{"id":765,"date":"2018-01-08T16:39:26","date_gmt":"2018-01-08T15:39:26","guid":{"rendered":"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/?p=765"},"modified":"2018-01-08T17:00:30","modified_gmt":"2018-01-08T16:00:30","slug":"765","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/2018\/01\/08\/765\/","title":{"rendered":"Wehiku\u0142 czasu &#8211; stycze\u0144 2018 (rok 9\/107)"},"content":{"rendered":"<p><strong>Przed nami rok <\/strong>szczeg\u00f3lny. Obchodzi\u0107 b\u0119dziemy rocznice zdarze\u0144 maj\u0105cych wielkie znaczenie dla wsp\u00f3\u0142czesnych i potomnych. B\u0119dziemy je przypomina\u0107 publikuj\u0105c materialy \u017ar\u00f3d\u0142owe, ilustracje i opowie\u015bci. Przypomnimy fakty wielkie i oczywiste jak i te drobne, lokalne i mikro.<\/p>\n<p><strong>400 lat temu wybucha<\/strong> wojna trzydziestoletnia &#8211; konflikt religijny trwaj\u0105cy od 23 maja 1618 do 24 pa\u017adziernika 1648, w kt\u00f3rym\u00a0 po\u015brednio lub bezpo\u015brednio, wzi\u0119\u0142y udzia\u0142 niemal wszystkie pa\u0144stwa europejskie. Spowodowana przyczynami natury religijnej, politycznie mia\u0142a os\u0142abi\u0107 pot\u0119g\u0119 Habsburg\u00f3w. Zniszczy\u0142a m.in. \u015al\u0105sk i Glog\u00f3w. Cho\u0107 formalnie zako\u0144czona tzw. pokojem westfalskim, tu trwa\u0142a przez \u0142upie\u017ccz\u0105 obecno\u015b\u0107 garnizonu szwedzkiego do sierpnia 1650 roku.<\/p>\n<p><strong>100<\/strong> <strong>lat temu <\/strong>Polska odzyska\u0142a Niepodleg\u0142o\u015b\u0107. Zapowiadane uroczyste obchody b\u0119d\u0105 mia\u0142y miejsce r\u00f3wnie\u017c w G\u0142ogowie. A kulminacj\u0105 b\u0119dzie data 11 listopada 2018 roku. A \u00f3wczesny Glogau by\u0142 na progu tworz\u0105cej si\u0119 Rzeczpospolitej. Przypomnimy jego miejsce i rol\u0119 w trakcie Powstania Wielkopolskiego. Natomiast porzadki okoliczno\u015bciowe mo\u017cnaby zacza\u0107 od ujednolicenia tabliczek z nazwami ulic Ojc\u00f3w Niepodleg\u0142o\u015bci.<\/p>\n<p><strong>99 lat temu przez niemiecki<\/strong> Glogau w zaplombowanych wagonach przejecha\u0142y tysi\u0105ce zo\u0142nierzy \u201eB\u0142\u0119kitnej Armii\u201d genera\u0142a Hallera. Z tej okazji zawi\u015bnie w kwietniu dzi\u0119ki staraniom g\u0142ogowskiego radnego i mi\u0142o\u015bnika przesz\u0142o\u015bci Paw\u0142a Chruszcza tablica na dworcu kolejowym.<\/p>\n<p><strong>65 lat temu<\/strong> zacz\u0119\u0142a wchodzi\u0107 w ostatni\u0105 faz\u0119 planowania budowa mostu drogowego przez Odr\u0119. mieszka\u0144cy\u00a0 tego zrujnowanego miasta jeszcze o tym nie wiedzieli\u2026.<\/p>\n<div class=\"zoom_img\" style=\"text-align: center;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" src=\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/1-2018.01-Bia\u0142oczerwony-2017-Z.-Lipowski.jpg\" alt=\"\" width=\"500\" height=\"300\" \/><\/div>\n<p style=\"text-align: center;\">Bia\u0142oczerwony G\u0142og\u00f3w w grudniu 2017 r. (fot. Zbigniew Lipowski)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 11.0pt; font-family: 'Verdana','sans-serif';\">Zapraszam do lektury Wehiku\u0142u na stronie TZG i do Niecodziennika \u201eWehiku\u0142u czasu\u201d \u2013 <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/glogowskiwehikulczasu\">https:\/\/www.facebook.com\/glogowskiwehikulczasu<\/a><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 11.0pt; font-family: 'Verdana','sans-serif';\">Wszelkie pytania i uwagi prosimy kierowa\u0107 na adres <a href=\"mailto:\">wehikulczasuglogow@interia.pl<\/a><\/span><!--more--><\/p>\n<p><strong>Z lektur Wehiku\u0142u\u00a0 <\/strong><\/p>\n<p>Wraz z inauguracj\u0105 obchod\u00f3w stulecia odzyskania niepodleg\u0142o\u015bci Wehiku\u0142 czasu chce do\u0142o\u017cy\u0107 swoj\u0105 cegie\u0142k\u0119.\u00a0 Polecamy lektur\u0119 ksi\u0105\u017cki niezwyk\u0142ej, napisanej przez nietuzinkowego cz\u0142owieka. Na druk w polskim t\u0142umaczeniu czeka\u0142a 66 lat.<\/p>\n<p>Adrian Carton de Wiart, <strong>Moja Odyseja. Awanturnik, kt\u00f3ry pokocha\u0142 Polsk\u0119<\/strong>, Wydawnictwo Bellona i Wydawnictwo Wingert, Warszawa 2016.<\/p>\n<p>Autor to cz\u0142owiek, kt\u00f3ry przede wszystkim lubi\u0142 ludzi i umia\u0142 by\u0107 w\u015br\u00f3d nich. Weteran wszystkich mo\u017cliwych wojen od konca XIX wieku i ranny w nich kilkadziesi\u0105t razy.<\/p>\n<p>Ale od pocz\u0105tku. W lekturze wielu ch\u0142opak\u00f3w w latach 70 XX wieku &#8211; ksi\u0105\u017cce Janusza Meissnera &#8211; &#8222;<em>Opowie\u015b\u0107 pod psem a nawet pod dwoma<\/em>&#8222;, \u00a0natkn\u0105\u0142em si\u0119 na tak\u0105 opowiastk\u0119. Autor, sam pilot i i my\u015bliwy, zosta\u0142 poproszony przed wojna, o towarzyszenie cudzoziemcowi na polowaniu. Jak wspomina napotka\u0142, do\u015b\u0107 posepnego, utykaj\u0105cego, z przepask\u0105 na oku i bez lewej d\u0142oni my\u015bliwego. Chwil\u0119 p\u00f3\u017aniej ten jednym strza\u0142em \u201ena komor\u0119\u201d, mia\u0142 po\u0142ozy\u0107 wielkiego jelenia rogacza. I tu przypomnia\u0142 sobie, \u017ce w Polsce przebywa owiany legend\u0105 \u201eAnglik\u201d \u2013 Carton de Wiart, kt\u00f3ry okazal si\u0119 znakomitym kompanem. Meissner nazywa\u0142 go &#8222;Robin Hoodem&#8221;.<\/p>\n<p>Nastoletniemu wtedy czytelnikowi za\u015bwieci\u0142y si\u0119 oczy. Ale\u00a0kiedy chcia\u0142 dowiedzie\u0107 si\u0119 wiecej, trafia\u0142 na \u015bcian\u0119 \u2013 nic. W latach 90 troche si\u0119 ruszy\u0142o \u2013 wspomnia\u0142\u00a0 o naszym bohaterze profesor Davies w \u201eBia\u0142y Orze\u0142, Czerwona Gwiazda\u2026\u201d, wzmiankowa\u0142 Andrzej Suchcitz w \u201eGenera\u0142owie wojny polsko-sowieckiej 1919-1920. Ma\u0142y s\u0142ownik biograficzny\u201d. Ale w dalszym ci\u0105gu wydawcy, t\u0142umacze i ksiegarze niedostrzegali potrzeby wtadania ksi\u0105\u017cki na rynek polski<\/p>\n<p>I wreszcie po 66 latach od jej brytyjskiego wydania ukaza\u0142a si\u0119 <em>Moja Odyseja<\/em> w Polsce.<\/p>\n<p>Adrian Carton de Wiart (1880-1963), urodzil si\u0119 w Brukseli jako Belg. Przez wiele lat \u017cy\u0142 jako angielski oficer w\u015br\u00f3d interesuj\u0105cych go ludzi z ca\u0142ego \u015bwiata. Pozna\u0142 i kontaktowa\u0142 si\u0119 z wieloma m\u0119\u017cami stanu, politykami, autorytetami, kt\u00f3re mia\u0142y realny wp\u0142yw na losy \u015bwiata w pierwszej po\u0142owie XX wieku. Byli to mi\u0119dzy innymi Ignacy Paderewski, J\u00f3zef Pi\u0142sudski, Ignacy Mo\u015bcicki, Charles de Gaulle, Winston Churchill, Carl Mannerheim, Mao Zedong czy Douglas MacArthur.<\/p>\n<p>Wielokrotnie by\u0142 odznaczany, w tym Krzy\u017cem Wiktorii &#8211; najwa\u017cniejszym z brytyjskich odznacze\u0144 wojennych.<\/p>\n<p>W trakcie wojny burskiej napisa\u0142 &#8211; \u201e<em>W tamtej chwili na zawsze zrozumia\u0142em, \u017ce wojaczk\u0119 mam we krwi. By\u0142em zdecydowany walczy\u0107 \u2013 wszystko jedno z kim, lub o co. Nie wiedzia\u0142em, dlaczego ta wojna wybuch\u0142a, i nie obchodzi\u0142o mnie, po kt\u00f3rej stronie mia\u0142bym si\u0119 bi\u0107<\/em>\u201d. Odwaga, charyzma, znajomo\u015b\u0107 j\u0119zyk\u00f3w, umiej\u0119tno\u015b\u0107 nawi\u0105zywania kontakt\u00f3w, t\u0119\u017cyzna fizyczna czyni\u0142y z niego naturalnego lidera grupy m\u0119\u017cczyzn. Lojalno\u015b\u0107, umiej\u0119tno\u015b\u0107 oceny i analizy zjawisk ale te\u017c dyspozycyjno\u015b\u0107 i konsekwencja z kolei predestynowala go do roli adiutanta, specjalnego wys\u0142annika i doradcy. Uczestniczy\u0142 w wojnach burskich na ko\u0144cu Afryki, wraz z armi\u0105 brytyjsk\u0105 pojecha\u0142 do Indii, Somali Brytyjskiego. Ju\u017c jako inwalida wojenny, wzi\u0105\u0142 udzia\u0142 w krwawych zmaganiach I wojny \u015bwiatowej.<\/p>\n<p>Przez przypadek, ale dlatego, \u017ce w\u0142a\u015bnie nie zna\u0142 Polski i Polak\u00f3w, trafi\u0142 nad Wis\u0142\u0119 w brytyjskiej Misji Wojskowej tu\u017c po odzyskaniu niepodleg\u0142o\u015bci. I zatrzymajmy si\u0119 chwil\u0119 przy obszernej cz\u0119\u015bci wspomnie\u0144 z lat sp\u0119dzonych w Polsce. Ze swad\u0105 \u015bwiadcz\u0105c\u0105 te\u017c o zmy\u015ble obserwacji i odwadze w u\u017cywaniu slowa opisywa\u0142 to co zobaczyl i w czym uczestniczy\u0142. I chyba nie przejmowa\u0142 si\u0119 poprawno\u015bcia polityczn\u0105. Pisa\u0142 wi\u0119c:<\/p>\n<p><strong>O armii brytyjskiej<\/strong> \u2013 \u201e<em>Nasza misja na G\u00f3rnym \u015al\u0105sku zajmowa\u0142a tak proniemieckie stanowisko, \u017ce trzyma\u0142em si\u0119 od niej z daleka<\/em>\u201d.<\/p>\n<p><strong>O Litwinach<\/strong> przy konflikcie o Wilno \u2013 \u201em\u00f3wili, <em>\u017ce pr\u0119dzej umr\u0105 ni\u017c oddadz\u0105 miasto \u2026 kiedy Polacy zaatakowali, z ich strony zgin\u0105\u0142 jeden \u017co\u0142nierz, na dodatek potr\u0105cony przez ci\u0119\u017car\u00f3wk\u0119<\/em>\u201d.<\/p>\n<p><strong>O Polakach<\/strong> \u2013 \u201e<em>Jestem przyjacielem Polak\u00f3w i szczerze ich podziwiam\u00a0 \u2026 ale uwielbiaja oni sytuacje kryzysowe. dopiero wtedy czuj\u0105 si\u0119 jak ryby w wodzie<\/em> \u2026. <em>Ich si\u0142\u0105 jest odwaga, wiara, lojalno\u015b\u0107 i patriotyzm. Ka\u017cdy Polak, niezale\u017cnie od spo\u0142ecznej pozycji czy wykszta\u0142cenia zdolny jest do wielkich po\u015bwi\u0119ce\u0144 w imi\u0119 idei \u2013 t\u0105 ide\u0105 by\u0142a zawsze Polska, nawet gdy istnia\u0142a tylko w ich wyobra\u017ani<\/em>\u201d.<\/p>\n<p><strong>O ziemia\u0144stwie<\/strong> \u2013 \u201e\u2026<em>ci\u0105gle \u017cyli jeszcze w \u015bwiecie zbli\u017conym do feudalnej \u015bwietno\u015bci, ton\u0105cym w luksusie, kt\u00f3ry by\u0142 niewyobra\u017calny dla zachodnich Europejczyk\u00f3w. Nie przejmowali si\u0119 pomrukami dochodz\u0105cymi zza wschodniej granicy<\/em>\u201d.<\/p>\n<p><strong>O polityce w Polsce<\/strong> \u2013 \u201e<em>\u2026 w Polsce na szczytach w\u0142adzy co chwil\u0119 wybuchaj\u0105 jakie\u015b kryzysy<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>W Polsce i w\u015br\u00f3d Polak\u00f3w, po zako\u0144czeniu pracy w Misji Wojskowej przebywal jeszcze kilkana\u015bcie lat oddajac si\u0119 g\u0142\u00f3wnie polowaniom. Mieszka\u0142 na Polesiu w podarowanej mu przez ks. Radziwi\u0142\u0142a posiad\u0142o\u015bci w rozlewiskach Prypeci. W ko\u0144cu sierpnia 1939 roku wyjecha\u0142 natychmiast po odebraniu wezwania z ambasady w Warszawie (\u201e<em>22 sierpnia w porze lunchu, ustrzeliwszy tegodnia 60 s\u0142onek<\/em> \u2026\u201d). Pozostawi\u0142 zestaw broni my\u015bliwskiej i odzie\u017cy, kt\u00f3re Rosjanie zarekwirowali.<\/p>\n<p>Nie wr\u00f3ci\u0142 do Polski ju\u017c nigdy. Jednak z perspektywy Londynu \u017cywo interesowa\u0142 si\u0119 przebiegiem kampanii \u201epolskiej\u201d \u2013 jak t\u0119 wojn\u0119 nazywa\u0142. Dostrzeg\u0142 w niej trzy g\u0142\u00f3wne, nowe \u201ewynalazki wojenne\u201d \u2013 1. pot\u0119g\u0119 wojny b\u0142yskawicznej przy u\u017cyciu wojsk pancernych i zmechanizowanych, 2. si\u0142\u0119 i skuteczno\u015b\u0107 lotnictwa bombowego oraz 3. znaczenie \u201epi\u0105tej kolumny\u201d.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<em>Moja Odyseja<\/em><\/strong> to pasjonuj\u0105ce \u015bwiadectwo czas\u00f3w minionych spisane przez uczestnika wydarze\u0144 i przedstawiane czytelnikowi polskiemu ponad p\u00f3\u0142 wieku po pierwszym druku. W roku 100 rocznicy odzyskania niepodleg\u0142o\u015bci nieznany opis \u015bwiadka tych wydarze\u0144 staje si\u0119 prawie obowi\u0105zuj\u0105c\u0105 lektur\u0105.<\/p>\n<p>Polecamy.<\/p>\n<div class=\"zoom_img\" style=\"text-align: center;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" src=\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/2-2018.01-ok\u0142adka.jpg\" alt=\"2 - 2018.01 ok\u0142adka\" width=\"193\" height=\"300\" \/><\/p>\n<p><strong>1288<\/strong><strong>, 11.01., <\/strong>w trakcie uroczysto\u015bci zwi\u0105zanych z fundacj\u0105 kolegiaty \u015bw. Krzy\u017ca we Wroc\u0142awiu, ksi\u0105\u017c\u0119 Henryk Probus pasowa\u0142 na rycerza swojego wasala i sojusznika, \u00a0ksi\u0119cia Henryka G\u0142ogowskiego. Ksi\u0105\u017c\u0119 Probus zako\u0144czy\u0142 wreszcie d\u0142ugotrwa\u0142y sp\u00f3r polityczno-ko\u015bcielny z biskupem wroc\u0142awskim Tomaszem II. W dzia\u0142aniach przeciw dostojnikowi ko\u015bcio\u0142a wspiera\u0142 go G\u0142ogowczyk, co nad Odr\u0105 niemal nie zako\u0144czy\u0142o si\u0119 ekskomunik\u0105.<\/p>\n<p>\u015awi\u0119to na wroc\u0142awskim Ostrowie Tumskim jest wi\u0119c wa\u017cne i dla m\u0142odego pana g\u0142ogowskiego ksi\u0119stwa. Wiemy o tym z przekazu Jana D\u0142ugosza, kt\u00f3ry jednak zamiast o Henryku g\u0142ogowskim wspomina o Henryku Grubym. Jak pisze prof. Tomasz Jurek nie jest to jednak mo\u017cliwe, zwa\u017cywszy na s\u0142uszny wiek tego drugiego oraz wrogo\u015b\u0107 mi\u0119dzy nim a wroc\u0142awskim ksi\u0119ciem. Natomiast G\u0142ogowczyk nabywa kolejnych do\u015bwiadcze\u0144 i wzor\u00f3w do na\u015bladowania.<\/p>\n<p><strong>1311<\/strong><strong>, 26.01.,<\/strong> g\u0142ogowska ksi\u0119\u017cna Mechtylda ufundowa\u0142a w Kolegiacie, jak zauwa\u017cy\u0142 kronikarz \u2013 \u201e<em>dla zbawienia duszy zmar\u0142ego ma\u0142\u017conka\u201d<\/em> nowy o\u0142tarz ku czci \u015bw. Ducha. Ksi\u0119\u017cna, wdowa po Henryku III, obok fundacji w innych ko\u015bcio\u0142ach i klasztorach, wiele uwagi po\u015bwi\u0119ca\u0142a \u015bwi\u0105tyni na Ostrowie Tumskim. Kolejne donacje w tej samej intencji przynios\u0142y nowe o\u0142tarze \u015b1)w. Jadwigi i El\u017cbiety czy zapewni\u0142y wosk do jej o\u015bwietlenia. Po \u015bmierci w 1318 roku zosta\u0142a w kolegiacie g\u0142ogowskiej pochowana.<\/p>\n<p><strong>1472<\/strong><strong>, 7.01.<\/strong>, nad miastem pojawi\u0142a si\u0119 t\u0119cza jasna i wyra\u017ana jak w lecie. \u201e<strong><em>I by\u0142a po\u0142\u0105czona z inn\u0105, lecz ju\u017c nie tak jasn\u0105. I to w zimie, bardzo rzadkie [zjawisko]<\/em><\/strong><strong><em>\u201d <\/em><\/strong>jak zapisa\u0142 kronikarz Borgeni.<\/p>\n<p>Najprawdiopodobniej zapiska dotyczy bardzo rzadko wyst\u0119puj\u0105cego na tej szeroko\u015bci geograficznej zjawiska \u015bwietlnego jakim jest zorza polarna (Aurora borealis, aurora australis).<\/p>\n<p><strong>1627<\/strong><strong>, stycze\u0144,<\/strong> <strong>\u00a0<\/strong>kronikarz zapisa\u0142, \u017ce<strong> \u201e<\/strong><em>bia\u0142osk\u00f3rnik Krzysztof Kotter ze Szprotawy, prorokowa\u0142 m.in. upadek domu Habsburg\u00f3w i zosta\u0142 z powodu zniewagi majestatu aresztowany w G\u0142ogowie, postawiony pod pr\u0119gierzem i wygnany z kraju<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>I tu dla wyja\u015bnienia. Bialoskornik to rzemie\u015blnik \u2013 garbarz, zajmujacy si\u0119 wyprawianiem delikatnych sk\u00f3r przeznaczonych np. na r\u0119kawiczki czy odzie\u017c. W G\u0142ogowie cech bia\u0142osk\u00f3rnik\u00f3w istnia\u0142 od XV wieku.<\/p>\n<p><strong>17<\/strong><strong>41<\/strong><strong>, <\/strong><strong>15<\/strong><strong>.01.,<\/strong> kr\u00f3l Fryderyk II, kt\u00f3rego bataliony oblega\u0142y od kilkunastu dni Festung Glogau, zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do dow\u00f3dztwa twierdzy z pismem o poddanie si\u0119. Wys\u0142any przez niego parlamentariusz przekonywa\u0142, \u017ce obrona jest bezsensowna ze wzgl\u0119du na brak perspektywy odsieczy i odci\u0119cie dr\u00f3g, kt\u00f3rymi dostarczane mog\u0142oby by\u0107 zaopatrzenie. Od 22 grudnia 1740 r. dow\u00f3dca korpusu obl\u0119\u017cniczego,\u00a0 ksi\u0105\u017c\u0119 Leopold von Dessau\u00a0 mia\u0142 do dyspozycji 7 batalion\u00f3w piechoty i 15 szwadron\u00f3w jazdy czyli ponad 6000 luf i ok. 600 szabel.<\/p>\n<p>Fryderyk II d\u0105\u017cy\u0142 do opanowania dzielnicy z ca\u0142\u0105 bezwzgl\u0119dno\u015bci\u0105, pokazuj\u0105c ju\u017c wtedy sw\u00f3j kunszt militarny i dyplomatyczny. Genera\u0142owie Marii Teresy mieli nadziej\u0119, \u017ce pruski marsz zatrzyma si\u0119 pod niezdobyt\u0105 fortec\u0105 nad Odr\u0105. Tak si\u0119 nie sta\u0142o. Prowincja sta\u0142a otworem, wiec zosta\u0142a opanowana. Natomiast z\u00a0 niewielkimi za\u0142ogami zablokowanych twierdz rozprawiano si\u0119 systematycznie i po kolei.<\/p>\n<p>Otaczaj\u0105ce g\u0142ogowsk\u0105 twierdz\u0119 bataliony ksi\u0119cia Leopolda von Dessau bacznie rozpoznawa\u0142y ka\u017cdy zau\u0142ek mur\u00f3w i wa\u0142\u00f3w. Wykryto dzi\u0119ki temu dziur\u0119 w umocnieniach obok ogrod\u00f3w komendanta, za altan\u0105. Kr\u00f3l chcia\u0142 zdoby\u0107 miasto ponosz\u0105c jak najmniejsze straty. Pisa\u0142 do Leopolda, \u017ce: \u201e<em>On mo\u017ce do szturmu przyst\u0105pi\u0107 tylko wtedy, gdy zaistnieje niezawodna nadzieja na udanie si\u0119 tego bez wi\u0119kszych strat<\/em>.\u201d<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-771 aligncenter\" src=\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/3-1741-ostrza\u0142-300x212.jpg\" alt=\"3 - 1741 - ostrza\u0142\" width=\"300\" height=\"212\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/3-1741-ostrza\u0142-300x212.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/3-1741-ostrza\u0142-768x542.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/3-1741-ostrza\u0142.jpg 968w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">Obl\u0119\u017cenie Glogau w 1741 roku, miedzioryt Johanna L. Buggela z 1765 r.(<em>Glogau im Wandel der Zeiten<\/em>, s.166).<\/p>\n<p><strong>191<\/strong><strong>3<\/strong><strong>, <\/strong><strong>stycze\u0144<\/strong>, miasto przejmuje, drog\u0105 wykupienia udzia\u0142\u00f3w, Gazowni\u0119 Miejsk\u0105. Zak\u0142ad, pozostaj\u0105cy dot\u0105d w prywatnych r\u0119kach stale si\u0119 rozwija\u0142 i unowocze\u015bnia\u0142. Np. w 1907 roku wzniesiono zbiornik gazu na 6.000 metr\u00f3w sze\u015bciennych i nowy blok piecowy. Zracjonalizowano transport w\u0119gla i otrzymywanego na miejscu koksu. Uzyskiwano go w wyniku stosowanej technologii koksowniczej. W\u0142a\u015bnie z uwagi na ten uboczny \u00a0produkt, kt\u00f3ry te\u017c si\u0119 znakomicie sprzedawa\u0142, gazownia popad\u0142a w k\u0142opoty. Ot\u00f3\u017c wielcy producenci koksu &#8211; \u015bl\u0105skie huty &#8211; starali si\u0119, monopolizuj\u0105c rynek przetworzonego w\u0119gla, eliminowa\u0107 \u00a0konkurencj\u0119. St\u0105d wprowadzali ograniczenia w dostawie surowca do produkcji gazu. To z kolei mia\u0142o wp\u0142yw na wynik ekonomiczny.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">W\u0142adze miejskie, jak informuje Glogopedia, maj\u0105c na uwadze interes spo\u0142eczny wspomog\u0142y wi\u0119c t\u0119 fabryk\u0119, ratuj\u0105c przed upadkiem. Dostarcza\u0142a gaz do 2766 odbiorc\u00f3w, kt\u00f3rzy mieli zainstalowanych 4159 licznik\u00f3w. A zaczynano p\u00f3\u0142 wieku wcze\u015bniej dostarczaj\u0105c gaz do 143 ulicznych latarni.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-772 aligncenter\" src=\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/4-1913-gazownia-Die-Stadt-G-300x207.jpg\" alt=\"4 - 1913 gazownia -Die Stadt G\" width=\"300\" height=\"207\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/4-1913-gazownia-Die-Stadt-G-300x207.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/4-1913-gazownia-Die-Stadt-G-768x531.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/4-1913-gazownia-Die-Stadt-G.jpg 800w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">Gazownia w G\u0142ogowie.\u00a0 Na pierwszym planie piecownia z piecem gazowniczym do przeprowadzenia procesu suchej destylacji w\u0119gla i jego odgazowywana. W g\u0142\u0119bi widoczny zbiornik gazu. (Fot. z tomu &#8211; <em>Die Stadt Glogau<\/em>)<\/p>\n<p><strong>1919<\/strong><strong>, <\/strong><strong>pocz\u0105tek stycznia<\/strong> w zwi\u0105zku z wybuchem powstania niedaleko za Odr\u0105, stawia miasto w nowej sytuacji. Stwierdzono, \u017ce powsta\u0142o zagro\u017cenie naruszalno\u015bci terytorium ziemi g\u0142ogowskiej. W ramach reakcji na to niebezpiecze\u0144stwo, utworzono \u201e<em>dow\u00f3dztwo obrony twierdzy G\u0142og\u00f3w<\/em>\u201d. Zacz\u0119to odtwarza\u0107 najwa\u017cniejsze umocnienia, ustawiono polowe zasieki kolczaste. W trakcie masowych wiec\u00f3w mieszka\u0144c\u00f3w na Rynku apelowano o jedno\u015b\u0107 i gotowo\u015b\u0107 do po\u015bwi\u0119ce\u0144 dla obrony ojczyzny. Formowano bataliony ochotnicze. Komendantura twierdzy przyst\u0105pi\u0142a do tworzenia oddzia\u0142\u00f3w ochotniczych, z\u0142o\u017conych z ludno\u015bci cywilnej (tzw. \u201eOderschutz\u201d). Skierowano do mieszka\u0144c\u00f3w wiosek &#8211; instrukcj\u0119, w kt\u00f3rej nakazywano tworzenie stra\u017cy obywatelskiej we wszystkich nadodrza\u0144skich miejscowo\u015bciach.<\/p>\n<p>A w garnizonie g\u0142ogowskim w dalszym ci\u0105gu wrze.\u00a0 Polacy odmawiaj\u0105 s\u0142u\u017cby i niedemobilizowani, masowo dezerteruj\u0105. \u017bo\u0142nierzy, kt\u00f3rych przechwycono z broni\u0105 bez przepustki lub podczas przechodzenia linii frontu, kieruje si\u0119 do oboz\u00f3w karnych. Najwi\u0119cej Polak\u00f3w przebywa\u0142o w obozach w \u017baganiu i G\u0142ogowie.<\/p>\n<p>W po\u0142owie stycznia 9. Dywizja zosta\u0142a przekszta\u0142cona w formacj\u0119 ochotnicz\u0105 do walki z Polakami (<em>Freiwillingenkorps Schlesien<\/em>). Dowodzi\u0142 ni\u0105 gen Erich Weber. W oddziale tym brakowa\u0142o jednak \u017co\u0142nierzy. Nie mo\u017cna by\u0142o liczy\u0107 szczeg\u00f3lnie na rekruta pochodz\u0105cego z Wielkopolski. Weber ustanowi\u0142 punkt werbunkowy w \u015awidnicy. Jego pomys\u0142em by\u0142o r\u00f3wnie\u017c tworzenie batalion\u00f3w studenckich w oparciu o m\u0142odzie\u017c akademick\u0105 Wroc\u0142awia.<\/p>\n<p>(z ksi\u0105\u017cki \u201e<em>Twierdza G\u0142og\u00f3w. Garnizon i ludzie 1630-2009<\/em>\u201d)<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-773 aligncenter\" src=\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/5-1919-1-wyjazd-na-front-1916-300x219.jpg\" alt=\"5 - 1919 - 1 wyjazd na front 1916\" width=\"300\" height=\"219\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/5-1919-1-wyjazd-na-front-1916-300x219.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/5-1919-1-wyjazd-na-front-1916-768x562.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/5-1919-1-wyjazd-na-front-1916.jpg 919w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p style=\"margin: 0cm 0cm 0.0001pt; text-align: center;\">Peron g\u0142ogowskiego dworca kolejowego w czasie Wielkiej Wojny<\/p>\n<p><strong>1953, <\/strong><strong>21.01., <\/strong>w Warszawie odby\u0142o si\u0119 posiedzenie Rady Technicznej Centralnego Zarz\u0105du Dr\u00f3g Publicznych Ministerstwa Transportu Drogowego i Lotniczego. W trakcie spotkania pod przewodnictwem mgr in\u017c. Tadeusza Mejera, g\u0142\u00f3wnym punktem porz\u0105dku obrad by\u0142a ocena projektowania \u201e<em>mostu stalowego przez rzek\u0119 Odr\u0119 w G\u0142ogowie, nr zlecenia\u00a0 527\/1<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Stwierdzono zgodno\u015b\u0107 projektu technicznego z projektem wst\u0119pnym. Zg\u0142oszono szereg technicznych uwag i poprawek szczeg\u00f3\u0142owych. Stwierdzono te\u017c w ocenie, \u017ce \u00a0\u201e<em>Konstrukcja wykonana oszcz\u0119dnie. Oszcz\u0119dno\u015b\u0107 w stosunku do wykonanych most\u00f3w stalowych nitowanych wynosi przynajmniej 15%\u201d.<\/em> Wed\u0142ug opinii Rady \u201e<em>projekt nadaje si\u0119 do oddania Inwestorowi po przeprowadzeniu wymienionych poprawek<\/em>\u201d. Szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 Rada po\u015bwi\u0119ci\u0142a zespo\u0142owi projektant\u00f3w, kt\u00f3ry wykona\u0142 projekt \u201e<em>bardzo starannie w czasie bardzo kr\u00f3tkim, podyktowanym wymaganiami pkanu inwestycyjnego<\/em>.\u201d<\/p>\n<p>Cho\u0107 do rozpocz\u0119cia budowy by\u0142a jeszcze daleka droga, kolejny krok zosta\u0142 wykonany.<\/p>\n<p><strong>1959<\/strong> <strong>15.01. <\/strong>rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 drugi rok nauki w Pa\u0144stwowej Szkole Rolniczej w \u017barkowie. Zaj\u0119cia b\u0119d\u0105 trwa\u0142y przez 11 miesi\u0119cy, do 15 grudnia.<\/p>\n<p>Nauk\u0119 podj\u0119\u0142y 32 osoby, g\u0142\u00f3wnie pochodz\u0105ce z terenu powiatu g\u0142ogowskiego. W\u015br\u00f3d uczni\u00f3w znalaz\u0142y si\u0119 ju\u017c i dziewczyny. By\u0142o ich 16. Rozszerzono profil nauczania. Obok mechanizacji rolnictwa by\u0142o te\u017c ju\u017c ogrodnictwo. \u00a0Nauk\u0119 prowadzi\u0142o trzech nauczycieli zatrudnionych na sta\u0142e i dwoje specjalist\u00f3w, tzw. \u201enauczycieli dochodz\u0105cych\u201d.<\/p>\n<p style=\"margin: 0cm 0cm 0.0001pt; text-align: justify;\">Szkole zapewniono dobr\u0105 baz\u0119 dydaktyczn\u0105. Szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zwr\u00f3cono na praktyczn\u0105 nauk\u0119 zawodu. \u00d3wczesny G\u0142og\u00f3w stawa\u0142 si\u0119 o\u015brodkiem regionu rolno-spo\u017cywczego, wi\u0119c plac\u00f3wce o\u015bwiaty rolniczej przekazano dwa gospodarstwa rolne o powierzchni blisko 300 ha. Szko\u0142a sta\u0142a si\u0119 w\u0142a\u015bcicielem dotychczasowego PGR w \u017barkowie i ogrodnictwa w Paulinowie. Uwag\u0119 zwraca historyczna rezydencja w\u0142a\u015bciciela maj\u0105tku i w\u0142a\u015bciciela cukrowni &#8211; 3,5 kondygnacyjny neoklasycystyczny budynek. Niestety urod\u0119 psuj\u0105 p\u00f3\u017aniejsze \u201enowoczesne\u201d dobud\u00f3wki. Miejscy architekci twierdz\u0105, \u017ce s\u0105 one \u201ekompletnie niedostosowane do zabytkowej bry\u0142y pa\u0142acu\u201d. [sit glogow.pl]<\/p>\n<p style=\"margin: 0cm 0cm 0.0001pt;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-774 aligncenter\" src=\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/6-1959-zsp3-278x300.jpg\" alt=\"6 - 1959 - zsp3\" width=\"278\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/6-1959-zsp3-278x300.jpg 278w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/6-1959-zsp3-768x830.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/6-1959-zsp3.jpg 899w\" sizes=\"(max-width: 278px) 100vw, 278px\" \/><\/p>\n<p style=\"margin: 0cm 0cm 0.0001pt; text-align: center;\">Eklektyczny kompleks Technikum nr 6, kt\u00f3rego poprzedniczk\u0105 by\u0142a Szko\u0142a Rolnicza jak m\u00f3wiono \u2013 w \u017barkowie. (zdj\u0119cie wykonane 27.12.2013, Wehiku\u0142 dzi\u0119kuje p. G. My\u015bk\u00f3w.)<\/p>\n<p><strong>1967<\/strong><strong>, s<\/strong><strong>tycze\u0144<\/strong>, zako\u0144czy\u0142y sw\u00f3j \u017cywot ostatnie drewniane baraki postawione przy \u00f3wczesnej ul. \u015awierczewskiego (Sikorskiego). Wzniesione zosta\u0142y na pocz\u0105tku lat pi\u0119\u0107dziesi\u0105tych dla potrzeb kadry miejscowych jednostek wojskowych. Mia\u0142y tymczasowo rozwi\u0105za\u0107 problem mieszkaniowy przybywaj\u0105cych do miasta \u017co\u0142nierzy zawodowych. Wojsko zacz\u0119\u0142o od roku 1956 zwalnia\u0107 mieszkania i wtedy okaza\u0142o si\u0119, \u017ce baraki mog\u0105 s\u0142u\u017cy\u0107 i ludno\u015bci cywilnej, kt\u00f3rej nie mo\u017cna by\u0142o zapewni\u0107 sta\u0142ego lokum.<\/p>\n<p>Kiedy zapad\u0142a decyzja o budowie osiedla mieszkaniowego \u201eMatejki\u201d zacz\u0119to burzy\u0107 tymczasowe a maj\u0105ce juz ponad 15 lat budowle. Wielki udzia\u0142 w tym mieli \u017co\u0142nierze\u00a0 miejscowego pu\u0142ku pontonowego. Wiosn\u0105 tego roku zacz\u0119to wznosi\u0107 bloki. P\u00f3\u017aniej powsta\u0142a szeroka ulica i skwer&#8230;.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-775 aligncenter\" src=\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/7-1967-budowa-Os.-Matejki-300x187.jpg\" alt=\"7 - 1967 - budowa Os. Matejki\" width=\"300\" height=\"187\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/7-1967-budowa-Os.-Matejki-300x187.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/7-1967-budowa-Os.-Matejki-768x478.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/7-1967-budowa-Os.-Matejki.jpg 945w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">Ogrodzony plac budowy i pierwsze prace ziemne.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Przed nami rok szczeg\u00f3lny. Obchodzi\u0107 b\u0119dziemy rocznice zdarze\u0144 maj\u0105cych wielkie znaczenie dla wsp\u00f3\u0142czesnych i potomnych. B\u0119dziemy je przypomina\u0107 publikuj\u0105c materialy \u017ar\u00f3d\u0142owe, ilustracje i opowie\u015bci. Przypomnimy fakty wielkie i oczywiste jak i te drobne, lokalne i mikro. 400 lat temu wybucha &hellip; <a href=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/2018\/01\/08\/765\/\">Czytaj dalej <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/765"}],"collection":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=765"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/765\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":780,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/765\/revisions\/780"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=765"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=765"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=765"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}