{"id":938,"date":"2018-11-04T19:42:38","date_gmt":"2018-11-04T18:42:38","guid":{"rendered":"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/?p=938"},"modified":"2018-11-04T20:55:28","modified_gmt":"2018-11-04T19:55:28","slug":"wehikul-czasu-listopad-2018-rok-10117","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/2018\/11\/04\/wehikul-czasu-listopad-2018-rok-10117\/","title":{"rendered":"Wehiku\u0142 czasu &#8211; listopad 2018 (rok 10\/117)"},"content":{"rendered":"<p><strong>G\u0142ogowianie zag\u0142osowali i wybrali <\/strong>21 pa\u017adziernika, w I turze wybor\u00f3w samorz\u0105dowych, Prezydenta i Rad\u0119 Miasta G\u0142ogowa. O prezydencki fotel ubiega\u0142o si\u0119 3 kandydat\u00f3w: Przemys\u0142aw Bo\u017cek, S\u0142awomir Majewski oraz Rafael Rokaszewicz. Z kronikarskiego obowi\u0105zku \u2013 we wszystkich 36 obwodowych komisjach wyborczych zwyci\u0119\u017cy\u0142 Rafael Rokaszewicz, w pierwszej turze, otrzymuj\u0105c 16\u00a0568, to jest 61,17% wa\u017cnych g\u0142os\u00f3w. Miastem najprawdopodobniej rz\u0105dzi\u0107 te\u017c b\u0119dzie proprezydencka koalicja radnych Klubu KWW R. Rokaszewicza z KKW Koalicji Obywatelskiej. Czy sko\u0144czy si\u0119 koszmar ubieg\u0142ej kadencji, czyli nieudana kohabitacja?\u00a0 Wehiku\u0142 gratuluje nowo wybranym i \u017cyczy owocnej pracy na rzecz miasta.<\/p>\n<p><strong>100-lecie odzyskania <\/strong>niepodleg\u0142o\u015bci, kulminacja obchod\u00f3w przed nami, ale dzia\u0142ania trwaj\u0105 od pocz\u0105tku roku. O kilku, kt\u00f3re by\u0142y i kt\u00f3re si\u0119 odb\u0119d\u0105 poni\u017cej:<\/p>\n<p><strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 W ramach sadzenia \u201e100<\/strong> d\u0119b\u00f3w na 100-lecie Odzyskania Niepodleg\u0142o\u015bci\u201d w lasach dolno\u015bl\u0105skich, trzy dorodne sadzonki b\u0119d\u0105 ros\u0142y na terenie Nadle\u015bnictwa G\u0142og\u00f3w. D\u0119by posadzono w: G\u0142ogowie (obok siedziby Nadle\u015bnictwa), w Jakubowie nieopodal Sanktuarium i przy pa\u0142acu w Gaworzycach.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div class=\"zoom_img\" style=\"text-align: center;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" src=\"http:\/\/www.tzglogow.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/1-2018-D\u0105b-100-lecia-Nadle\u015bnictwo.jpg\" alt=\"\" width=\"400\" height=\"260\" \/><\/div>\n<p style=\"text-align: center;\">15 sierpnia 2018 roku, Nadle\u015bniczy Adam Grzelczak w towarzystwie Prezydenta Rafaela Rokaszewicza, przedstawicieli KGHM SA, instytucji miejskich i powiatowych uroczy\u015bcie posadzi\u0142 m\u0142ody d\u0105b. Ods\u0142oni\u0119to r\u00f3wnie\u017c pami\u0105tkow\u0105 tablic\u0119, upami\u0119tniaj\u0105c\u0105 ten dzie\u0144.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>\u00a09 listopada w Klubie <\/strong>Batalionowym uroczysta Gala zako\u0144czy 5. Konkurs literacki \u201dA nad nami bia\u0142o \u2013 czerwona\u201d. Konkurs dla m\u0142odzie\u017cy i doros\u0142ych organizowany jest przez g\u0142ogowskie \u015brodowisko literackie.<\/p>\n<p><strong>10 listopada\u00a0 w Ko\u015bciele<\/strong><strong> pw. Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny Kr\u00f3lowej Polski w G\u0142ogowie,\u00a0a 12 listopada w Ko\u015bciele pw. \u015awi\u0119tych Aposto\u0142\u00f3w Szymona i Judy Tadeusza w Jaczowie odb\u0119d\u0105 si\u0119 Koncerty \u201ePolonia Restituta\u201d muzyki ch\u00f3ralnej i organowej. Organizatorami s\u0105 TZG i Stowarzyszenie Ch\u00f3r \u201eBeati cantores\u201d.\u00a0 Jednym z wydarze\u0144 artystycznych\u00a0 koncertu \u201e<\/strong><em>Polonia Restituta\u201d\u00a0 <\/em><strong>b\u0119dzie wykonanie po raz pierwszy w G\u0142ogowie monumentalnej <\/strong><em>IX Symfonii <\/em><strong>Feliksa Nowowiejskiego, kt\u00f3rej wie\u0144cz\u0105ca cz\u0119\u015b\u0107 na temat <\/strong><em>Bogurodzicy<\/em><strong> zabrzmi &#8211; zgodnie z intencj\u0105 autora Roty &#8211; przy wsp\u00f3\u0142udziale organ\u00f3w i orkiestry d\u0119tej.<\/strong><\/p>\n<p><strong>W\u015br\u00f3d wykonawc\u00f3w: arty\u015bci muzyki organowej dr hab. Bogus\u0142aw Raba i Monika Krahforst oraz Marek Stroi\u0144ski &#8211; tr\u0105bka, g\u0142ogowskie ch\u00f3ry \u201eBeati Cantores\u201d i \u201eGaudium\u201d oraz\u00a0 Orkiestra D\u0119ta Huty Miedzi \u201eG\u0142og\u00f3w\u201d.<\/strong><\/p>\n<p><strong>11 listopada ma<\/strong> zosta\u0107 ods\u0142oni\u0119ty pomnik J\u00f3zefa Wybickiego, tw\u00f3rcy Mazurka D\u0105browskiego, kt\u00f3ry przebywa\u0142 w twierdzy w latach 1813\/14 z zamiarem tworzenia na \u015al\u0105sku i w Wielkopolsce, po wycofaniu si\u0119 Francuz\u00f3w, siatki wywiadowczej. Jak napisali inicjatorzy (Muzeum i Stowarzyszenie Przyjaci\u00f3\u0142), monument<em> stanie na istniej\u0105cym fundamencie zburzonego konnego pomnika cesarza Wilhelma.<\/em><\/p>\n<p><strong>Tradycyjnie, 11 listopada<\/strong> wr\u0119czone zostan\u0105 najwy\u017csze miejskie wyr\u00f3\u017cnienia przyznane przez Rad\u0119 Miejsk\u0105. \u00a0Godno\u015b\u0107 Honorowego Obywatela G\u0142ogowa otrzyma dr Khalil El Mohtar, a tytu\u0142 Zas\u0142u\u017conego dla G\u0142ogowa\u00a0 Halina Ko\u015bcia\u0144ska (zmar\u0142a w\u00a0 tym roku znana restauratorka). Wehiku\u0142 z zainteresowaniem obserwuje i uczestniczy w dokumentowaniu sposob\u00f3w satysfakcjonowania oddanych miastu i aktywnych g\u0142ogowian i innych wa\u017cnych dla Miasta Os\u00f3b.<\/p>\n<p><strong>Dzieci z Przedszkola<\/strong> <strong>Publicznego<\/strong> nr 3, we wsp\u00f3\u0142pracy z TZG, przygotowa\u0142y nietypow\u0105 publikacj\u0119. To ksi\u0105\u017cka \u201e<em>100 Polak\u00f3w na 100-lecie Odzyskania Niepodleg\u0142o\u015bci<\/em>&#8221; &#8211; w kt\u00f3rej znalaz\u0142y si\u0119 rysunki przedstawiaj\u0105ce naszych znanych rodak\u00f3w. Sukces zmobilizowa\u0142 przedszkolak\u00f3w do kolejnej inicjatywy \u2013 w pomieszczeniach CIT otwarto wystaw\u0119 &#8222;<em>100 eksponat\u00f3w na 100-lecie odzyskania Niepodleg\u0142o\u015bci<\/em>&#8222;, na kt\u00f3rej dzieci prezentuj\u0105 parami najstarsze i najm\u0142odsze przedmioty codziennego u\u017cytku.<\/p>\n<div class=\"zoom_img\" style=\"text-align: center;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" src=\"http:\/\/www.tzglogow.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/2-2018.11.-Wystawa-100.jpg\" alt=\"\" width=\"400\" height=\"260\" \/><\/div>\n<p style=\"text-align: center;\">W trakcie \u201ewernisa\u017cu\u201d wystawy by\u0142 t\u0142um dzieci i m\u0142odzie\u017cy oraz nieliczni doro\u015bli. By\u0142y te\u017c cukierki z logo G\u0142ogowa i entuzjazm najm\u0142odszych.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">(fot. Wehiku\u0142 czasu)<\/p>\n<p><span style=\"font-size: 11.0pt; font-family: 'Verdana','sans-serif';\">Wszelkie pytania i uwagi prosimy kierowa\u0107 na adres: <a href=\"mailto:\">wehikulczasuglogow@interia.pl<\/a><\/span><!--more--><\/p>\n<p><strong>Z lektur Wehiku\u0142u\u00a0 <\/strong><\/p>\n<p>W miesi\u0105cu obchod\u00f3w 100-lecia odzyskania Niepod\u0142eg\u0142osci przypominamy i prezentujemy, jak si\u0119 okazuje, nieznan\u0105 w G\u0142ogowie ksi\u0105\u017ceczk\u0119 ze wspomnieniami ch\u0142opa i dzia\u0142acza ludowego z Wielkopolski:<\/p>\n<p>Wawrzyniec Skorupka, <strong>Moje morgi i katorgi 1914-1967<\/strong>. Pozna\u0144 1970.<\/p>\n<p>Autor urodzi\u0142 si\u0119 i mieszka\u0142 na ziemi gosty\u0144skiej w Kosowie nad Obr\u0105. Dwie wielkie wojny spowodowa\u0142y, \u017ce na kilka lat musia\u0142 opu\u015bci\u0107 ojcowizn\u0119. Pozosta\u0142e lata sp\u0119dzi\u0142 aktywnie \u2013 gospodarz\u0105c, administruj\u0105c i dzia\u0142aj\u0105c spo\u0142ecznie. W jesieni \u017cycia, przekonany przez brata, poszed\u0142 za przyk\u0142adem ojca, kt\u00f3ry napisa\u0142 wspomnienia pt. \u201eKto przy Obrze temu dobrze\u201d (1967) i sam spisa\u0142 swoje. \u00a0W pierwszym rozdziale \u201ePozna\u0144ski rekrut z pierwszej wojny \u015bwiatowej\u201d znajduj\u0105 si\u0119 interesuj\u0105ce zapisy z pobytu autora w Glogau (ale ca\u0142y czas u\u017cywa nazwy G\u0142og\u00f3w). Rozdzia\u0142 o tyle warto\u015bciowy, \u017ce napisany zosta\u0142, nie jak pozosta\u0142e w latach 60., tylko w roku 1935.<\/p>\n<p>W G\u0142ogowie w trakcie wojny by\u0142 trzykrotnie \u2013 jako poborowy, rekrut i ranny \u017co\u0142nierz. Ten trzeci raz wspomina m.in. tak:<\/p>\n<p>\u201eW pierwszej dekadzie czerwca 1918 znalaz\u0142em si\u0119 w G\u0142ogowie \u2026Zanosi\u0142o si\u0119, \u017ce wnet rusz\u0119 na front zachodni i strac\u0119 tam \u017bycie lub dostan\u0119 si\u0119 po raz drugi do niewoli. Ocali\u0142 mnie przezorny i w tym przypadku przebieg\u0142y m\u00f3j ojciec\u2026 umiejetna gra na zw\u0142ok\u0119 pozwoli\u0142a mi wskutek tego przez cztery miesi\u0105ce wodzi\u0107 za nos w\u0142adze niemieckie\u201d.<\/p>\n<p>Trafia do lazaretu umieszczonego w wozowni artyleryjskiej. I jak pisze, dostrzega rumiany i krzepki kwiat przysz\u0142ej armii polskiej. Dowiaduje si\u0119 jak mo\u017cna przeczeka\u0107 do ko\u0144ca wojny. S\u0105siad ze szpitalnego \u0142\u00f3\u017cka, po nabraniu zaufania, pokazuje mu sw\u00f3j spos\u00f3b \u2013 na \u201ehodowanie\u201d ropiej\u0105cej rany na nodze przy pomocy tajemnego proszku. Wawrzek nie zapami\u0119ta\u0142 nic z gor\u0105cej sytuacji w mie\u015bcie. Ale wspomina, \u017ce lekarzem by\u0142 oficer narodowo\u015bci \u017cydowskiej, kt\u00f3ry rozpoznawa\u0142 symulant\u00f3w. By\u0107 mo\u017ce to by\u0142 dr Omri Lernau.<\/p>\n<p>Prof. J. Burszta w Przedmowie napisa\u0142, \u017ce odczuwalne s\u0105 w ksi\u0105\u017ceczce \u201eprzemilczenia, brak zbli\u017ce\u0144 i unikanie spraw k\u0142opotliwych\u201d. Szczeg\u00f3lnie to jednak dotyczy okresu powojennego, czyli czasu niedawno minionego. Nas jednak interesuje okres sprzed stu lat.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-943 aligncenter\" src=\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/3-2018.11.-ok\u0142adka-300x225.jpg\" alt=\"3 - 2018.11. - ok\u0142adka\" width=\"300\" height=\"225\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/3-2018.11.-ok\u0142adka-300x225.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/3-2018.11.-ok\u0142adka-768x575.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/3-2018.11.-ok\u0142adka.jpg 1024w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p><strong>1477, 12.11.<\/strong>, do G\u0142ogowa konwojem przyby\u0142o 80 je\u0144c\u00f3w niemieckich z Frankfurtu. Zostali tu skierowani przez ksi\u0119cia Jana. Warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na rzadk\u0105 praktyk\u0119. Wzi\u0119tych 5 pa\u017adziernika do niewoli 400 je\u0144c\u00f3w obieca\u0142a wykupi\u0107 Rada Miejska Frankfurtu, wp\u0142acaj\u0105c 14\u00a0000 floren\u00f3w. Je\u017celi zbi\u00f3rka nie dosz\u0142aby do skutku wszyscy pojmani mieli si\u0119 stawi\u0107 11 listopada w Szprotawie. I tak si\u0119 sta\u0142o. Grupa zosta\u0142a rozdzielona na miasta ksi\u0119stwa. W G\u0142ogowie, jak zapisa\u0142 Borgeni \u2013 \u201e<em>Jedni siedzieli w wie\u017cy, jeszcze inni uwolnili sami siebie, wykupuj\u0105c si\u0119 swoimi w\u0142asnymi pieni\u0119dzmi, a i tak liczni pozostawali w dalszym ci\u0105gu uwi\u0119zieni<\/em>\u201d. Ci, kt\u00f3rych nie by\u0142o sta\u0107 na wykup, przebywali tu do pocz\u0105tk\u00f3w marca 1478 roku, kiedy to magistrat Frankfurtu wysup\u0142a\u0142 ok. 6000 floren\u00f3w re\u0144skich na wyp\u0142at\u0119 okupu.<\/p>\n<p><strong>1582, 17.11.,<\/strong> <strong>\u00a0<\/strong>pewnej kobiecie, kt\u00f3r\u0105 pono\u0107 powszechnie zwano \u00a0&#8222;z\u0142ym Janem&#8221; (?) zarzucono, \u017ce w trakcie pogrzebu rzuci\u0142a na ni\u0105 taki urok, \u017ce ta wpad\u0142a w ci\u0119\u017ck\u0105 chorob\u0119. Oskar\u017cona zosta\u0142a osadzona w wi\u0119zieniu. S\u0105d nie dopatrzy\u0142 si\u0119 w akcie oskar\u017cenia dostatecznych podstaw do przeprowadzenia procesu przygotowawczego. Czyli po prostu nie zgodzi\u0142 si\u0119 na torturowanie oskar\u017conej niewiasty. By jednak uspokoi\u0107 wzburzon\u0105 opini\u0119 publiczn\u0105, z ca\u0142\u0105 powag\u0105 ostrze\u017cono oskar\u017con\u0105 przed uprawianiem takich praktyk, bo je\u017celi podejrzenia zn\u00f3w si\u0119 potwierdz\u0105 to postepowanie s\u0105dowe odb\u0119dzie si\u0119 z procedurami przewidzianymi dla karania czarownic.<\/p>\n<p><strong>1609, 6.11.,<\/strong> symbolicznie ko\u0144czy si\u0119 40-letni sp\u00f3r religijny. Cesarz swoim edyktem wyra\u017ca zgod\u0119 na budow\u0119 ko\u015bcio\u0142a ewangelickiego w mie\u015bcie. Podstawowym warunkiem jest opuszczenie przez ewangelik\u00f3w fary (ko\u015bcio\u0142a \u015bw. Miko\u0142aja). Z tej okazji odby\u0142o si\u0119 wiele uroczysto\u015bci ko\u015bcielnych i imprez dla spo\u0142eczno\u015bci. Licznie przybyli go\u015bcie z s\u0105siednich miast. Na konkurs strzelecki Bractwa Kurkowego zebrano na nagrody 670 talar\u00f3w. \u201eZa zestrzelenie czarnego kurka p\u0142acono 40 talar\u00f3w, zielonego 50, czerwonego 60, za ka\u017cd\u0105 drzazg\u0119, w zale\u017cno\u015bci od kurka, 1-3 talar\u00f3w\u201d. Wiekszo\u015b\u0107 nagr\u00f3d zdobyli go\u015bcie z G\u00f3ry, Legnicy i Lw\u00f3wka \u015al\u0105skiego. Niestety religijna wojna od\u017cy\u0142a ju\u017c niebawem, kiedy nadesz\u0142y czarne chmury pocz\u0105tku wojny trzydziestoletniej.<\/p>\n<p><strong>1708<\/strong><strong>, 1.11.,<\/strong> pozytywnym i wymiernym dla g\u0142ogowskich innowierc\u00f3w skutkiem pokoju w Altranst\u00e4dt (1707) by\u0142a zgoda na utworzenie szko\u0142y przy ko\u015bciele \u201eBo\u017ca Strzecha\u201d. W\u0142a\u015bnie dzi\u015b j\u0105 po\u015bwi\u0119cono. Powsta\u0142a dzi\u0119ki zaanga\u017cowaniu si\u0119 spo\u0142eczno\u015bci gminy ewangelickiej, kt\u00f3ra cho\u0107 zubo\u017ca\u0142a po ostatnich wojennych latach, ponios\u0142a ten wysi\u0142ek. W szkole wyk\u0142adano przedmioty takie jak: teologi\u0119, j\u0119zyki &#8211; hebrajski, grecki, \u0142acina, a tak\u017ce logik\u0119, retoryk\u0119, przedmioty sztuk pi\u0119knych, arytmetyk\u0119 i poetyk\u0119, muzyk\u0119 i gramatyk\u0119. Zatrudniono pi\u0119ciu nauczycieli, a uczni\u00f3w zapisano ju\u017c w pierwszym okresie ok. 200. W pierwszym programie by\u0142a te\u017c nauka czytania i pisania oraz rachunki.<\/p>\n<p>Pocz\u0105tki szkolnictwa ewangelickiego na ziemi g\u0142ogowskiej datowane s\u0105 na rok 1567. Ale edukacja pada\u0142a te\u017c ofiar\u0105 wojen religijnych i wielu konflikt\u00f3w mi\u0119dzywyznaniowych. Dzisiejsza data by\u0142a uznawana przez protestant\u00f3w g\u0142ogowskich jako pocz\u0105tek zorganizowanego nauczania ewangelickiego w Glogau. A z okazji 200-lecia szko\u0142y wyst\u0105piono z inicjatyw\u0105 wzniesienia nowego obiektu szkolnego. Monumentalny gmach gimnazjum, przy obecnej ul. Sikorskiego, oddano do u\u017cytku w 1911 roku.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-944 aligncenter\" src=\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/4-1708-Szko\u0142a-P-1-300x192.jpg\" alt=\"4 - 1708 - Szko\u0142a P 1\" width=\"300\" height=\"192\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/4-1708-Szko\u0142a-P-1-300x192.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/4-1708-Szko\u0142a-P-1-768x491.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/4-1708-Szko\u0142a-P-1.jpg 941w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">Gmach Kr\u00f3lewskiego gimnazjum ewangelickiego w drugiej dekadzie XX wieku<\/p>\n<p><strong>1806<\/strong><strong>, 24.11.,<\/strong> obl\u0119\u017cona od ponad dw\u00f3ch tygodni twierdza dzi\u015b znowu by\u0142a ostrzeliwana przez napastnik\u00f3w. Ale ze stok\u00f3w te\u017c rozlega\u0142a si\u0119 palba artyleryjskich i karabinowych salw. Mo\u017cna by\u0142o domniema\u0107, \u017ce obro\u0144cy nic sobie nie robi\u0105 z tego ostrza\u0142u.<\/p>\n<p>Dow\u00f3dca korpusu ekspedycyjnego, ksi\u0105\u017c\u0119 Hieronim si\u0119gn\u0105\u0142 wi\u0119c po \u015brodki dyplomatyczne z pewn\u0105 doz\u0105 socjotechniki. Ot\u00f3\u017c nie jako parlamentariuszy czy wys\u0142annik\u00f3w, ale przedstawicieli uciemi\u0119\u017conych wojn\u0105 mieszka\u0144c\u00f3w ziemi g\u0142ogowskiej. Po po\u0142udniu przybyli do miasta z tr\u0119baczem baron von Stosch z Gostynia i komisarz marszowy von Rochow z Kurowa Ma\u0142ego. Otrzymali oni od ksi\u0119cia Hieronima pozwolenie przejazdu a zapewne i instrukcje. Przekonywali dow\u00f3dztwo twierdzy o niedoli mieszka\u0144c\u00f3w i braku szans na odsiecz. Wicegubernator Reinhardt odrzuci\u0142 sugestie poddania.<\/p>\n<p><strong>1911<\/strong><strong>, 7.11<\/strong>., na skraju placu Wilhelma (pl. Umi\u0144skiego) ods\u0142oni\u0119to pomnik \u2013 fontann\u0119 po\u015bwi\u0119con\u0105 modnemu wtedy pisarzowi niemieckiemu Fritzowi Reuterowi. Wehiku\u0142 czasu pisa\u0142 w s\u0142owie \u201eOd Redakcji\u201d do fragmentu wspomnie\u0144 F. Reutera \u201eTwierdza G\u0142og\u00f3w\u201d, kt\u00f3re zosta\u0142y wydane w 2014 roku przez TZG jako V tom serii Glogovia Militaris:<\/p>\n<p><em>\u201eJednym z wi\u0119\u017ani\u00f3w Twierdzy G\u0142og\u00f3w by\u0142 m\u0142ody Fritz Reuter, p\u00f3\u017aniej uznany i popularny pisarz niemiecki. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 swojej spu\u015bcizny pozostawi\u0142 w j\u0119zyku dolnoniemieckim. Dla g\u0142ogowskich regionalist\u00f3w wa\u017cny jest fragment jego wspomnie\u0144 &#8211; Ut mine Festungstid (Z moich fortecznych czas\u00f3w), gdzie w rozdziale Festung G. (Twierdza G.) zawar\u0142 literacki opis wydarze\u0144, kt\u00f3re by\u0142y jego udzia\u0142em. Rozdzia\u0142 zawiera\u00a0<\/em><em>niewiele wiadomo\u015bci o samym mie\u015bcie. Znajdujemy w nim wizerunek twierdzy i wi\u0119\u017aniarskiego \u017cycia widziany oczami wi\u0119\u017ania. Co prawda, nie wiadomo ile z tego co widzia\u0142 zapami\u0119ta\u0142. Wspomnienia z fortecznych<\/em><\/p>\n<p><em>czas\u00f3w pisa\u0142 bowiem ponad 20 lat po odbyciu kary i u\u0142askawieniu. Wida\u0107, \u017ce pami\u0119\u0107 szwankowa\u0142a i tok narracji zosta\u0142 podporz\u0105dkowany nie tyle autentyzmowi, co przyj\u0119tej koncepcji utworu. Tym niemniej autor w miar\u0119 wiernie opisuje warunki, w jakich przebywa\u0142, celnie ukazuj\u0105c przy tym \u00f3wcze\u015bnie panuj\u0105cy w twierdzach pruskich zwyczaj, jakim by\u0142 spos\u00f3b traktowania wi\u0119\u017ani\u00f3w wy\u017cszego stanu\u201d.<\/em><\/p>\n<p>Ods\u0142oni\u0119ty monument z jednej strony by\u0142 zdrojem publicznym umieszczonym w estetycznym postumencie, a z drugiej pami\u0105tkow\u0105 ilustracj\u0105 tw\u00f3rczo\u015bci bohatera. Grupa postaci to wujek Braessig z dzie\u0107mi Linning i Minning z powie\u015bci<em> Ut meine Stromtid.<\/em> Po wojnie rozebrany. Ostatnim \u015bladem jest kamienna podstawa bielej\u0105ca na trawniku.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-945 aligncenter\" src=\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/5-1911-Pomnik-Reuter-300x186.jpg\" alt=\"5 - 1911 -Pomnik Reuter\" width=\"300\" height=\"186\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/5-1911-Pomnik-Reuter-300x186.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/5-1911-Pomnik-Reuter-768x477.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/5-1911-Pomnik-Reuter.jpg 985w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">Fontanna Reutera by\u0142a ozdoba tej cz\u0119\u015bci miasta, cho\u0107 na tym placu, tu niewidoczny, znajdowal si\u0119 te\u017c konny pomnik cesarza Wilhelma I.<\/p>\n<p><strong>1918<\/strong><strong>, 11.11.,<\/strong> dociera do twierdzy wiadomo\u015b\u0107 o ko\u0144cu wojny. Jak wspomina jeden z \u017co\u0142nierzy pruskich narodowo\u015bci polskiej:<\/p>\n<p>\u201e<em>zdezorientowani \u017co\u0142nierze narodowo\u015bci niemieckiej szwendali si\u0119 grupami po mie\u015bcie, Polacy za\u015b walili hurmem na dworzec, gdzie czekali na poci\u0105gi jad\u0105ce na wsch\u00f3d<\/em>\u201d<\/p>\n<p>Miasto leczy rany po kilkudniowych zamieszkach. Genera\u0142 Weber pr\u00f3buje dogada\u0107 si\u0119 z powsta\u0142\u0105 w\u0142a\u015bnie Rad\u0105 Robotnicz\u0105 i \u017bo\u0142niersk\u0105. W jej sk\u0142adzie znale\u017ali si\u0119 g\u0142\u00f3wnie \u017co\u0142nierze garnizonu. Na 14 cz\u0142onk\u00f3w by\u0142o tylko 3 robotnik\u00f3w. W\u015br\u00f3d \u017co\u0142nierzy z kolei, tylko trzech pochodzi\u0142o z jednostek liniowych \u2013 5 batalionu saper\u00f3w i 58 pu\u0142ku piechoty. Pozostali to ozdrowie\u0144cy i dekownicy jednostek ty\u0142owych. Rada \u017bo\u0142nierska wybra\u0142a nowych dow\u00f3dc\u00f3w kompanii. Po aresztowaniu pierwszego lidera Rady Karola Spechta, g\u00f3r\u0119 w niej wzi\u0119\u0142y pogl\u0105dy centrowe.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\">Zaczynaj\u0105 nad Odr\u0119 nap\u0142ywa\u0107 jednostki frontowe, ju\u017c bez przewagi Polak\u00f3w w \u017co\u0142nierskich szeregach. Ale ci, kt\u00f3rzy jeszcze nie porzucili armii, ju\u017c si\u0119 do tego zabieraj\u0105. Ba\u0142agan, demobilizacja i wojenny chaos temu sprzyjaj\u0105. A pobyt w Glogau pozwala jeszcze obserwowa\u0107 Polakom zachowanie wroga i przekazywa\u0107 te wiadomo\u015bci konspiratorom w miejscowo\u015bciach, z kt\u00f3rych pochodzili. Bo tam trwa praca konspiracyjna. Czekaj\u0105 wszyscy na iskr\u0119\u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-946\" src=\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/6-1918-Sobkowiak-D-album-rodz.--171x300.jpg\" alt=\"6 - 1918 Sobkowiak D album rodz.-\" width=\"171\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/6-1918-Sobkowiak-D-album-rodz.--171x300.jpg 171w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/6-1918-Sobkowiak-D-album-rodz.-.jpg 547w\" sizes=\"(max-width: 171px) 100vw, 171px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">Najpierw w armii kajzerowskiej, p\u00f3\u017aniej w wielkopolskiej.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">(z albumu rodz. D. Sobkowiaka dzi\u0119ki I. Dominiakowi)<\/p>\n<p><strong>1946<\/strong><strong>, 14.11<\/strong>., \u201e<em>poprzednio zamieszka\u0142y w Obrzycku zg\u0142osi\u0142 si\u0119 na zamieszkanie dn. 14 m-ca listopada 1946 r. i zosta\u0142 zameldowany w domu nr 10 nr. mieszk ?\u2013 przy ul. Elektrycznej Kom.\u00a0\u00a0 Podpis urz\u0119dnika,\u00a0 dn 14 m-ca XI<\/em>\u201d<\/p>\n<p>Wydarty z kwitariusza skromny kawa\u0142ek zadrukowanego dwustronnie papieru. Publikujemy tylko rewers. Jak wida\u0107 na ilustracji zamaszysty podpis urz\u0119dnika maskuje du\u017ca piecz\u0119\u0107 \u2013 \u201eZarz\u0105d Miejski w G\u0142ogowie Ewidencja i kontrola ruchu mieszka\u0144c\u00f3w\u201d.W\u0142adze miasta do\u015b\u0107 szybko zacz\u0119\u0142y kontrolowa\u0107 i dokumentowa\u0107 ruch mieszka\u0144c\u00f3w. Interesuj\u0105cym \u015bwiadectwem tamtych czas\u00f3w jest \u201eKsi\u0105\u017cka kontroli ruchu mieszka\u0144c\u00f3w 1945-1947\u201d, przechowywana w Archiwum Pa\u0144stwowym w Zielonej G\u00f3rze. Pierwsze wpisy o zameldowaniu pochodz\u0105 z czerwca i lipca 1945 roku. Wehiku\u0142 b\u0119dzie jeszcze wraca\u0142 do tej ksi\u0119gi.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-947 aligncenter\" src=\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/7-14.11.1946--300x119.jpg\" alt=\"7 - 14.11.1946 -\" width=\"300\" height=\"119\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/7-14.11.1946--300x119.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/7-14.11.1946--768x304.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/7-14.11.1946--1024x405.jpg 1024w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/7-14.11.1946-.jpg 1576w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">Opisany wy\u017cej kwit, potwierdzajacy zameldowanie w G\u0142ogowie.<\/p>\n<p><strong>19<\/strong><strong>6<\/strong><strong>8<\/strong><strong>, <\/strong><strong>16<\/strong><strong>.11.,<\/strong> w sobot\u0119, rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 w G\u0142ogowie konferencja archeologiczna na temat wynik\u00f3w bada\u0144 odkrywek na terenie budowy Huty Miedzi w \u017bukowicach pod G\u0142ogowem. Jednym z go\u015bci jest legniczanin, dyrektor \u201eMuzeum Miedzi\u201d, Tadeusz Gumi\u0144ski. Niewielu z uczestnik\u00f3w wie, \u017ce przybysz z Legnicy systematycznie i od lat prowadzi dziennik. Wehiku\u0142 dzi\u0119ki pomocy legnickich Przyjaci\u00f3\u0142 i Czytelnik\u00f3w dotar\u0142 do kilku tom\u00f3w i znalaz\u0142 tam relacj\u0119 z tego wydarzenia. Poczytajmy:<\/p>\n<p><em>Wyjazd do G\u0142ogowa na sympozjum archeologiczne po\u015bwi\u0119cone wynikom bada\u0144 na terenach przysz\u0142ej Huty Miedzi. Reprezentowane by\u0142y \u015brodowiska pozna\u0144skie, zielonog\u00f3rskie i wroc\u0142awskie (Muzeum Archeologiczne). Z muze\u00f3w regionalnych wojew. wroc\u0142awskiego reprezentowana by\u0142a jedynie Legnica. Og\u00f3\u0142em obecnych ok. 50 os\u00f3b. Nie by\u0142o \u017cadnych przedstawicieli lokalnych w\u0142adz, chocia\u017c obrady toczy\u0142y si\u0119 w sali Komitetu Pow. PZPR.<\/em><\/p>\n<p><em>Z najwi\u0119kszym zainteresowaniem wys\u0142ucha\u0142em referatu mgr &#8230; (Zielona G\u00f3ra) o potrzebie bada\u0144 nad genez\u0105 miast nadodrza\u0144skich. Szczeg\u00f3\u0142owy referat po\u015bwi\u0119cono wynikom bada\u0144 ratowniczych na terenie budowy Huty Miedzi w \u017bukowicach. Program wype\u0142ni\u0142y komunikaty.<\/em> <em>Po obiedzie na koszt organizator\u00f3w odby\u0142o si\u0119 zwiedzanie wystawy wykopalisk, g\u0142\u00f3wnie zabytk\u00f3w z okresu kultury \u0142u\u017cyckiej&#8230; Muzeum Hutnictwa i Odlewnictwa Metali Nie\u017celaznych. Tutaj te\u017c mia\u0142o nast\u0105pi\u0107 wy\u015bwietlenie filmu dokumentalnego i dyskusja. Nie przygotowano nawet krzese\u0142 dla uczestnik\u00f3w. Nie by\u0142o te\u017c ekranu kinowego. W efekcie po godzinnym prawie oczekiwaniu wszyscy rozeszli si\u0119. Ja te\u017c znalaz\u0142em si\u0119 w poci\u0105gu do Legnicy o godz. 16 wraz z towarzysz\u0105c\u0105 mi mgr Po\u017aniakow\u0105. W odbudowie zamku g\u0142ogowskiego tyle jest post\u0119pu, \u017ce zako\u0144czono konserwacj\u0119 XIII\u2013wiecznego don\u017conu i rozpocz\u0119to odgruzowywanie fosy. Rok ju\u017c trwa zatwierdzanie za\u0142o\u017ce\u0144 do projektu odbudowy obiektu. Ca\u0142y personel Muzeum g\u0142ogowskiego sk\u0142ada si\u0119 w dalszym ci\u0105gu z 3 os\u00f3b: kierownik mgr M. Kaczkowski, fotografa i jednocze\u015bnie totumfackiego oraz pracownicy fizycznej. Nie zwi\u0119kszy\u0142a si\u0119 tak\u017ce powierzchnia ekspozycyjna w ci\u0105gu roku istnienia<\/em>.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\">Tadeusz Gumi\u0144ski,\u00a0 Dziennik, tom 43, 1968 r. 19 maja \u2013 10 grudnia; s. 144\/145.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\">\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 (Zbiory Legnickiej Biblioteki Publicznej)<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-948 aligncenter\" src=\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/8-1968-HMG-z-kolekcji-AW-300x221.jpg\" alt=\"8 - 1968 - HMG z kolekcji AW\" width=\"300\" height=\"221\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/8-1968-HMG-z-kolekcji-AW-300x221.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/8-1968-HMG-z-kolekcji-AW-768x566.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/8-1968-HMG-z-kolekcji-AW-1024x754.jpg 1024w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/8-1968-HMG-z-kolekcji-AW.jpg 1506w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">Na budowie Huty Miedzi. (z kolekcji A. Wi\u015bniewskiego)<\/p>\n<p><strong>1994<\/strong><strong>, 3.11., <\/strong>w trakcie \u017co\u0142nierskich zaj\u0119\u0107 szkoleniowych na strzelnicy wojskowej na G\u00f3rkowie dosz\u0142o do wypadku. O tym, \u017ce zosta\u0142a postrzelona kobieta wojskowi dowiedzieli si\u0119 natychmiast. Na miejsce udali si\u0119 oficer inspekcyjny garnizonu i wojskowy lekarz. A by\u0142o tak \u2013 \u201ew trakcie nocnego strzelania dla \u017co\u0142nierzy s\u0142u\u017cby zasadniczej w 5 Brygadzie Artylerii nast\u0105pi\u0142o przypadkowe \u201epoderwanie\u201d karabinka (kbk AK zwany popularnie i powszechnie ka\u0142achem). Pocisk omin\u0105\u0142 specjalne przes\u0142ony, przelecia\u0142 nad kulochwytem, a nast\u0119pnie po dw\u00f3ch kilometrach lotu, uderzy\u0142 w nog\u0119 mieszkank\u0119 Jaczewa\u201d. Zdarzenie, po wnikliwym \u015bledztwie, prokuratura wojskowa zakwalifikowa\u0142a jako nieszcz\u0119\u015bliwy wypadek, niezawiniony przez uczestnika \u0107wicze\u0144. Ale jak zacz\u0119li opowiada\u0107 mieszka\u0144cy G\u0142ogowa i okolicznych miejscowo\u015bci to nie by\u0142 jednostkowy przypadek. Bezpiecze\u0144stwo u\u017cytkowania strzelnicy sta\u0142o pod znakiem zapytania.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\">Nikogo wi\u0119c nie zdziwi\u0142a decyzja wojska o zawieszeniu \u0107wicze\u0144 na strzelnicy i dzia\u0142aniach maj\u0105cych na celu poprawienie bezpiecze\u0144stwa. Lekarstwem okaza\u0142 si\u0119 czas i wojskowa restrukturyzacja.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-949 aligncenter\" src=\"http:\/\/www.tzglogow.ddr.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/9-1994-strzelnica-2010-300x188.jpg\" alt=\"9 - 1994 - strzelnica 2010\" width=\"300\" height=\"188\" srcset=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/9-1994-strzelnica-2010-300x188.jpg 300w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/9-1994-strzelnica-2010-768x481.jpg 768w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/9-1994-strzelnica-2010-1024x641.jpg 1024w, https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/9-1994-strzelnica-2010.jpg 1599w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">Tyle zosta\u0142o ze strzelnicy wojskowej na G\u00f3rkowie w 2010 roku. Zdj\u0119cie zrobiono z wie\u017cy kontrolnej i pokazuje pas ze stanowiskami strzeleckimi i systemem bezpiecze\u0144stwa. W oddali wida\u0107 wa\u0142 ziemny, pe\u0142ni\u0105cy rol\u0119 kulochwytu.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">(fot. Wehiku\u0142 czasu)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u0142ogowianie zag\u0142osowali i wybrali 21 pa\u017adziernika, w I turze wybor\u00f3w samorz\u0105dowych, Prezydenta i Rad\u0119 Miasta G\u0142ogowa. O prezydencki fotel ubiega\u0142o si\u0119 3 kandydat\u00f3w: Przemys\u0142aw Bo\u017cek, S\u0142awomir Majewski oraz Rafael Rokaszewicz. Z kronikarskiego obowi\u0105zku \u2013 we wszystkich 36 obwodowych komisjach wyborczych &hellip; <a href=\"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/2018\/11\/04\/wehikul-czasu-listopad-2018-rok-10117\/\">Czytaj dalej <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/938"}],"collection":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=938"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/938\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":952,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/938\/revisions\/952"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=938"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=938"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tzglogow.pl\/wehikul\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=938"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}