\u015bciwa pisownia nazwiska i daty.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>1758.<\/strong><strong>25.08,<\/strong><strong> <\/strong>(Wojenne opowie\u015bci \u2013 Wojciech Kossak malowa\u0142 Prusak\u00f3w) przez ca\u0142y dzie\u0144 trwa\u0142a bitwa prusko-rosyjska pod Sarbinowem (<em>Schlacht bei Zorndorf<\/em>) nieopodal Kostrzyna. Na polach po\u0142o\u017conych mi\u0119dzy Sarbinowem, Gudziszem, Chwarszczanami i Cychrami mia\u0142a miejsce jedna z najkrwawszych batalii XVIII stulecia. Naprzeciw siebie stan\u0119\u0142y wojska pruskie kr\u00f3la Fryderyka II i armia rosyjska carycy El\u017cbiety dowodzona przez genera\u0142a Wiliama Fermora. W nierozstrzygni\u0119tej walce z ok. 80&nbsp;000 uczestnicz\u0105cych w niej \u017co\u0142nierzy poleg\u0142o i odnios\u0142o rany ok. 30 000 ludzi. Rosjanie wszystkich wzi\u0119tych je\u0144c\u00f3w szacuj\u0105 na 185 os\u00f3b. Po bitwie pozosta\u0142a legenda podtrzymywana przez obie strony przypisuj\u0105ce sobie zwyci\u0119stwo.<\/p>\n\n\n\n<p>W\u015br\u00f3d oddzia\u0142\u00f3w pruskich nie zabrak\u0142o batalion\u00f3w z 37 pu\u0142ku piechoty Kursella (IR 37), kt\u00f3rego miejscem stacjonowania by\u0142 G\u0142og\u00f3w. W tej krwawej bitwie poni\u00f3s\u0142 on ci\u0119\u017ckie straty. Zabitych zosta\u0142o 5 oficer\u00f3w i 106 \u017co\u0142nierzy. Rannych by\u0142o odpowiednio 11 i 439. Prusacy w swojej pobitewnej dokumentacji nie mieli danych, ilu \u017co\u0142nierzy trafi\u0142o do niewoli. Natomiast wykazali 115 zaginionych. W\u015br\u00f3d nich byli na pewno dezerterzy, bo bitwa by\u0142a znakomit\u0105 okazj\u0105 do \u201eurwania\u201d si\u0119, szczeg\u00f3lnie tym, kt\u00f3rzy do armii zostali wcieleni si\u0142\u0105. Razem straty pu\u0142ku wynios\u0142y ponad 20 % stanu \u2013 16 oficer\u00f3w i 660 \u017co\u0142nierzy, czyli g\u0142\u00f3w 676.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Ilustracj\u0105 jest znaleziony w Internecie obraz \u201eBitwa pod Sarbinowem\u201d, wed\u0142ug polskiego batalisty Wojciecha Kossaka. Wielki obraz (o wymiarach 270 na 600 centymetr\u00f3w) namalowany zosta\u0142 w roku 1899 na zam\u00f3wienie cesarza Wilhelma II. Artysta pokaza\u0142 kontratak kirasjer\u00f3w genera\u0142a von Seydlitza na pozycje rosyjskie. By\u0142 to jeden z zasadniczych epizod\u00f3w bitwy, kt\u00f3ry uchroni\u0142 wojska pruskie przed kl\u0119sk\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>I tu mo\u017cna przytoczy\u0107 epizod g\u0142ogowski z barwnej kawaleryjskiej przesz\u0142o\u015bci von Seydlitza. Jako m\u0142ody chor\u0105\u017cy (<em>F\u00e4hnrich<\/em>) znajdowa\u0142 si\u0119 w \u015bwicie kr\u00f3la Fryderyka II, gdzie zwraca\u0142 uwag\u0119 zawadiack\u0105 postaw\u0105. W trakcie pobytu w G\u0142ogowie przeje\u017cd\u017cano przez most odrza\u0144ski i kr\u00f3l wpad\u0142 na pomys\u0142, by utrze\u0107 nosa m\u0142odemu chwalipi\u0119cie i zawadiace. Na jego znak wci\u0105gni\u0119to z obu stron mosty zwodzone. Roze\u015bmiany Fryderyk zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do m\u0142odego arystokraty, m\u00f3wi\u0105c: &#8211; Ach chor\u0105\u017cy, on jest teraz moim je\u0144cem &#8211; Jeszcze nie Wasza Wysoko\u015b\u0107 &#8211; zawo\u0142a\u0142 Seydlitz i k\u0142uj\u0105c konia ostrogami przeskoczy\u0142 por\u0119cz i rzuci\u0142 si\u0119 w nurt Odry. Gdy w dobrym stanie osi\u0105gn\u0105\u0142 brzeg, kr\u00f3l zawo\u0142a\u0142: &#8211; \u201eBrawo, rotmistrzu!\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>\u00a0Awans o trzy stopnie\u2026 Historia i tera\u017aniejszo\u015b\u0107 znaj\u0105 nie takie przypadki.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"463\" src=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/8-Sarbinowo-Zorndorf-W.-Kossak1758_1899-1024x463.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2264\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/8-Sarbinowo-Zorndorf-W.-Kossak1758_1899-1024x463.jpg 1024w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/8-Sarbinowo-Zorndorf-W.-Kossak1758_1899-300x136.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/8-Sarbinowo-Zorndorf-W.-Kossak1758_1899-768x348.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/8-Sarbinowo-Zorndorf-W.-Kossak1758_1899.jpg 1233w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\">Obraz znajduje si\u0119 w budynku dawnych koszar pruskich w Poczdamie, a jego kopia w kostrzy\u0144skiej twierdzy. Us\u0142ugi malarza \u015bwiadczone zaborcy spotka\u0142y si\u0119 z krytyk\u0105 spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego. A on skwitowa\u0142 to kr\u00f3tko &#8211; \u201eJestem tu tylko po to, aby pracowa\u0107 i zarobi\u0107 pieni\u0105dze\u201d.\u00a0Jednak, kiedy w 1902 r. Wilhelm II rozpocz\u0105\u0142 walk\u0119 z polskimi ruchami niepodleg\u0142o\u015bciowymi, Kossak spakowa\u0142 walizki i powr\u00f3ci\u0142 do Krakowa.<\/p>\n\n\n\n<p><a><strong>1873.<\/strong><\/a><strong>12.08<\/strong><strong>., <\/strong>po raz ostatni wszed\u0142 na wie\u017c\u0119 ratuszow\u0105 stra\u017cnik. Jego stanowisko obserwacyjno-ostrzegawcze zosta\u0142o zlikwidowane w zwi\u0105zku z wprowadzeniem nowego systemu powiadamiania przeciwpo\u017carowego. Okrzyk stra\u017cnika na wie\u017cy ratuszowej \u201eStra\u017cnik na wie\u017cy bije na alarm\u201d przesta\u0142 porusza\u0107 miasto.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>1913.<\/strong><strong>10.08, <\/strong>z okazji 400. rocznicy powstania tutejszego Bractwa Strzeleckiego odby\u0142y si\u0119 dzi\u015b (w niedziel\u0119) w G\u0142ogowie wielkie uroczysto\u015bci. Obecni byli m.in. ksi\u0105\u017c\u0119 Ernst G\u00fcnther ze Szlezwika-Holsztynu (przyjecha\u0142 z pobliskiego Przemkowa) wraz z \u017con\u0105, ksi\u0105\u017c\u0119 Filip z Koburga oraz wielu innych honorowych go\u015bci. Przed rozpocz\u0119ciem oficjalnych uroczysto\u015bci prezes (Vorsteher) Bractwa Strzeleckiego, radny Bautz, podzi\u0119kowa\u0142 ksi\u0119ciu za obj\u0119cie patronatu nad jubileuszowymi obchodami i jednocze\u015bnie poprosi\u0142 go o przyj\u0119cie honorowego cz\u0142onkostwa w Bractwie, na co ksi\u0105\u017c\u0119 wyrazi\u0142 swoj\u0105 gotowo\u015b\u0107 s\u0142owami podzi\u0119kowania.<\/p>\n\n\n\n<p>Wkr\u00f3tce uformowa\u0142 si\u0119 imponuj\u0105cy orszak, w kt\u00f3rym wzi\u0119\u0142y udzia\u0142: g\u0142ogowskie Bractwo, jak r\u00f3wnie\u017c wi\u0119kszo\u015b\u0107 stowarzysze\u0144. Dotar\u0142 on przed Ratusz, gdzie zebrali si\u0119 honorowi go\u015bcie. Trzon orszaku tworzyli strzelcy, w wi\u0119kszo\u015bci grupy by\u0142y przebrane, z dwoma wspaniale udekorowanymi wozami, prezentuj\u0105c rozw\u00f3j sztuki strzeleckiej od jej pocz\u0105tk\u00f3w do dzi\u015b. G\u0142ogowskie Bractwo zamyka\u0142y stowarzyszenia strzeleckie z Przemkowa (<em>Primkenau)<\/em>, Leszna (<em>Lissa) <\/em>i Bytomia (<em>Beuthen)<\/em>. Nast\u0119pnie maszerowa\u0142y stowarzyszenia wojenno-wojskowe (<em>Krieger- und Milit\u00e4rvereine<\/em>), konni gwardzi\u015bci oraz byli cz\u0142onkowie piechoty gwardyjskiej z grup\u0105 w historycznych mundurach. W grupie <em>Kriegerverein<\/em> by\u0142 oddzia\u0142 \u015bl\u0105skiej landwery wraz z wozem markietan\u00f3w (kramarza obozowego). Dalej szli przedstawiciele innych stowarzysze\u0144 i cech\u00f3w, w znakomitej cz\u0119\u015bci w r\u00f3\u017cnych strojach. Paradny orszak zamyka\u0142y stowarzyszenia sportowe.<\/p>\n\n\n\n<p>Wydawnictwo Carla Flemminga wystawi\u0142o w\u00f3z Gutenberga ilustruj\u0105c rozw\u00f3j prasy w ostatnich 400 latach.<\/p>\n\n\n\n<p>Orszak paradny przemaszerowa\u0142 g\u0142\u00f3wnymi ulicami miasta i ponownie wr\u00f3ci\u0142 pod Ratusz. Nast\u0119pnie ksi\u0105\u017c\u0119 Ernst G\u00fcnther w towarzystwie pi\u0119ciu m\u0142odych kobiet w strojach wzni\u00f3s\u0142 toast z okazji jubileuszu. W imieniu mieszka\u0144c\u00f3w nadburmistrz dr Soetbeer powita\u0142 honorowych go\u015bci i uczestnik\u00f3w jubileuszowego pochodu, i tak\u017ce wzni\u00f3s\u0142 toast za cesarza.<\/p>\n\n\n\n<p>Potem nast\u0105pi\u0142a uroczysto\u015b\u0107 dekoracji zas\u0142u\u017conych. Bractwo Strzeleckie otrzyma\u0142o od cesarza pami\u0105tkowy medal kr\u00f3lewski; mistrz w strzelaniu (<em>Sch\u00fctzenmeister<\/em>) Sachse zosta\u0142 odznaczony Z\u0142otym Krzy\u017cem Zas\u0142ugi (<em>Verdienstkreuz<\/em> <em>in Gold<\/em>). Nast\u0119pnie radny Bautz podzi\u0119kowa\u0142 za okazane wyrazy czci i szacunku, wznosz\u0105c toast za honorowego cz\u0142onka Bractwa ksi\u0119cia Ernsta G\u00fcnthera.<\/p>\n\n\n\n<p>Po czym orszak wr\u00f3ci\u0142 na miejsce uroczysto\u015bci, gdzie ksi\u0105\u017c\u0119 otworzy\u0142 jubileuszowe zawody strzeleckie, na kt\u00f3re zaproszono tak\u017ce inne \u015bl\u0105skie zwi\u0105zki strzeleckie.<\/p>\n\n\n\n<p>(za: Liegnitzer Tageblatt, nr 187 z 12 VIII 1913 r.)<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"577\" src=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/9-Siedlisko-GM-2018.05-1024x577.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2265\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/9-Siedlisko-GM-2018.05-1024x577.jpg 1024w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/9-Siedlisko-GM-2018.05-300x169.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/9-Siedlisko-GM-2018.05-768x432.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/9-Siedlisko-GM-2018.05.jpg 1190w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\">W ruinach pa\u0142acu w Siedlisku odbywa si\u0119 wiele rekonstrukcji historycznych wydarze\u0144. Tu jedna z 2018 roku.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>1939.<\/strong><strong>26.08, <\/strong>rozkaz dow\u00f3dztwa Landwehry z tego dnia zamyka\u0142 proces formowania w G\u0142ogowie 213 Dywizji Piechoty. By\u0142a to rezerwowa jednostka oparta o okr\u0119gowe pu\u0142ki Landwehry w tak zwanej trzeciej (3.) fali mobilizacyjnej w VIII. Okr\u0119gu Wojskowym. Struktura organizacyjna w sierpniu 1939 roku:<\/p>\n\n\n\n<p>318., 354. i 406. pu\u0142k piechoty, 213. pu\u0142k artylerii, 213. batalion pionier\u00f3w, 213. oddzia\u0142 rozpoznawczy, 213. oddzia\u0142 przeciwpancerny, 213. oddzia\u0142 \u0142\u0105czno\u015bci, 213. polowy batalion zapasowy. Dow\u00f3dc\u0105 by\u0142 Generalleutnant Rene l`Homme de Courbiere (26.VIII.1939 \u2013 15.III.1941). Za: Haupt Werner, <em>Die deutschen Infanterie-Division<\/em>, b.m., 1991.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>1945.<\/strong><strong>06.08, <\/strong>wielkim problemem pierwszych dni zagospodarowywania Dolnego \u015al\u0105ska (te\u017c i innych cz\u0119\u015bci kraju) by\u0142 tzw. szaber. Niekontrolowane przez nikogo ogo\u0142acanie nowych teren\u00f3w ze wszelkich dot\u0105d rzadko dost\u0119pnych d\u00f3br. Pomys\u0142owo\u015b\u0107 szabrownik\u00f3w nie mia\u0142a barier. W\u0142adze odministracyjne usi\u0142owa\u0142y z tym zjawiskiem walczy\u0107. Prezentujemy dokument skierowany tego dnia do organ\u00f3w milicji Obywatelskiej. Wojewoda Piaskowski przez swojego zast\u0119pc\u0119 Wengierowa zarz\u0105dzi\u0142 uwierzytelnianie wszelkich pe\u0142nomocnictw \u201ewystawionych jakoby przez w\u0142adze centralne czy te\u017c nawet przez lokalne w\u0142adze z innych teren\u00f3w\u201d. Od 10 sierpnia \u201ewszystkich legitymuj\u0105cych si\u0119 legitymacjami niewizowanymi\u201d s\u0142u\u017cby winne \u201epod konwojem dostarczy\u0107 do Urz\u0119du Wojew\u00f3dzkiego\u201d.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"853\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/10-1945-06.08-Szaber-853x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2266\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/10-1945-06.08-Szaber-853x1024.jpg 853w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/10-1945-06.08-Szaber-250x300.jpg 250w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/10-1945-06.08-Szaber-768x922.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/10-1945-06.08-Szaber.jpg 1049w\" sizes=\"(max-width: 853px) 100vw, 853px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\">Dokument z zarz\u0105dzeniem Wojewody, kt\u00f3ry mia\u0142 pom\u00f3c w walce z szabrownikami<\/p>\n\n\n\n<p><strong>1959<\/strong><strong>, w lipcu, <\/strong>65 lat temu, oddano do u\u017cytku Przychodni\u0119 Przeciwgru\u017alicz\u0105 i Powiatow\u0105 Stacj\u0119 Pogotowia Ratunkowego. O t\u0119 obszern\u0105 will\u0119 przy \u00f3wczesnej ulicy \u015awierczewskiego (dzi\u015b Sikorskiego) toczy\u0142a si\u0119 batalia mi\u0119dzy urz\u0119dnikami Prezydium MRN a powiatowymi. Ci ostatni wspierali medyk\u00f3w \u2013 dyrektora szpitala Adama \u017bwirskiego i dr. Wies\u0142awa Juszkiewicza. Tak wi\u0119c zanim po kilku latach urz\u0105dzono tu Bank Sp\u00f3\u0142dzielczy, kt\u00f3ry przetrwa\u0142 do dzi\u015b, zaje\u017cd\u017ca\u0142y na podjazd karetki.<\/p>\n\n\n\n<p>A powojenn\u0105 przesz\u0142o\u015b\u0107 obiekt mia\u0142 bogat\u0105. Mie\u015bci\u0142a si\u0119 tu restauracja, cho\u0107 bardziej odpowiednim by\u0142oby mo\u017ce okre\u015blenie knajpa. Potem w\u0142adali szewcy, kt\u00f3rym system kaza\u0142 za\u0142o\u017cy\u0107 sp\u00f3\u0142dzielni\u0119. Jak przyszed\u0142 kres przymusowej sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci, ch\u0119tnych jak wy\u017cej, by\u0142o wielu\u2026 Czytelnicy Wehiku\u0142u dopowiadali, \u017ce: \u201ew budynku tym r\u00f3wnie\u017c mie\u015bci\u0142a si\u0119 protezownia oraz od sierpnia 1990 do 1992 r. swoj\u0105 siedzib\u0119 mia\u0142 Miejski O\u015brodek Pomocy Spo\u0142ecznej (MOPS). Nast\u0119pnie w trakcie 1992 r. MOPS zosta\u0142 przeniesiony do budynku po drugiej stronie ul. Sikorskiego do budynku \u017b\u0142obka nr 2. Z czasem \u017b\u0142obek zosta\u0142 zlikwidowany, a budynek w ca\u0142o\u015bci zaj\u0105\u0142 MOPS\u201d. Wielu ch\u0142opak\u00f3w, jak wynika z wpis\u00f3w obecnych starszych pan\u00f3w, mia\u0142o tam pierwsze kontakty z chirurgami \u2013 \u201etam zszyto mi \u0142uk brwiowy\u201d.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"976\" height=\"607\" src=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.12.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2272\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.12.jpg 976w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.12-300x187.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.12-768x478.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 976px) 100vw, 976px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\">Na zdj\u0119ciu z lat 70. XX wieku fragment ulicy ze skrywaj\u0105cym si\u0119 w g\u0105szczu zieleni ju\u017c budynkiem Banku. (Fot. A Wi\u015bniewski) <\/p>\n\n\n\n<ol>\n<li><strong>1959<\/strong><strong>, 26.08<\/strong>., w G\u0142ogowie, \u201ew 850 rocznic\u0119 obrony\u201d\u00a0 odby\u0142a si\u0119 po\u0142\u0105czona, uroczysta sesja Wojew\u00f3dzkiej, Miejskiej i Powiatowej Rad Narodowych. W uchwale stwierdzono, \u017ce \u201e<em>dotychczasowa odbudowa miasta G\u0142ogowa z braku mo\u017cliwo\u015bci i koniecznych w tym wzgl\u0119dzie \u015brodk\u00f3w nie by\u0142a dostateczna<\/em>\u201d. Bito si\u0119 w piersi, ale \u015brodk\u00f3w dzielonych centralnie od tego nie przyby\u0142o. Zebrani zatwierdzili jednak projekty za\u0142o\u017ce\u0144 planu 5-letniego rozwoju miasta i powiatu. Wyst\u0105piono do w\u0142adz centralnych z wnioskiem o w\u0142\u0105czenie odbudowy miasta do planu centralnego.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p>Jednocze\u015bnie Szkole Podstawowej\u00a0 nr 1 nadano imi\u0119 Dzieci G\u0142ogowskich, a Szkole Podstawowej nr\u00a0 2 \u2013 Boles\u0142awa Krzywoustego. (Tu Wehiku\u0142 przypomina, \u017ce w tym czasie LO dzia\u0142a\u0142o wsp\u00f3lnie ze Szko\u0142\u0105 Podstawow\u0105 nr\u00a0 2 i niejako \u201eodziedziczy\u0142o\u201d po niej swoje dzisiejsze imi\u0119).<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"958\" height=\"575\" src=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/12-1-wrzesnia-1962-1963-SP-1-1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2268\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/12-1-wrzesnia-1962-1963-SP-1-1.jpg 958w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/12-1-wrzesnia-1962-1963-SP-1-1-300x180.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/12-1-wrzesnia-1962-1963-SP-1-1-768x461.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 958px) 100vw, 958px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\">Pierwszoklasi\u015bci SP 1 na dziedzi\u0144cu szko\u0142y w trakcie inauguracji roku szkolnego 1962\/63. W\u015br\u00f3d nich rozpoczynaj\u0105cy edukacj\u0119 pisz\u0105cy te s\u0142owa (z kroniki szko\u0142y) <\/p>\n\n\n\n<ol style=\"list-style-type:upper-roman\"><\/ol>\n\n\n\n<p><strong>2004<\/strong><strong>, 11.08<\/strong>., odby\u0142a si\u0119 konferencja prasowa na temat znalezionego kilka dni wcze\u015bniej skarbu na Starym Mie\u015bcie. W\u015br\u00f3d domagaj\u0105cych si\u0119 informacji, jeszcze przed konferencj\u0105 dziennikarzy, by\u0142a Dorota Nyk, kt\u00f3ra m.in. relacjonowa\u0142a:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201eMam szlaban \u2013 m\u00f3wi kr\u00f3tko Zenon Hendel, szef dzia\u0142u archeologicznego w Muzeum Archeologiczno\u2013Historycznym w G\u0142ogowie. Tak samo dyrektor muzeum, Leszek Lenarczyk. Nie chcia\u0142 pokaza\u0107 nam wczoraj skarbu, kt\u00f3ry zamkn\u0105\u0142 w muzealnym sejfie. Odkrycie archeolog\u00f3w sprzed kilku dni otoczono wielk\u0105 tajemnic\u0105.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>\u2013 Wiem, \u017ce co\u015b znaleziono, ale archeolodzy trzymaj\u0105 to przede mn\u0105 w tajemnicy \u2013 m\u00f3wi prezes TZG Rafael Rokaszewicz. \u2013 Wiem, \u017ce to co\u015b na skal\u0119 og\u00f3lnopolsk\u0105.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>\u2013 To nowo\u017cytne monety \u2013 potwierdza Zdzis\u0142aw Kurzeja, konserwator zabytk\u00f3w z Legnicy.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>\u2013 Czekam na sprawozdanie dyrektora Lenarczyka. Bardzo dobrze, \u017ce trzyma on znalezisko w tajemnicy. Inaczej \u0142owcy skarb\u00f3w przekopaliby p\u00f3\u0142 G\u0142ogowa. W takiej sytuacji jestem przeciwny wolno\u015bci prasy.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>\u2013 Wszystko poka\u017cemy na konferencji prasowej, w \u015brod\u0119. Prosz\u0119 poczeka\u0107, m\u00f3wi archeolog Zenon Hendel\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Potem Wehiku\u0142 czasu napisa\u0142 tak: na terenie wykopalisk archeologicznych, prowadzonych na Starym Mie\u015bcie przy ul. D\u0142ugiej, pod posadzk\u0105 piwnicy w jednej z kamienic znaleziono resztki drewnianej skrzyni oraz monety. By\u0142o ich prawie 5600 sztuk, z czego ok. 300 z\u0142otych dukat\u00f3w i talar\u00f3w. Z\u0142ote monety pochodzi\u0142y z okresu wojny 30-letniej (1618-1648), najm\u0142odsza z 1650 r. Najwi\u0119ksz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 skarbu stanowi\u0105 drobne monety srebrne, z obiegu.<\/p>\n\n\n\n<p>Wehiku\u0142 poleca artyku\u0142 numizmatyka z Muzeum, Marzeny Grochowskiej o tym skarbie na stronach Muzeum (adres ni\u017cej).&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Ekspozycj\u0119 sta\u0142\u0105 po\u015bwi\u0119con\u0105 specjalnie temu skarbowi mo\u017cna i warto obejrze\u0107 na drugim pi\u0119trze muzeum, gdzie znajduje si\u0119 te\u017c, jak pisz\u0105 jej autorzy: \u2013 \u201e<em>monety w\u0119gierskie, niemieckie, siedmiogrodzkie, a\u0142tuny tureckie, cekiny weneckie. Srebrne talary: polskie Zygmunta III Wazy i W\u0142adys\u0142awa IV, austriackie, szwedzkie, w\u0119gierskie, niderlandzkie, niemieckie, hiszpa\u0144skie, francuskie<\/em>\u201d. W\u015br\u00f3d drobnych monet na ekspozycji znajduj\u0105 si\u0119 p\u00f3\u0142toraki: koronne Zygmunta III Wazy, pruskie lenne Jerzego Wilhelma Hohenzollerna, elbl\u0105skie Gustawa Adolfa oraz 3 krajcar\u00f3wki niemieckie m.in. Ferdynanda II i III wybijane w Hall, Wroc\u0142awiu, Opolu, Joachymowie, Kutnej Horze oraz \u015bl\u0105skie np. Jerzego III Brzeskiego i Alberta von Wallenstein&#8217;a wybijane w \u017baganiu. Skarb prawdopodobnie gromadzony by\u0142 od kilku pokole\u0144, by\u0107 mo\u017ce przez ludzi trudni\u0105cych si\u0119 handlem. Pochodzi z czas\u00f3w w numizmatyce zwanych okresem z\u0142otowo-talarowym.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/www.glogow.pl\/mah\/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=15&amp;Itemid=41#\">http:\/\/www.glogow.pl\/mah\/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=15&amp;Itemid=41#<\/a><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"768\" src=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.14-1024x768.jpe\" alt=\"\" class=\"wp-image-2273\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.14-1024x768.jpe 1024w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.14-300x225.jpe 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.14-768x576.jpe 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/zalacznik1.14.jpe 1249w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\">Znalezisko (www.glogow.pl\/mah)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dwa sierpnie; I &#8211; 915 lat temu 24.08.1109, w dzie\u0144 \u015bw. Bart\u0142omieja po nieudanym nag\u0142ym ataku na bram\u0119, rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 obl\u0119\u017cenie g\u0142ogowskiego grodu przez wojska kr\u00f3la Henryka V. Post\u0105piono zgodnie z zasadami \u00f3wczesnej sztuki wojennej. W przypadku nieskutecznej pr\u00f3by zdobycia &hellip; <a href=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/2024\/08\/05\/wehikul-czasu-sierpien-2024-rok-16-186\/\">Czytaj dalej <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2256"}],"collection":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2256"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2256\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2274,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2256\/revisions\/2274"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2256"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2256"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2256"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}