{"id":2525,"date":"2025-11-03T15:43:35","date_gmt":"2025-11-03T14:43:35","guid":{"rendered":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/?p=2525"},"modified":"2025-11-03T15:43:35","modified_gmt":"2025-11-03T14:43:35","slug":"wehikul-czasu-listopad-2025-rok-17-201","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/2025\/11\/03\/wehikul-czasu-listopad-2025-rok-17-201\/","title":{"rendered":"Wehiku\u0142 czasu – listopad 2025 (rok 17\/201)"},"content":{"rendered":"\n

5 listopada 1945<\/strong>, Rozkazem Naczelnika Zwi\u0105zku Harcerstwa Polskiego zosta\u0142y utworzone hufce harcerzy na Dolnym \u015al\u0105sku: w G\u0142ogowie (z siedzib\u0105 w S\u0142awie \u015al\u0105skiej), Dzier\u017coniowie, Jeleniej G\u00f3rze, Kamiennej G\u00f3rze, K\u0142odzku, Legnicy, Lubaniu \u015al\u0105skim, Lw\u00f3wku \u015al\u0105skim i Z\u0105bkowicach \u015al\u0105skich. G\u0142ogowskim harcerzom, kt\u00f3rzy 7 listopada w Miejskim O\u015brodku Kultury b\u0119d\u0105 \u015bwi\u0119towali jubileusz 80-lecia Hufca przekazujemy serdeczne pozdrowienia. Wehiku\u0142 czasu to zuch z jedynki, harcerz z sz\u00f3stki i instruktor z czas\u00f3w studenckich. O pocz\u0105tkach g\u0142ogowskiego harcerstwa piszemy ni\u017cej.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

W ten smutny jesiennie<\/strong> czas wspominamy katastrof\u0119 lotnicz\u0105 sprzed 55 lat nad P\u0119c\u0142awiem w pobli\u017cu G\u0142ogowa, pami\u0119taj\u0105c t\u0119 niedawn\u0105 w Radomiu, kt\u00f3ra wstrzasn\u0119\u0142a ca\u0142\u0105 Polsk\u0105. Piszemy o ludziach, kt\u00f3rzy odeszli i cmentarzu, kt\u00f3rego ju\u017c nie ma.<\/p>\n\n\n\n

22 pa\u017adziernika w g\u0142ogowskim<\/strong> szpitalu zmar\u0142 Andrzej Tomek Ruebenbauer, g\u0142ogowianin (27.10.1949), emerytowany nauczyciel w Zespole Szk\u00f3\u0142 Samochodowych i Budowlanych, gdzie pracowa\u0142 od 1969 r. Do niedawna w\u0142a\u015bciciel szko\u0142y nauki jazdy – O\u015brodka Szkolenia Kierowc\u00f3w \u201eAuto Szko\u0142a\u201d. Przejecha\u0142 z uczniami ponad milion kilometr\u00f3w. Przez 55 lat wyszkoli\u0142 tysi\u0105ce kierowc\u00f3w i setki instruktor\u00f3w nauki jazdy. Jeden z organizator\u00f3w i animator\u00f3w sekcji boksu MZKS Chrobry G\u0142og\u00f3w. Mieszka\u0142 przy ul. 10 Maja w G\u0142ogowie od urodzenia. Ostatni\u0105 jego pasj\u0105 by\u0142o wsp\u00f3\u0142organizowanie od 2018 roku wraz z s\u0105siadami – imprezy \u201eImieniny ulicy 10 Maja\u201d. Za te dzia\u0142anie otrzyma\u0142 wraz z Bogusi\u0105 Slifierz w 2024 roku G\u0142ogowsk\u0105 Nagrod\u0119 Historyczn\u0105. Sta\u0142 si\u0119 swoistym \u201estra\u017cnikiem pami\u0119ci\u201d g\u0142ogowskich pionier\u00f3w. By\u0142 synem ma\u0142\u017ce\u0144stwa, kt\u00f3re pojawi\u0142o si\u0119 nad Odr\u0105 zaraz po zako\u0144czeniu wojny, w 1945 roku.<\/p>\n\n\n\n

Tomka pami\u0119tam od zawsze – i na zawsze zostaniesz w mojej pami\u0119ci. Jestem przekonany, \u017ce r\u00f3wnie\u017c w pami\u0119ci wielu G\u0142ogowian – Twoich uczni\u00f3w, rozsianych na ca\u0142ym \u015bwiecie.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

24\u201326 pa\u017adziernika <\/strong>2025 r., w Warszawie <\/strong>na Pradze-Goc\u0142awiu odby\u0142 si\u0119 VI Kongres Archiw\u00f3w Spo\u0142ecznych. By\u0142o to spotkanie mi\u0142o\u015bnik\u00f3w \u015blad\u00f3w przesz\u0142o\u015bci,<\/p>\n\n\n\n

w kt\u00f3rym mia\u0142 przyjemno\u015b\u0107 uczestniczy\u0107 Wehiku\u0142 czasu. Tematem przewodnim by\u0142o has\u0142o – HISTORIA, KT\u00d3RA W\u0141\u0104CZA. Zaprezentowano w\u015br\u00f3d 14 prezentacji inicjatyw lokalnych, r\u00f3\u017cne g\u0142osy i perspektywy, kt\u00f3re mo\u017cna w\u0142\u0105czy\u0107 we wsp\u00f3lne opowiadanie o przesz\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

W\u015br\u00f3d inicjatyw CAS zwr\u00f3ci\u0142 moj\u0105 uwag\u0119 \u201ePami\u0119ciownik\u201d – mobilny pawilon wystawienniczy. Nied\u0142ugo b\u0119dzie nab\u00f3r ch\u0119tnych do goszczenia pawilonu.<\/p>\n\n\n\n

W trakcie rozm\u00f3w kuluarowych spotkali\u015bmy znajomych, zostali\u015bmy te\u017c i rozpoznani. Dotar\u0142a do mnie Beata z Krynic k\/ Tomaszowa Lubelskiego, kt\u00f3ra korzysta z do\u015bwiadcze\u0144 naszego \u201eGROT-u\u201d w sprawie poszukiwa\u0144 w ziemi \u2013 oni namierzaj\u0105 \u201eTygrysa\u201d z II wojny, i chwali\u0142a podpowiedzi. Wojciech z Muzeum Koz\u0142a ze Zb\u0105szynia potwierdzi\u0142, \u017ce jest got\u00f3w na przyj\u0119cie wycieczki z TZG \u201eSzlakiem tradycji niepodleg\u0142o\u015bciowych w Wielkopolsce\u201d. Ania z Le\u015bnej rozczyta\u0142a si\u0119 w Wehikule, a Rafa\u0142 z Grochowa zazdro\u015bci\u0142 kontakt\u00f3w z samorz\u0105dowcami.<\/p>\n\n\n\n

Dni aktywno\u015bci i edukacji w Warszawie min\u0119\u0142y szybko. VII Kongres Archiw\u00f3w Spo\u0142ecznych odb\u0119dzie si\u0119 wiosn\u0105 2027 w Bia\u0142ymstoku.<\/p>\n\n\n\n

Polecam Centrum Archiwistyki Spo\u0142ecznej w internecie – https:\/\/cas.org.pl\/<\/a> i – https:\/\/www.facebook.com\/CentrumArchiwistykiSpolecznej<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Na zbiorowej fotografii pami\u0105tkowej jest i Wehiku\u0142 czasu (fot. A. St\u0119pie\u0144 z CAS)<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

Z lektur Wehiku\u0142u (153)<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Harcerze na Dolnym \u201eOdzyskanym\u201d \u015al\u0105sku pojawili si\u0119 ju\u017c wiosn\u0105 1945 roku wraz z pierwszymi organizacyjnymi czy spontanicznymi grupami osadnik\u00f3w. Jedni zajmowali si\u0119 skautingiem od razu, inni manifestowali swoj\u0105 przynale\u017cno\u015b\u0107 np. krzy\u017cem harcerskim wpi\u0119tym do codziennego ubioru. Dzi\u0119ki nim powstawa\u0142y pierwsze jednostki organizacyjne. Na ziemi g\u0142ogowskiej siedziba powiatu by\u0142a zr\u00f3wnana z ziemi\u0105. Jednak pierwsze dru\u017cyny powstawa\u0142y w terenie. Piszemy o tym ni\u017cej. Tu natomiast prezentujemy wydan\u0105 miesi\u0105c temu ksi\u0105\u017ck\u0119:<\/p>\n\n\n\n

Marek \u017bak, 80 lat harcerstwa na ziemi legnickiej, Wydawca, Chor\u0105giew Dolno\u015bl\u0105ska ZHP im. hm. Stefana Mirowskiego, Wroc\u0142aw 2025<\/h3>\n\n\n\n

W pierwszym rozdziale – Pionierzy. Legnickie harcerstwo z lat 1945-1949, Autor zaznacza, \u017ce pocz\u0105tki to: \u201eNiejasne narodziny harcerstwa na ziemi legnickiej\u201d \u2013 opisuje je na podstawie nielicznych \u017ar\u00f3de\u0142 i wspomnie\u0144. Pisze o \u00f3wczesnym chaosie i obecno\u015bci ludzi z harcerskim rodowodem w grupach inicjatywnych i operacyjnych. Jego spostrze\u017cenia, opinie i uwagi mo\u017cemy odnie\u015b\u0107 te\u017c do warunk\u00f3w na ziemi g\u0142ogowskiej. W S\u0142awie pojawi\u0142a si\u0119 dru\u017cyna harcerska z pobliskiego Kaszczoru, instruktorzy harscerscy byli m.in. w grupie kieleckiej Pe\u0142nomocnika Rz\u0105du na obw\u00f3d III (g\u0142ogowski).  <\/p>\n\n\n\n

Z Legnicy, od wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cej z Wehiku\u0142em Czytelniczki, Marii Kubasik, otrzymali\u015bmy (dzi\u0119kujemy) kr\u00f3tki opis pracy wraz z zach\u0119t\u0105 do lektury, bo jak pisze: \u201eto jest taka fajna gaw\u0119da\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Jest to pierwsza monografia historyczna legnickiego harcerstwa. Autor na ponad trzystu stronach prowadzi nas od narodzin harcerstwa w polskiej Legnicy i najbli\u017cszej okolicy, pierwszych harcerskich wycieczek oraz oboz\u00f3w po tzw. czerwone harcerstwo, od powrotu ZHP do tradycyjnej symboliki i warto\u015bci po pierwsze roz\u0142amy w 1989 r. Przeprowadza wszechstronn\u0105 analiz\u0119 z\u0142o\u017conych proces\u00f3w rozwoju harcerstwa, jego odrodzenia si\u0119 po 1989 r., pokazuj\u0105c przyczyny zmian zachodz\u0105cych w tym \u015brodowisku na tle przeobra\u017ce\u0144 wyst\u0119puj\u0105cych w Polsce. Przybli\u017caj\u0105c organizacj\u0119 i jej struktury, skupia si\u0119 m.in. na formach dzia\u0142alno\u015bci ZHP w \u015brodowisku szkolnym i jego liczebno\u015bci, ilustruj\u0105c to licznymi zestawieniami tabelarycznymi. Omawiana publikacja oparta na szerokiej bazie \u017ar\u00f3d\u0142owej stanowi dog\u0142\u0119bne studium dziej\u00f3w harcerstwa w Legnicy i powiecie legnickim w ostatnich osiemdziesi\u0119ciu latach.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Sam autor tak konkluduje swoj\u0105 opowie\u015b\u0107: \u201e(\u2026) chocia\u017c legnicki ruch harcerski mia\u0142 swoje lepsze i gorsze momenty, to zawsze, gdy tylko m\u00f3g\u0142 i zasz\u0142a taka potrzeba, by\u0142 \u015brodowiskiem aktywnym, zaanga\u017cowanym, gotowym do pracy i po\u015bwi\u0119cenia na rzecz og\u00f3\u0142u (\u2026)\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Harcerze od pierwszych dni byli zwi\u0105zani z dziejami ziemi, na kt\u00f3r\u0105 trafili.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Poczt\u00f3wka ze <\/strong>\u015a<\/strong>l<\/strong>\u0105<\/strong>ska (34)<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Zamek Ksi\u0105\u017c w Wa\u0142brzychu. Mo\u017ce jeszcze nie powszechnie, ale znany w regionie i kraju kompleks parkowo-pa\u0142acowy, kojarzony z rodem Hochberg\u00f3w, ksi\u0119\u017cn\u0105 Daisy, podziemiami dr\u0105\u017conymi z przeznaczeniem na kwater\u0119 Hitlera.<\/p>\n\n\n\n

Miejsce od wiek\u00f3w traktowane jako \u201eklucz do \u015al\u0105ska\u201d. Pocz\u0105tki datowane s\u0105 na czasy ksi\u0119cia Bolka I Surowego, od 1288r.<\/p>\n\n\n\n

Jest ? trzecim co do wielko\u015bci zamkiem w Polsce, zajmuj\u0105c oko\u0142o 42 840 m\u00b2 powierzchni. Znajduje si\u0119 na Szlaku Zamk\u00f3w Piastowskich.<\/p>\n\n\n\n

budynek bramny, z lat 1718\u20131719, 1890<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Hotel zlokalizowany w trzech oficynach pa\u0142acowych, przedzamczu majestatycznego Zamku Ksi\u0105\u017c, <\/p>\n\n\n\n

Wehiku\u0142 czasu w 2021 r.<\/p>\n\n\n\n

1293,<\/strong> 9.11,<\/strong>   na pocz\u0105tku listopada 1293,\u201ez \u0142a\u017ani znajduj\u0105cej si\u0119 nieopodal wroc\u0142awskiego zamku uprowadzony zostaje, za\u017cywaj\u0105cy tam k\u0105pieli legnicki ksi\u0105\u017c\u0119, Henryk V zwany Grubym. Ochron\u0119 ksi\u0119cia zmylili jego do niedawna zaufani rycerze, Lutek Pakos\u0142awic i Jasiek z Przylepu<\/em>\u201d \u2013 tak pisa\u0142 Wehiku\u0142 czasu ju\u017c siedem lat temu (patrz notka 11\/2000) pod dat\u0105 9 listopada. Profesor Tomasz Jurek w swojej ksi\u0105\u017cce u\u017cywa okre\u015blenia \u201eoko\u0142o 11 listopada\u201d. W dziele \u201ePomniki Historii\u201d wyst\u0119puje data 9 pa\u017adziernika.<\/p>\n\n\n\n

1488,<\/strong> <\/strong>16.11,<\/strong>   Serb Wilhelm von Tettau stoj\u0105cy na czele oblegaj\u0105cych G\u0142og\u00f3w oddzia\u0142\u00f3w kr\u00f3la Macieja Korwina wynegocjowa\u0142 wreszcie warunki, na kt\u00f3rych broni\u0105ce si\u0119 do <\/s> od kilku miesi\u0119cy miasto zostanie poddane. Za\u0142oga czeska ze swoim dow\u00f3dc\u0105 von Nasslowskim opuszcza stanowiska obronne w nie\u017ale ufortyfikowanym mie\u015bcie. Ustalone zasady pozwalaj\u0105 Czechom w zwartym ordynku odej\u015b\u0107 w dowolnie wybranym kierunku. Mieszczanie wreszcie odetchn\u0119li. Mogli rozpocz\u0105\u0107 odbudow\u0119 i usuwanie dokonanych zniszcze\u0144.<\/p>\n\n\n\n

Odbudowa miasta po ostatnim obl\u0119\u017ceniu \u2013 w 1945 roku \u2013 trwa do dzi\u015b. Blisko fina\u0142u jest podnoszenie z ruin Kolegiaty.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n

\u015awi\u0105tynia po wojnie (fot R. Sanojca ze zbior\u00f3w M. Szatkowskiego)<\/p>\n\n\n\n

1583,<\/strong> <\/strong>pod Zaborni\u0105, ok. 6 km powy\u017cej miasta, dosz\u0142o do naturalnego przemieszczenia \u0142o\u017cyska Odry. W okresie zwi\u0119kszonych opad\u00f3w i zwi\u0105zanego z tym podwy\u017cszonego poziomu wody rzeka przerwa\u0142a dotychczasowe koryto w lesie d\u0119bowym i przez jedn\u0105 z licznych \u0142ach odrza\u0144skich wy\u017c\u0142obi\u0142a sobie kr\u00f3tsz\u0105 drog\u0119 do Serb\u00f3w. Wtedy to, jak zapisa\u0142 J. Blaschke, straci\u0142 wod\u0119 wielki m\u0142yn odrza\u0144ski maj\u0105cy 914 k\u00f3\u0142. Tak te\u017c powsta\u0142o koryto tzw. Starej Odry.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Na zdj\u0119ciach z II po\u0142. XX wieku odrza\u0144ska droga wodna by\u0142a wykorzystywana do transportu towar\u00f3w. (Fot. Zbigniew Jab\u0142o\u0144ski)<\/p>\n\n\n\n

1651,<\/strong> 3.11,<\/strong> dotar\u0142o do miasta rozporz\u0105dzenie cesarskie w sprawie umieszczenia budowy Ko\u015bcio\u0142a Pokoju. Wed\u0142ug niego \u201eko\u015bci\u00f3\u0142 ma by\u0107 oddalony 300 krok\u00f3w od miasta w stron\u0119 Ruszowic i wykonany z drewna i gliny\u201d. Starosta zosta\u0142 zobowi\u0105zany do kontrolowania czy nie s\u0105 stawiane mury kamienne lub ceglane, i czy \u015bciany nie grube i wytrzyma\u0142e na ostrza\u0142 artyleryjski.<\/p>\n\n\n\n

Kilka tygodni p\u00f3\u017aniej, w do\u015b\u0107 uroczysty spos\u00f3b udano si\u0119 przez Bram\u0119 Brzostowsk\u0105 procesj\u0105 przez umocnienia i ugory w kierunku po\u0142udniowo-wschodnim. \u017bo\u0142nierz z warty odmierza\u0142 przepisowe 300 krok\u00f3w. W \u015awidnicy by\u0142 to ros\u0142y grenadier i kroki pono\u0107 stawia\u0142 du\u017ce. Jak by\u0142o w G\u0142ogowie? W ka\u017cdym razie w obecno\u015bci cesarskiego namiestnika, burmistrza, rajc\u00f3w, pisarza miejskiego i oberwachtmeistra<\/em> (majora) z komendy twierdzy, z udzia\u0142em mieszcza\u0144stwa i gapi\u00f3w ustalono miejsce budowy. Wyznaczono prostok\u0105tny plac budowy. Ju\u017c 8 grudnia odprawiono na nim pierwsze nabo\u017ce\u0144stwo.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Na planie miasta pokazujemy miejsce, gdzie postawiono Ko\u015bci\u00f3\u0142 Pokoju<\/p>\n\n\n\n

1708,<\/strong> 1.11,<\/strong> zainaugurowa\u0142o zaj\u0119cia gimnazjum ewangelickie, za\u0142o\u017cone przez gmin\u0119 ewangelick\u0105 dla kszta\u0142cenia dzieci swoich wyznawc\u00f3w. W 1833 roku wesz\u0142o do systemu pa\u0144stwowego o\u015bwiaty pruskiej. Zastrze\u017cono jednak, \u017ce ma by\u0107 szko\u0142\u0105 ewangelick\u0105. Pierwotnie mie\u015bci\u0142o si\u0119 w obr\u0119bie mur\u00f3w miejskich, przy nieistniej\u0105cej ju\u017c ul. Kasernenstrasse <\/em>2. W pobli\u017cu znajdowa\u0142 si\u0119 ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Stanis\u0142awa i Zamek. W po\u0142owie XIX wieku wieloletnim dyrektorem by\u0142 C.D. Klopsch.<\/p>\n\n\n\n

W ramach przygotowa\u0144 do obchod\u00f3w 200. rocznicy utworzenia plac\u00f3wki, maj\u0105c na uwadze likwidacj\u0119 twierdzy i nowe perspektywy lokalizacyjne, w\u0142adze miasta podarowa\u0142y szkole dzia\u0142k\u0119 i wzniesiono nowy budynek przy dzisiejszej ul. Sikorskiego. Na szcz\u0119\u015bcie po wojnie nie zosta\u0142 rozebrany, cho\u0107 odbudowa pozbawi\u0142a obiekt kilku atrybut\u00f3w zewn\u0119trznych.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n

Nowy gmach gimnazjum ponad 100 lat po postawieniu<\/p>\n\n\n\n

1846,<\/strong> 1.11,<\/strong> rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 regularna komunikacja kolejowa na trasie Jankowa \u017baga\u0144ska\u2013G\u0142og\u00f3w. 71 kilometr\u00f3w u\u0142o\u017conych tor\u00f3w zapewni\u0142o szybk\u0105 jak na \u00f3wczesne czasy \u0142\u0105czno\u015b\u0107 m.in. z Berlinem. Tu bowiem trasa \u0142\u0105czy\u0142a si\u0119 z magistral\u0105 Wroc\u0142aw\u2013Berlin. Za t\u0105 lini\u0105 przysz\u0142y nast\u0119pne. Zbudowany most kolejowy na Odrze otworzy\u0142 mo\u017cliwo\u015b\u0107 szybszego po\u0142\u0105czenia i kontaktu z Wielkopolsk\u0105, bo po\u0142o\u017cona zosta\u0142a w\u0142a\u015bnie linia od Leszna. Miejsce g\u0142ogowskiego w\u0119z\u0142a kolejowego przed II wojn\u0105 \u015bwiatowa pokazuje za\u0142\u0105czony schemat g\u0142\u00f3wnych linii kolejowych na \u015al\u0105sku. Brakuje odga\u0142\u0119zie\u0144 i linii bocznych \u2013 wtedy bardzo potrzebnych i u\u017cytkowanych, jak np. do S\u0142awy i Kolska, czy G\u00f3ry i Bojanowa.<\/p>\n\n\n\n

Wi\u0119cej informacji w Glogopedii i EZG – Pawe\u0142 \u0141achowski [EZG z. 66\/67, 2007 – Kolej: linia Jankowa \u017baga\u0144ska – G\u0142og\u00f3w<\/em>]<\/p>\n\n\n\n

http:\/\/www.glogow.pl\/ezg\/index.php\/Kolej:_linia_Jankowa_%C5%BBaga%C5%84ska_-_G%C5%82og%C3%B3w<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n

19<\/strong>10<\/strong>, <\/strong>6<\/strong>.11,<\/strong> na  cmentarzu garnizonowym w jesiennej powadze starych drzew ods\u0142oni\u0119to obelisk ku czci zmar\u0142ych w lazarecie 59 austriackich je\u0144c\u00f3w wojennych. Twierdza sta\u0142a si\u0119 w trakcie wojny prusko-austriackiej w roku 1866 miejscem wi\u0119zienia wzi\u0119tych do niewoli \u017co\u0142nierzy przeciwnika. W trakcie pobytu w pospiesznie zorganizowanych miejscach odosobnienia, przy z\u0142ych warunkach sanitarnych dochodzi\u0142o do rozprzestrzeniania si\u0119 chor\u00f3b. Na stan zdrowia r\u00f3wnie\u017c mia\u0142a wp\u0142yw jako\u015b\u0107 od\u017cywiania.<\/p>\n\n\n\n

P\u00f3\u0142 wieku po tamtych wydarzeniach, w zmienionych warunkach politycznych dosz\u0142o do manifestacyjnego podkre\u015blenia zwi\u0105zk\u00f3w z austriackim domem panuj\u0105cym. W G\u0142ogowie mia\u0142o to wyraz historyczny. Do \u017co\u0142nierskiej nekropolii, znajduj\u0105cej si\u0119 po zniesieniu fortyfikacji nieopodal Promenady, przybyli miejscy notable i g\u0142ogowska generalicja. By\u0142 genera\u0142 lejtnant von Kathen, dow\u00f3dca 9 Dywizji i genera\u0142 major von Kalckstein, komendant twierdzy.<\/p>\n\n\n\n

A dzi\u015b cmentarza garnizonowego ju\u017c nie ma. W tym miejscu Rondo 3 Maja reguluje ruch samochodowy i skrywa swoje tajemnice. Po pomniku zosta\u0142y fundamenty i kamienny kr\u0105g. Dawny cmentarz to cz\u0119\u015bciowo plac zabaw dla dzieci.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

\u00d3wczesna uroczysto\u015b\u0107 na g\u0142ogowskim cmentarzu garnizonowym \u2013 mieszaj\u0105 si\u0119 bia\u0142e p\u0142aszcze i pikielhauby oficer\u00f3w i generalicji z cylindrami i melonikami cywilnych dygnitarzy. (Fotografia zamieszczona w \u015bl\u0105skim periodyku z epoki (Schlesien, 1910\/11 reprodukowana w: W. Maciuszczak, Twierdza G\u0142og\u00f3w, garnizon i ludzie<\/em>, G\u0142og\u00f3w 2009)<\/p>\n\n\n\n

1915, <\/strong>5.11,<\/strong> W g\u0142ogowskim teatrze mia\u0142a by\u0107 wystawiona sztuka pt. \u201eDiablica\u201d (Der Weibsteufel<\/em>) Karla Schoenherra (1867\u20131943), austriackiego pisarza. Jednak\u017ce \u2013 jak podaje \u201eLiegnitzer Tageblatt\u201d \u2013 miejska parafia katolicka i parafia katedralna z\u0142o\u017cy\u0142y do komendantury protest przeciwko jej wystawieniu. Przedstawienie to obecnie zosta\u0142o zakazane.<\/p>\n\n\n\n

Warto tu doda\u0107, \u017ce jest to kryminalny dramat w pi\u0119ciu aktach. Nowo zatrudniony celnik pr\u00f3buje osaczy\u0107 znanego we wsi przemytnika, zbli\u017caj\u0105c si\u0119 do jego m\u0142odej \u017cony. Przemytnik s\u0105dzi, \u017ce wykorzysta t\u0119 sytuacj\u0119 na swoj\u0105 korzy\u015b\u0107, jednak relacje w erotycznym tr\u00f3jk\u0105cie wymykaj\u0105 si\u0119 spod czyjejkolwiek kontroli.<\/p>\n\n\n\n

Prapremiera odby\u0142a si\u0119 6 kwietnia 1915 r. w Teatrze Johana Straussa w Wiedniu. Sztuka napisana jest w tyrolskim dialekcie.<\/p>\n\n\n\n

1945, <\/strong>5.11,<\/strong> zostaj\u0105 utworzone hufce harcerzy w Dzier\u017coniowie, G\u0142ogowie (z siedzib\u0105 w S\u0142awie \u015al\u0105skiej), Jeleniej G\u00f3rze, Kamiennej G\u00f3rze, K\u0142odzku, Legnicy, Lubaniu \u015al\u0105skim, Lw\u00f3wku \u015al\u0105skim i Z\u0105bkowicach \u015al\u0105skich [wg rozkazu Naczelnika]. W poszukiwaniach \u015blad\u00f3w g\u0142ogowskiego harcerstwa (tak zwanej kwerendy), Wehiku\u0142 czasu trafi\u0142 do Biblioteki G\u0142\u00f3wnej Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. Na stole le\u017cy m.in. egzemplarz \u201eWiadomo\u015bci Urz\u0119dowych ZHP\u201d nr 3 z grudnia 1945 r., a w nim Rozkaz L.11 z dnia 26 listopada, kt\u00f3rym Naczelnik ZHP mianowa\u0142 komendantem hufca G\u0142og\u00f3w podharcmistrza Stefana Mieszalskiego.<\/p>\n\n\n\n

Druh Mieszalski pojawi\u0142 si\u0119 w G\u0142ogowie na pocz\u0105tku maja w tzw. grupie kieleckiej W\u0142adys\u0142awa Marca, kt\u00f3ra rozpocz\u0119\u0142a organizowanie w\u0142adz powiatowych. Wraz z nim przyjecha\u0142  te\u017c kolejny podharcmistrz – Zygmunt Lewi\u0144ski. Obok nich organizatorami harcerstwa byli m.in. Henryk Gawry\u015b i Jerzy Sowa, Ludwik St\u0119pczak. Jak w\u0142adze administracyjne – tak i harcerskie tymczasow\u0105 siedzib\u0119 mia\u0142y w S\u0142awie. Tu te\u017c dru\u017cyn\u0119 za\u0142o\u017cy\u0142  dh Ludwik St\u0119pczak.<\/p>\n\n\n\n

W nast\u0119pnym roku, w lutym 1946 r. – w Kotli, J\u00f3zef Zapotoczny za\u0142o\u017cy\u0142 49 Dolno\u015bl\u0105sk\u0105 Dru\u017cyn\u0119 Harcersk\u0105 im. Boles\u0142awa Krzywoustego – wst\u0105pi\u0142o do niej 32 dzieci. A 1 maja tego roku stan hufca wynosi\u0142 209 harcerzy. I g\u0142ogowskie harcerstwo zacz\u0119\u0142o uczestniczy\u0107 w \u017cyciu o\u015bwiatowym i spo\u0142ecznym wraz ze wszystkimi konsekwencjami \u00f3wczesnych czas\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

G\u0142ogowscy harcerze w 1959 r., w trakcie obchod\u00f3w 850. rocznicy Obrony G\u0142ogowa. Defilada Harcerska na ul. Jedno\u015bci Robotniczej. W g\u0142\u0119bi widoczna \u201eg\u00f3rka\u201d na nieistniej\u0105cym ju\u017c placu zabaw. A na drugim zdj\u0119ciu harcerskie obozowisko zlotowe nad Odr\u0105. [Z Kroniki Komendy Hufca]<\/p>\n\n\n\n

1970, <\/strong>9.11,<\/strong> na kwadrans przed p\u00f3\u0142noc\u0105, nad P\u0119c\u0142awiem w pobli\u017cu G\u0142ogowa, dosz\u0142o do zderzenia si\u0119 w powietrzu dw\u00f3ch samolot\u00f3w odrzutowych. Jeden z nich spad\u0142 na ziemi\u0119. Zdarzenie pozosta\u0142o w pami\u0119ci okolicznych mieszka\u0144c\u00f3w. Jednak szczeg\u00f3\u0142\u00f3w nie znali przez wiele lat.<\/p>\n\n\n\n

      A by\u0142o tak \u2013 nad Dolnym \u015al\u0105skiem, nad Odr\u0105, w ramach planowych \u0107wicze\u0144, znalaz\u0142y si\u0119 samoloty odrzutowe MiG 21 PF z 62. pu\u0142ku lotnictwa my\u015bliwskiego z podpozna\u0144skich Krzesin. \u0106wiczy\u0142y zadanie „Lot na przechwycenie w NZWA” (czyli \u2013 Noc. Zwyk\u0142e Warunki Atmosferyczne). W powietrzu znajdowa\u0142 si\u0119 samolotporucznika Wiktora Panczyja przeszkalanego pilota z 1. pu\u0142ku lotnictwa my\u015bliwskiego w Mi\u0144sku Mazowieckim jako cel przechwycenia i samolot przechwytuj\u0105cy prowadzony przez por. pilota Piotra Maika z 62 plm z Krzesin. W pewnym momencie samolot atakuj\u0105cy uderzy\u0142 w \u201eprzeciwnika\u201d. Ten spad\u0142 w okolicach podg\u0142ogowskiego P\u0119c\u0142awia, a por. Maik dolecia\u0142 uszkodzonym odrzutowcem na macierzyste lotnisko. Por. Panczyj zosta\u0142 pochowany na cmentarzu w D\u0119blinie. Uznano, \u017ce przyczyn\u0105 katastrofy by\u0142 b\u0142\u0105d pope\u0142niony przez pilota atakuj\u0105cego.<\/p>\n\n\n\n

W listopadowy poranek zaroi\u0142o si\u0119 na nadodrza\u0144skich \u0142\u0105kach od \u017co\u0142nierzy, teren katastrofy zosta\u0142 odseparowany od os\u00f3b postronnych przez milicj\u0119 i bia\u0142o oznakowanych \u017co\u0142nierzy WSW, bo pojawi\u0142a si\u0119 gromada gapi\u00f3w. Zbierano szcz\u0105tki\u2026<\/p>\n\n\n\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Temat poruszy\u0142 znany g\u0142ogowski pasjonat miasta i fotograf Tadeusz Maciesza, kt\u00f3ry jak m\u00f3wi\u0142, natrafi\u0142 na informacj\u0119 w Internecie i podzieli\u0142 si\u0119 ni\u0105 z czytelnikami \u201eHistorycznego G\u0142ogowa\u201d. Wehiku\u0142 dzi\u0119ki tym danym i rozmowom z Tadeuszem, dotar\u0142 do literatury i wojskowych specjalist\u00f3w. Ci z kolei, w powa\u017cnym warszawskim Instytucie Techniki Lotniczej znale\u017ali Ksi\u0119g\u0119 i wyt\u0142umaczyli zawi\u0142o\u015bci wojskowych skr\u00f3t\u00f3w i procedur szkoleniowych.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Miejsce upadku samolotu MiG 21pf na polu pod P\u0119c\u0142awiem (Fot. z ksi\u0119gi \u2013 \u201ePami\u0119ci Lotnik\u00f3w Wojskowych 1945-2003, praca zb. pod redakcj\u0105 pp\u0142k. nawig. dr. J\u00f3zefa Zieli\u0144skiego)\u00a0 <\/p>\n\n\n\n

2020, <\/strong>5.11,<\/strong> w czwartek<\/strong>, tu\u017c po po\u0142udniu zmar\u0142a R\u00f3\u017ca Lewicz (11.10.1949-5.11.2020), aktywna dzia\u0142aczka TZG, organizator wielu przedsi\u0119wzi\u0119\u0107, w tym wycieczek historyczno-krajoznawczych, skarbnik, tw\u00f3rca smakowito\u015bci na corocznych piknikach regionalist\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Pochodzi\u0142a ze \u015arody Wielkopolskiej, gdzie mieszka\u0142a patriotyczna rodzina D\u0119bskich. mieszka\u0142a.<\/s> Jej ojciec Wincenty D\u0119bski do Polski przyjecha\u0142 z wojskiem Hallera, chyba przez G\u0142og\u00f3w. I do G\u0142ogowa R\u00f3\u017ca trafi\u0142a wraz ze \u015bwie\u017co po\u015blubionym m\u0119\u017cem Telesforem Lewiczem w 1969 roku. Ale ze wzgl\u0119d\u00f3w lokalowych, zamieszkali w Kotli. Do miasta nad Odr\u0105, do mieszkania w wie\u017cowcu przy ul. Poczdamskiej, wprowadzili si\u0119 w czerwcu osiem lat p\u00f3\u017aniej. Na pocz\u0105tku roku 1977 otrzymali upragniony przydzia\u0142, kilka miesi\u0119cy trwa\u0142o przystosowanie lokalu. R\u00f3\u017ca wychowanie czterech c\u00f3rek \u0142\u0105czy\u0142a z prac\u0105 zarobkow\u0105 w miejskich wodoci\u0105gach. Pracowali obydwoje z m\u0119\u017cem Telesforem. Znale\u017ali jeszcze czas, by od ko\u0144ca lat siedemdziesi\u0105tych aktywnie uczestniczy\u0107 w dzia\u0142alno\u015bci podziemnej. Ze swoim rozumieniem sprawiedliwo\u015bci spo\u0142ecznej, nowoczesnej, m\u0105drej gospodarki opartej na trwa\u0142ych i ekonomicznych podstawach nie godzi\u0142a si\u0119 na \u00f3wczesn\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107. Uczestniczyli z m\u0119\u017cem w spotkaniach z wielkimi postaciami polskiej kultury, polityki i gospodarki, organizowanych przez miejscowe grono opozycjonist\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Bezpo\u015brednia i szczera, pracowita i gospodarna. Ciekawa \u015bwiata i ludzi. Otwarta na nowe kontakty. Bezgranicznie i bez pami\u0119ci zakochana we wnukach, dla kt\u00f3rych, opr\u00f3cz gor\u0105cego serca, czasami mia\u0142a \u017celazn\u0105 r\u0119k\u0119.<\/p>\n\n\n\n

R\u00f3\u017ca podbija\u0142a nas swoj\u0105 energi\u0105 i entuzjazmem. Jej optymizm \u0142adowa\u0142 nam akumulatory. Wehiku\u0142 czasu napisa\u0142 pi\u0119\u0107 lat temu: \u201eBez Ciebie R\u00f3\u017co nasz \u015bwiat b\u0119dzie ju\u017c inny\u201d.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

4 lipca 2020 roku R\u00f3\u017ca Lewicz w Bukowcu, w Dolinie Pa\u0142ac\u00f3w i Ogrod\u00f3w<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

5 listopada 1945, Rozkazem Naczelnika Zwi\u0105zku Harcerstwa Polskiego zosta\u0142y utworzone hufce harcerzy na Dolnym \u015al\u0105sku: w G\u0142ogowie (z siedzib\u0105 w S\u0142awie \u015al\u0105skiej), Dzier\u017coniowie, Jeleniej G\u00f3rze, Kamiennej G\u00f3rze, K\u0142odzku, Legnicy, Lubaniu \u015al\u0105skim, Lw\u00f3wku \u015al\u0105skim i Z\u0105bkowicach \u015al\u0105skich. G\u0142ogowskim harcerzom, kt\u00f3rzy 7 … Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2525"}],"collection":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2525"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2525\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2542,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2525\/revisions\/2542"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2525"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2525"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2525"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}